VI Juan (Portuqaliya kralı)

VI Juan
VI Juan
Portuqaliya kralı
	20 mart 1816 – 10 mart 1826
Əvvəlki	I Mariya
Sonrakı	IV Pedru
Braziliya kralı
	20 mart 1816 – 12 oktyabr 1822
Əvvəlki	I Mariya
Sonrakı	I Pedru
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi	13 may 1767
Doğum yeri	Lissabon, Portuqaliya krallığı;
Vəfat tarixi	10 mart 1826 (58 yaşında)
Vəfat yeri	Lissabon, Portuqaliya krallığı;
Vəfat səbəbi	zəhər[d]
Dəfn yeri	San-Visente-de-Fora monastrı[d];
Fəaliyyəti	kral
Atası	III Pyotr
Anası	I Mariya
Həyat yoldaşı	İnfanta Şarlotta (1785-ci ildən);
Uşaqları	İnfanta Mariya Tereza,; Mariya İzabella Braqanza,; I Pedru,; İnfanta Mariya Fransiska Braqanza,; İzabella Mariya Braqanza,; I Miquel;
Ailəsi	Braqanza sülaləsi
Dini	Roma-Katolik kilsəsi
Təltifləri	;
	Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

VI Juan (port. João VI de Portugal; 13 may 1767^[1]^[2], Lissabon, Portuqaliya krallığı – 10 mart 1826^[1]^[2], Lissabon, Portuqaliya krallığı) — Portuqaliya və Braziliya kralı. Onun hakimiyyəti dövründə Fransa işğalları, kral ailəsinin Braziliyaya köçməsi və Braziliyanın müstəqilliyi kimi əlamətdar hadisələr baş vermişdir.

1767-ci ildə Dom Pedro və kraliça I Mariyanın oğlu olaraq doğulmuşdur. Əslində taxtın varisi deyildi, lakin böyük qardaşlarının erkən ölümü səbəbilə varis oldu. Anası I Mariya ruhi xəstəliyə tutulduğuna görə 1799-cu ildən etibarən regent olaraq ölkəni idarə etməyə başladı. 1807-ci ildə Napoleon ordularının Portuqaliyanı işğal etməsi təhlükəsi qarşısında kral ailəsi və hökumət Lissabondan qaçaraq Braziliyaya - o zaman Portuqaliyanın koloniyası olan bu ölkəyə sığındılar. 1808-1821-ci illərdə Portuqaliyanın faktiki paytaxtı Rio-de-Janeyro oldu. Bu, Avropa monarxiyasının Avropa xaricinə köç etdiyi yeganə nümunədir.

9 iyun 1785-ci ildə İspaniya kralı IV Karlın qızı Karlota Joakina ilə evləndi. Cütlüyün 9 övladı dünyaya gəldi.

Mariya Tereza, İspaniya taxt-tacının Karlist kraliçası
Fransisko Antonio (1795-1801)
Mariya İzabella, İspaniya kraliçası
I Pedru, Braziliya imperatoru
Mariya Fransiska, İspaniya taxt-tacının Karlist kraliçası
İzabella Mariya, infanta
I Miquel, Portuqaliya kralı
Mariya Assunsan (1805-1834)
Anna Xesus (1806-1857)

1815-ci ildə Braziliya koloniyalıq statusundan çıxarılaraq "Portuqaliya, Braziliya və Alqavre Birləşmiş Krallığı" yaradıldı. Juan 1816-cı ildə rəsmi olaraq kral elan olundu. Lakin 1822-ci ildə oğlu Pedro, Braziliyada müstəqillik elan edərək I Pedro adı ilə yeni imperator oldu. VI Juan bu hadisəni qəbul etmək məcburiyyətində qaldı.

VI Juan 1826-cı ildə vəfat etdi. Onun ölümündən sonra Portuqaliya taxtı üzərində mübahisələr başladı və bu, ölkədə bir neçə vətəndaş müharibəsinə səbəb oldu.

Mənbə

Ədəbiyyat

Сарайва Жозе Эрману^[порт.]. История Португалии. Национальная история (2000 nüs.). М.: Весь мир. пер с порт. 2007 [História Concisa de Portugal]. ISBN 978-5-7777-0360-6.
Games Laurentino. 1808. São Paulo: Planeta. 2007. ISBN 978-8-576-65320-2.
Pedreira Jorge; Costa Fernando Dores. D. João VI: Um príncipe entre dois continentes. São Paulo: Companhia das Letras^[порт.]. 2008. ISBN 978-8-535-91189-3.
Souza Laura de Mello e^[порт.]. O sol e a sombra : política e administração na América portuguesa do século XVIII. São Paulo: Companhia das Letras. 2006. ISBN 85-359-0907-9.
Strobel Thomas. A “Guerra das Laranjas” e a “Questão de Olivença” num contexto internacional. München und Ravensburg: GRIN Verlag^[alm.]. 2008. ISBN 36-401-5339-1.

İstinadlar

1 2 3 4 John VI // Encyclopædia Britannica (ing.).
1 2 3 4 Lundy D. R. Dom João VI de Bragança, Rei de Portugal e Brasil // The Peerage (ing.).

[_80753c0f33c951aa-1] 1 2 3 4 John VI // Encyclopædia Britannica (ing.).

[_f2a8c98e3fa76335-2] 1 2 3 4 Lundy D. R. Dom João VI de Bragança, Rei de Portugal e Brasil // The Peerage (ing.).

[1]

[2]