Təkəoğulları bəyliyi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Təkəoğulları bəyliyiRum Səlcuqlu dövlətinin süqutundan sonra Antalyada və ona yaxın bölgələrdə yaranmış Anadolu bəyliyi

Təkəoğulları bəyliyinin bayrağı

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Antalyanın adı Türkiyə Respublikasına qədər Təkə olaraq qalmıştır.Şimaldə olan Həmidoğulları bəyliyi ilə qonşu idilər. Antalyada yerləşən Təkə yarımadası öz adını Təkəoğullarından götürmüşdür. .

Fələküddin Dündar bəy, atası İlyas və babası Həmid, Səlcuqlar dövründə bir uc bəyi idilər. Dündar bəyin qardaşı Yunus bəy Antalya və Korkuteli mərkəzli Təkəoğulları bəyliyini qurdu. Bəyliyin şimalında Həmidoğulları bəyliyi yerləşirdi.

İranda hakimiyyət sürən Hülakü hökmdarı Bahadır xanın sərkərdələrindən olan Əmir Çobana Anadoluda tabe olmayanlar içində Dündar bəydə vardı. Əmir Çoban, Hülakülər imperiyasında hakimiyyəti tam ələ keçirdikdən sonra oğlu Dəmirdaşı Anadoluya vali göndərdi. Dəmirdaş Anadoluya gəldikdən sonra, kəndliləri özünə tabe etməyə çalışdı. Həmid bəy fürsətdən istifadə edərək Dündar bəyin tutulmasını təşkil etdi və Dünday bəy öldürüldü. Həmid bəyə köməklik göstərən Yunus bəyin oğlu Mahmud bəy Təkəoğulları bəyliyinə hakim təyin edildi.

Təkəoğulları kökəni bilinməsə də, Əbülqazi, Təkə ilə birliktə Sarık və Yomut oymaklarını "Dış Salur" (taşki Salür) adı altında tanımlamıştır. Onların 10. yüzyılda günümüz Türkmənistanda Kürən-Dağ və Balkhan bölgəsində yaşadıklarından söz ədər[1].

Bəylər[redaktə | əsas redaktə]

2.Dönəm Anadolu bəylikləri
Tarix[2] Türkcə adı Oğlu Qeydlər 
1321- ? Yunus İlyas  
? -1327 Mahmud Yunus  
1327-1372 Sinânüddin Hızır Yunus  
1372- ?[2] Mübârizüddin Məhməd Mahmud  
? -1391 Osman Çələbi Məhməd İlk dönəm.
1391-1402 Osmanlı imperiyasına ilhakı
1402-1423 Osman Çələbi Məhməd İkinci dönəm.
1423 Osmanlı imperiyasına tam ilhak

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Clifford Ədmund Bosworth Ə.J. Brills Əncyclopaədia of Islam: 1913-1936 hərausgəgəbən von M. Th Houtsma, sayfa 720.  (ing.)
  2. 2,0 2,1 Clifford Ədmund Bosworth Ə.J. Brills encyclopaədia of Islam: 1913-1936  (ing.)

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]