Məzmuna keç

Tomas Bernhard

Vikipediya, azad ensiklopediya
Tomas Bernhard
alm. Thomas Bernhard
Doğum adı Nicolaas Thomas Bernhard
Təxəllüsü Thomas Fabian
Doğum tarixi 9 fevral 1931(1931-02-09)[1][2][…]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 12 fevral 1989(1989-02-12)[4][5][…] (58 yaşında)
Təhsili
Fəaliyyəti yazıçı, romançı, dramaturq, ssenarist, şair, dilçi
Fəaliyyət illəri 1963-cü ildən
Əsərlərinin dili alman dili
Janr nəsr
İmza
thomasbernhard.at
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Nikolas Tomas Bernhard (alm. Nicolaas Thomas Bernhard; 9 fevral 1931[1][2][…], Herlen[d], Limburq[d][3]12 fevral 1989[4][5][…]) — müharibədən sonrakı dövrün ən vacib almandilli müəlliflərindən biri hesab olunan avstriyalı romançı, dramaturq, şair və polemist. O, insan vəziyyətinə pessimist yanaşan və müharibədən sonrakı Avstriya və Avropa mədəniyyətinə qarşı kəskin tənqidi olan mübahisəli ədəbiyyatda ölüm, təcrid, vəsvəsə və xəstəlik mövzularını araşdırırdı. O, personajlar və hadisələr haqqında çoxsaylı perspektivləri, özünəməxsus lüğət və durğu işarələrini, dəlilik həddində olan qəhrəmanların uzun monoloqlarını əks etdirən fərqli bir nəsr üslubu inkişaf etdirdi.

Hollandiyada subay avstriyalı anasının ailəsində anadan olan o, uşaqlığının çox hissəsini Avstriyada ana tərəfdən nənə-babaları ilə, Avstriya və Nasist Almaniyasındakı pansionatlarda yaşadı. Onu ədəbiyyat və fəlsəfə ilə tanış edən babası, romançı Yohannes Froymbixlerə ən yaxın idi. Gənclik illərində o, plevrit və vərəm xəstəliyinə tutuldu və ömrünün sonuna qədər ağır ağciyər xəstəliyi ilə yaşadı. Sanatoriyada sağalarkən şeir və hekayələr yazmağa başladı və ədəbi ambisiyalarını dəstəkləyən və sonradan həyatının ən vacib insanı kimi təsvir etdiyi varlı bir varis Hedviq Stavianiçeklə tanış oldu.

"Şaxta" (1963) adlı yeni romanından sonra o, növbəti 20 il ərzində özünü aparıcı alman romançısı və dramaturqu kimi təsdiqlədi. Onun əsas əsərlərinə "Düzəliş" (1975) və "Yoxolma" (1986) romanları və "Sübut toplama" (1975–82) xatirələri daxildir. Corc Stayner onu "ən yaxşı şəkildə, KafkaMuzildən sonra alman nəsrinin ən qabaqcıl sənətkarı" adlandırdı.[6] O, Avstriya xalq dilinə və Elfrida Yelinek də daxil olmaqla, Avstriya yazıçılarının gənc nəslinə təsir göstərdi.

Bernhard Avstriyada vətəninin müharibədən sonrakı mədəni iddialarına, antisemitizminə, əyalətçiliyinə və nasist keçmişini inkar etməsinə qarşı ictimai polemikasına görə mübahisəli idi. Tənqidçilər onu "Nestbeschmutzer" (öz yuvasını çirkləndirən) adlandırsalar da, o, özünü problem yaradan kimi təsvir etdi. O, 1989-cu ilin fevral ayında Yuxarı Avstriyanın Qmunden şəhərindəki mənzilində ürək çatışmazlığından vəfat etdi. Vəsiyyətnaməsində əsərlərinin Avstriyada 70 il ərzində nəşrini və ya ifasını qadağan etmək məqsədi daşıdığı aşkar edildikdə, mübahisə ölümündən sonra da davam etdi.

  1. 1 2 Thomas Bernhard // filmportal.de. 2005.
  2. 1 2 Thomas Bernhard // BD Gest’ (fr.).
  3. 1 2 Deutsche Nationalbibliothek Record #118509861 // Gemeinsame Normdatei (alm.). 2012—2016.
  4. 1 2 Bibliothèque nationale de France BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması. 2011.
  5. 1 2 Thomas Bernhard // Encyclopædia Britannica (ing.).
  6. Steiner, George. Black Danube // George Steiner at the New Yorker. New Directions. 2009. 123. ISBN 9780811217040.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]