Veqavis

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Veqavis
Elmi təsnifat
Aləmi: Heyvanlar
Tip: Xordalılar
Yarımtip: Onurğalılar
Sinif: Quşlar
Dəstə: Qazkimilər
Fəsilə: Ördəklər
Cins: Veqavislər
Növ: Veqavis
Elmi adı
Vegavis iaai (Clarke et al., 2005)

Wikispecies-logo.svg
Vikinnövlərdə
təsnifat

Commons-logo.svg
Vikianbarda
şəkil

ÜTMS [1]
NCBI {{{1}}}

Veqavis[1][2] (lat. Vegavis iaai) — Qazkimilər dəstəsinə daxil olan nəsli kəsilmiş, cinsinin yeganə nümayəndəsi olan növ. Bu növ Üst təbaşir dövründə, 70,6-66,0 mln il əvvəl Antarktida ərazisində yaşamışdır.

Adının etimalogiyası[redaktə | əsas redaktə]

Cinsin adı olan «Veqavis» (Vegavis) sözünün tərkib hissəsi olan «Veqa» kəlməsi Antarktida yaxınlığında yerləşən adanın adından, «avis» sözü isə latıncadan tərcümədə quş deməkdir. «iaai» isə Instituto Antartico Argentino (IAA) cümləsinin baş hərinlərindən götürülmüşdür[3].

Açılışı[redaktə | əsas redaktə]

Aşkarlanan canlının qalıqları hazırda La-Plata muzeyində xaslanılır. Bu nümunə kataloqa MLP 93-I-3-1 sdı ilə daxil edilmişdir. Nümunə 1992-ci ildə Veqa adasının Aqnes burnunda aşkarlanmışdır[1][2][4]. Adanın özü isə Ceyms Ross adasından şimal-qərbfə yerləşir.

Bununla belə bu tapıntı yalnız 2005 ildə yeni növ kimi qeydə almınmışdır. Tapıntı üzərində aparılan araşdırmalardan sonra bu qənayətə gəlinmişdir[3].

Xüsusiyyətləri[redaktə | əsas redaktə]

Bədəninin uzunluğu 61 sm, çəkisi isə 2,2 kq olmuşdur. Xarici görünüş baxımından uzunayaq ördəyə bənzəyirdi[3]. Onun kəlləsi aşkarlanmasada böyük ehtimal ki, qazkimilərin dimdiyinə sabil olmuşdur.

Sistemləşmə[redaktə | əsas redaktə]

Veqavis hazırda yayılmış ördəklər fəsiləsinə aid quşlara yaxınlığı ilə seçilir. Ancaq Veqavislər ördəklərin bir başa əcdadı sayılmır[3].

Vegavis iaai növünün aşkarlanması onu göstərirki, günümüzdə yayılmış quşların oxşarları atıq təbaşir dövründən mövcud olmuşdur[5].

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,0 1,1 Земля тетануров — журнал «Вокруг света». № 2 (2785) (февраль 2006)
  2. 2,0 2,1 Развитие жизни на Земле = The Definitive Visual History of Life on Earth / Алексей Пахневич. — М.: Астрель, Дорлинг Киндерсли, 2010. — 512 с. — ISBN 978-5-17-070942-7.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Julia A. Clarke, Claudia P. Tambussi, Jorge I. Noriega, Gregory M. Erickson, Richard A. Ketcham (January 2005). "Definitive fossil evidence for the extant avian radiation in the Cretaceous". Nature 433: 305—308. DOI:10.1038/nature03150. PMID 15662422.
  4. Césari, S., Marenssi, S. & Santillana, S. (2001). "Conifers from the Upper Cretaceous of Cape Lamb, Vega Island, Antarctica". Cretaceous Research 22 (3): 309—319. DOI:10.1006/cres.2001.0260.
  5. BBC News — Cretaceous duck ruffles feathers. 20 January, 2005

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]