Tünd rəngli sovka

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
?Tünd rəngli sovka
Mania maura}}
Elmi təsnifat
Aləmi:Heyvanlar
Yarımaləm:Eumetazoylar
Bölmə:İkitərəflisimmetriyalılar
Yarımbölmə:İlkağızlılar
Ranqsız:Ecdysozoa
Tip:Buğumayaqlılar
Sinif:Həşəratlar
Dəstə:Pulcuqluqanadlılar
Növ: Tünd rəngli sovka
Elmi adı
Mania maura Linnaeus, 1758
Mühafizə statusu
Status iucn3.1 CR.svgen:Critically endangered species
Son həddə çatmışlar
Critically Endangered (IUCN 3.1)
BTTSMB  ???
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı

Tünd rəngli sovka (lat. Mania maura ) — pulcuqqanadlılar dəstəsinin nəsli kəsilmək üzrə olan növü.

Qısa təsviri[redaktə | əsas redaktə]

Qanadları açılmış halda 60-65 mm-dir. Ön qanadların rəngi qəhvəyi-qaradır, qırmızımtıl rəngə çalır, eninə uzanan və dalğaşəkilli zolaq qonuru-bozdur, dairəvi və böyrəkşəkilli naxışın ortası boz olub, sarımtıl-boz rənglə haşiyələnmişdir.[1]. Dalğaşəkilli zolaq kəskin surətdə dişlidir, ön kənarında qara pazşəkilli ləkələr, xarici küncündə isə açıq ləkələr vardır. Arxa qanadlar qəhvəyi-qara, üzərindəki eninə zolaq isə çox enli və tünd qəhvəyidir.

Yayılması və sayı[redaktə | əsas redaktə]

Mərkəzi və Cənubi Avropa, Cənubi Rusiya, Kiçik Asiya, Qərbi Türkmənistan, Cənubi Ukrayna, Gürcüstanda yayılmışdır. Azərbaycanda isə yalnız Kiçik Qafqazın dağətəyi meşələrində rast gəlinir. Son dərəcə azdır, cəmi 1 kəpənəyi tutulmuşdur.

Yaşayış yeri və həyat tərzi[redaktə | əsas redaktə]

Dağətəyi və dağ meşələrində yaşayır. Kəpənəyi iyunun axırlarında, iyulda, avqustdan oktyabra qədər uçur. Gündüzlər bəzən mağaralarda gizlənir. Tırtılı apreldə, may və iyunda söyüd, qızılağac, fındıq, yemişanla, ot bitkilərindən – südləyən, gicitkənturşənglə qidalanır.

Məhdudlaşdırıcı amillər[redaktə | əsas redaktə]

Yaşadığı biotopların əkin üçün istifadə olunması, meşələrin qırılması, həvəskar kolleksiyaçılar tərəfindən toplanması məhdudlaşdırıcı amillərdəndir.

Qorunması üçün məsləhət görülən tədbirlər[redaktə | əsas redaktə]

Yaşadığı ərazilərdə yasaqlıq təşkil etmək, biologiyasını ətraflı öyrənmək qorunması üçün məsləhət görülən tədbirlərdəndir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərbaycanın Qırmızı kitabı. II cild. Bakı: 2013.

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  1. Ламперт К., Холодковский Н. Атлас Бабочек и гусениц Европы и отчасти Русско-Азиатских владений. С. Петербург: изд. А.Ф.Деврiена, 1913, с. 207.
  2. Azərbaycanın Qırmızı kitabı. II cild. Bakı: 2013.
  3. Ekolo Menecment. Ali məktəblər üçün dərs vəsaiti. II cild. Bakı: 2014.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]