Tomas Bernhard
| Tomas Bernhard | |
|---|---|
| alm. Thomas Bernhard | |
| | |
| Doğum adı | Nicolaas Thomas Bernhard |
| Təxəllüsü | Thomas Fabian |
| Doğum tarixi | 9 fevral 1931[1][2][…] |
| Doğum yeri | |
| Vəfat tarixi | 12 fevral 1989[4][5][…] (58 yaşında) |
| Təhsili | |
| Fəaliyyəti | yazıçı, romançı, dramaturq, ssenarist, şair, dilçi |
| Fəaliyyət illəri | 1963-cü ildən |
| Əsərlərinin dili | alman dili |
| Janr | nəsr |
|
|
|
| thomasbernhard.at | |
Nikolas Tomas Bernhard (alm. Nicolaas Thomas Bernhard; 9 fevral 1931[1][2][…], Herlen[d], Limburq[d][3] – 12 fevral 1989[4][5][…]) — müharibədən sonrakı dövrün ən vacib almandilli müəlliflərindən biri hesab olunan avstriyalı romançı, dramaturq, şair və polemist. O, insan vəziyyətinə pessimist yanaşan və müharibədən sonrakı Avstriya və Avropa mədəniyyətinə qarşı kəskin tənqidi olan mübahisəli ədəbiyyatda ölüm, təcrid, vəsvəsə və xəstəlik mövzularını araşdırırdı. O, personajlar və hadisələr haqqında çoxsaylı perspektivləri, özünəməxsus lüğət və durğu işarələrini, dəlilik həddində olan qəhrəmanların uzun monoloqlarını əks etdirən fərqli bir nəsr üslubu inkişaf etdirdi.
Hollandiyada subay avstriyalı anasının ailəsində anadan olan o, uşaqlığının çox hissəsini Avstriyada ana tərəfdən nənə-babaları ilə, Avstriya və Nasist Almaniyasındakı pansionatlarda yaşadı. Onu ədəbiyyat və fəlsəfə ilə tanış edən babası, romançı Yohannes Froymbixlerə ən yaxın idi. Gənclik illərində o, plevrit və vərəm xəstəliyinə tutuldu və ömrünün sonuna qədər ağır ağciyər xəstəliyi ilə yaşadı. Sanatoriyada sağalarkən şeir və hekayələr yazmağa başladı və ədəbi ambisiyalarını dəstəkləyən və sonradan həyatının ən vacib insanı kimi təsvir etdiyi varlı bir varis Hedviq Stavianiçeklə tanış oldu.
"Şaxta" (1963) adlı yeni romanından sonra o, növbəti 20 il ərzində özünü aparıcı alman romançısı və dramaturqu kimi təsdiqlədi. Onun əsas əsərlərinə "Düzəliş" (1975) və "Yoxolma" (1986) romanları və "Sübut toplama" (1975–82) xatirələri daxildir. Corc Stayner onu "ən yaxşı şəkildə, Kafka və Muzildən sonra alman nəsrinin ən qabaqcıl sənətkarı" adlandırdı.[6] O, Avstriya xalq dilinə və Elfrida Yelinek də daxil olmaqla, Avstriya yazıçılarının gənc nəslinə təsir göstərdi.
Bernhard Avstriyada vətəninin müharibədən sonrakı mədəni iddialarına, antisemitizminə, əyalətçiliyinə və nasist keçmişini inkar etməsinə qarşı ictimai polemikasına görə mübahisəli idi. Tənqidçilər onu "Nestbeschmutzer" (öz yuvasını çirkləndirən) adlandırsalar da, o, özünü problem yaradan kimi təsvir etdi. O, 1989-cu ilin fevral ayında Yuxarı Avstriyanın Qmunden şəhərindəki mənzilində ürək çatışmazlığından vəfat etdi. Vəsiyyətnaməsində əsərlərinin Avstriyada 70 il ərzində nəşrini və ya ifasını qadağan etmək məqsədi daşıdığı aşkar edildikdə, mübahisə ölümündən sonra da davam etdi.
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- 1 2 Thomas Bernhard // filmportal.de. 2005.
- 1 2 Thomas Bernhard // BD Gest’ (fr.).
- 1 2 Deutsche Nationalbibliothek Record #118509861 // Gemeinsame Normdatei (alm.). 2012—2016.
- 1 2 Bibliothèque nationale de France BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması. 2011.
- 1 2 Thomas Bernhard // Encyclopædia Britannica (ing.).
- ↑ Steiner, George. Black Danube // George Steiner at the New Yorker. New Directions. 2009. 123. ISBN 9780811217040.
Xarici keçidlər
[redaktə | vikimətni redaktə et]- Website of the International Thomas Bernhard Society (alm.)
- Five stories from The Voice Imitator.
- Shooting of "Monologe auf Mallorca" Pictures by Stephan Mussil
- Salon.com review by Ben Marcus of The Voice Imitator
- Thomas Bernhard for life, 1986 interview with Thomas Bernhard
- An essay on Wittgenstein's Nephew by Ben Lerner in The Times Literary Supplement, September 20, 2019
- "The Genius of Bad News", Tim Parks, The New York Review of Books, January 11, 2007
- "The Darkest Comedian," Adam Kirsch, The New York Review of Books, February 10, 2011
- Sound recordings with Thomas Bernhard in the Online Archive of the Österreichische Mediathek (Literary readings, interviews and radio reports) (alm.)