Türküstan qırğısı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Türküstan qırğısı
Türküstan qırğısı
Elmi təsnifat
Aləmi: Quşlar
Dəstə: qızılquşkimilər
Fəsilə: qırğıar
Elmi adı
Accipiter badius

Türküstan qırğısı - Azərbaycan Respublikasının qırmızı kitabına düşmüş quş növü, qızılquşkimilər dəstəsinə və qırğılar fəsiləsinə daxildir.

Təsviri[redaktə | əsas redaktə]

Göyərçin boydadır. Rəngi açıqdır. Beli qonur, qarın tərəfi ağ zolaqlı açıqkürəndir. Yanaqları bozdur. Dişisinin qarın tərəfindəki köndələn zolaqlar qəhvəyi-qonurdur.

Yayılması[redaktə | əsas redaktə]

Avropa, Asiya və Afrikada yayılıb. Azərbaycanda yalnız Lənkəran düzənliyində (Vel kəndi) nəsil verməsi müəyyən edilib.

Həyat tərzi[redaktə | əsas redaktə]

Hündür ağaclar olan seyrək, işıqlı meşədə və köhnə meyvə bağlarında məskunlaşır. Azərbaycanda öyrənilməyib. Arealının başqa yerlərindən əldə edilmiş məlumata görə gec gəlib, tez köçür. Aprel ayının axırında gəlir, sentyabrda uçub gedir. Ağacda yerdən 5-12 m hündürdə yuva tikir. Mayın axırında 3-4 ədəd yaşıl çalarlı süd kimi ağ yumurta verir. Dişi quş 33-35 gün kürt yatır. Avqustun əvvəlində pərvaz balaları müşahidə olunur. Yemini adətən açıq sahədə yerdən götürür: iri həşərat, sürünənlər, siçanabənzər gəmiricilər, bəzən quş ovlayır.

Sayı[redaktə | əsas redaktə]

Həmişə nadir olub. XX əsrin axırında 5 cüt qeyd edilib. Lakin son 10 ildə 1 dəfə görünüb. Nəslinin kəsilməsi ehtimal olunur.

Qorunması üçün qəbul edilmiş tədbirlər[redaktə | əsas redaktə]

Ovlanması qadağandır, Azərbaycan Respublikasının Qırmızı kitabına daxil edilib. CİTES, Bern və Bonn konvensiyalarına daxildir.