Ukraynanın ərazi icmaları
Ukraynanın ərazi icmaları (ukr. територіальна громада; Rom: terıtorialna hromada; hərf. "icma") — Ukraynada yerli inzibati ərazi vahidləri. 12 iyun 2020-ci il tarixində həyata keçirilmiş inzibati islahat nəticəsində əvvəlki şəhər, qəsəbə və kənd şuralarını əvəz etmişdir.[1]
Tarixi
[redaktə | vikimətni redaktə et]Ukrayna və Belarus tarixində hromadalar (və ya qromadalar) ilkin olaraq gündəlik məsələləri müzakirə etmək və həll etmək üçün yığışan kənd icmaları kimi meydana çıxmışdır. XIX əsrdə, xüsusilə Ukraynada "hromada" adı altında bir sıra siyasi və mədəni-maarif təşkilatları fəaliyyət göstərmişdir. Müasir dövrdə isə bu termin desentralizasiya (mərkəzləşmədən çıxarma) islahatının əsas hərəkətverici vahidi kimi qəbul edilmişdir.
Funksiyaları
[redaktə | vikimətni redaktə et]Hər bir icma (bələdiyyə) iki növ vəzifəni yerinə yetirir: şəxsi (özünüidarə) və dövlət tərəfindən həvalə edilmiş vəzifələr. Şəxsi vəzifələr yerli özünüidarəetmə orqanları tərəfindən icra edilən və birbaşa icmanın ehtiyaclarını ödəməyə xidmət edən ictimai funksiyalardır. Bura yerli infrastrukturun idarə edilməsi, məişət tullantılarının daşınması, yerli büdcənin formalaşdırılması və xırda ticarətin tənzimlənməsi daxildir.
Təsnifatı
[redaktə | vikimətni redaktə et]Ukrayna qanunvericiliyinə görə ərazi icmaları mərkəzi yaşayış məntəqəsinin statusuna görə üç növə bölünür:
- Şəhər icması (ukr. міська громада)
- Qəsəbə icması (ukr. селищная громада)
- Kənd icması (ukr. сільська громада)
2020-ci il islahatından sonra Ukraynada 1469 ərazi icması formalaşdırılmışdır. Bu icmaların əsas idarəetmə orqanı icma şurası (hromada rada) və onun icraedici komitəsidir.[2]
İnzibati struktur
[redaktə | vikimətni redaktə et]İcmanın tərkibinə daxil olan, lakin onun mərkəzi olmayan yaşayış məntəqələrində sakinlərin maraqlarını qorumaq üçün starosta (nümayəndə) vəzifəsi təsis edilmişdir. Starostalar icma şurası tərəfindən təyin edilir və kənd sakinlərinin mərkəzi icma rəhbərliyi ilə əlaqəsini təmin edirlər.[3]
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ↑ "That which never existed in Ukraine: The Cabinet of Ministers established the basic level of administrative division which will ensure ubiquity of local governance". decentralization.gov.ua (ingilis). 15 iyul 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 27 fevral 2023.
- ↑ "Law of Ukraine "On Local Self-Government in Ukraine"" (ukrayna). zakon.rada.gov.ua. 5 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 mart 2026.
- ↑ Koliushko, Ihor. "Public Administration Reform in Ukraine: Challenges and Prospects". Journal of European Economy (ingilis). 20 (2). 2021: 145–160.