Vladimir Kamorov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Soviet Union-1964-stamp-Vladimir Mikhailovich Komarov.jpg

Vladimir Mihailoviç Komarov (Rus: Владимир Михайлович Комаров) (d. 16 Mart 1927Moskova - ö. 24 Aprel 1967 Orenburg yaxınları) — Sovet kosmonavtı, bir kosmos vəzifəsi əsnasında həyatını itirən ilk insan.

1960 kosmosa gedəcək ilk kosmonavt qrupuna seçildi. Vostok 4 uçuşunda Pavel Popoviç'in ehtiyatı oldu. İlk kosmos uçuşunu 1964-cü ildə Vosxod 1 ilə etdi. Soyuz 1 vasitəsi ilə etdiyi ikinci kosmos vəzifəsi əsnasında yerə çaxılaraq öldü.

Soyuz 1, yeni kosmos vasitəsi Soyuz'un ilk uçuşuydu. Digər kosmos vasitələrinin əksinə, Sovet, Soyuz'u insansız test uçuşu etmədən, içində Komarov olduğu halda kosmosa göndərdilər. Bunun səbəbi, Soyuq Savaş illərində Kosmos Yarışı səbəbiylə ABŞ ilə rəqabət içində olan Sovetlər Birliyinin Leninin doğum gününə xüsusi bir qeyd etmə yetişdirmək istəməsi idi. Uçuşun ehtiyat kozmonotu olan Yuri Qaqarinin, özü kimi məşhur birinin belə təhlükəli bir vəzifəyə göndərilməyəcəyinə bildiyi üçün Komarov'un getməsini maneə törətməyə çalışdığı deyilər. Uçuşda bir neçə həftə əvvəl Komarov, "Bu uçuşa getməsəm ehtiyat kozmonotu göndərəcəklər. Mənim yerimə Yuri öləcək." dedi.

Uçuşun əvvəlindən etibarən ortaya çıxan ciddi qəzalar, Soyuz 1-in insanlı uçuş üçün hazır olmadığını göstərdi. Bunun üzərinə nəzarət mərkəzi, kosmos vasitəsini Sovetlər Birliyi torpaqları üzərindən keçməsinə qərar verdi.

Planetə dönmək üzrə orbitdən çıxmazdan əvvəl, Komarov, həyat yoldaşı Valentina ilə ratsiyada qısa bir danışıq etdi. Komarov, raketin təyinat sistemi xarab olduğundan idarəsiz şəkildə dönən kosmos vasitəsinin içində soyuqqanlılıqla yoldaşına vida etdi.

Soyuz 1, atmosferə girdikdən sonra avtomatik paraşütü açılmadı. Komarov'un əllə açdığı ehtiyat paraşüt də dolandığında işə yaramadı. Yerə çaxılmadan əvvəl Sovet baş naziri Aleksey Kosigin, ratsiyada Komarov'a "ölkəsinin onunla qürur duyduğunu" söylədi. V.Komarov, ölümündən sonra Sovet Qəhrəmanlıq Medalı və Lenin ordeni ilə iki dəfə təltif edildi. Kosmos vasitəsinin yerə çaxılaraq partladığı, toplanan külləri isə Kremlin divarına, digər Sovet böyüklərinin yanına dəfn edildi.

Komarov, Valentina Yakovlevna Kiselyova ilə evli idi, Yevgeni və İrina adlı iki uşağı vardı.

1971-ci ildə kəşf edilən 1836 Komarov Asteroidi'ne və Aydakı bir kraterə adı verilmişdir. Digər fəxri mükafatların yanında, Ljubljana'daki Vladimir M. Komarov Kosmos və Raket Klubu, 1969dan bəri onun adını daşıyır. Fédération Aéronautique Internationale'in V. M. Komarov diplomu və Yeisk'dəki bir pilot məktəbi da onun şərəfinə adlandırılmışdır.