"Həsən Cəlal" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

Jump to navigation Jump to search
49 bayt əlavə edildi ,  9 il öncə
Düzəlişin təsviri yoxdur.
k (ElVikipedia tərəfindən edilmiş redaktələr geri qaytarılaraq Vagobot tərəfindən yaradılan sonuncu versiya bərpa olundu.)
{{Dövlət xadimi
|Şəkil = şəkil yoxdur.jpg
|Şəkil məlumat =
|Şəkil miqyası = 200
|Adı = HƏSƏN CƏLAL
|Tam adı =
|Digər adları =
|Doğum tarixi = {{doğum tarixi|1215||}}
|Doğum yeri =
|Vəfatı = {{vəfat tarixi|1261||}}
}}
 
'''Həsən Cəlaləddövlə''' – [[Xaçın knyazlığı]]nın knyazı ([[1215]]-[[1261]]), dövlət xadimi.
 
== Haqqında ==
'''Həsən Cəlaləddövlə''' – [[Xaçın knyazlığı]]nın knyazı ([[1215]]-[[1261]]), dövlət xadimi.Həsən Cəlalın dövründə [[Xaçın knyazlığı]] ən yüksək inkişaf mərhələsinə çatıb. O, [[Qafqaz Albaniyası]]nda uzun müddət hakimiyyətdə olmuş [[Mehranilər]] sülaləsinin və gürcü çarı Tamaranın məşhur sərkərdələri Mxarqradzelilərin nəslindəndir.
 
'''Həsən Cəlaləddövlə''' – [[Xaçın knyazlığı]]nın knyazı ([[1215]]-[[1261]]), dövlət xadimi.Həsən Cəlalın dövründə [[Xaçın knyazlığı]] ən yüksək inkişaf mərhələsinə çatıb. O, [[Qafqaz Albaniyası]]nda uzun müddət hakimiyyətdə olmuş [[Mehranilər]] sülaləsinin və gürcü çarı Tamaranın məşhur sərkərdələri Mxarqradzelilərin nəslindəndir.
 
[[1261]]-ci ildə monqol yürüşləri zamanı həlak olan Həsən Cəlal və onun nəslindən olan alban katolikosları [[Qandzasar məbədi]]nin ərazisində dəfn olunublar.
 
== Həyatı ==
 
1215-ci ildə Xaçın knyazlığında hakimiyyətə Həsən Cəlal
1215-ci ildə Xaçın knyazlığında hakimiyyətə Həsən Cəlal gəlir. Ondan qalmış çoxsaylı yazılar onun mənşəyini öyrənməyə imkan verir. Belə ki, yazıların birində o belə qeyd edir: "Mən, Tanrının aciz qulu Həsən, Vaxtanqın oğlu, böyük Həsənin nəvəsi...". Müəyyən edilmişdir ki, onun atası Mehranilər
sülaləsindən olan Vaxtanq, anası isə Xorişax adlı qadın olmuşdur (həyatının sonunda bu qadın Qüds (Yerusəlim) şəhərinə ziyarətə getmiş və orada vəfat etmişdir). Dövrün mənbələrində Həsən Cəlala "knyazlar knyazı" deyilsə də, o özü "işxan" titulu daşıdığını göstərir. Erkən türk dövlətlərində bu titul hökmdarlarda olmuş və "işıq xan" söz birləşməsindən əmələ gəlmişdir. Bu ondan irəli gəlirdi ki, erkən türk dövlətlərində dövlət başçısı həm də dini ayinlərin icraçısı hesab edilirdi.
ki, yazıların birində o belə qeyd edir: "Mən, Tanrının aciz qulu Həsən, Vaxtanqın
oğlu, böyük Həsənin nəvəsi...". Müəyyən edilmişdir ki, onun atası Mehranilər
sülaləsindən olan Vaxtanq, anası isə Xorişax adlı qadın olmuşdur (həyatının
sonunda bu qadın Qüds (Yerusəlim) şəhərinə ziyarətə getmiş və orada vəfat
etmişdir). Dövrün mənbələrində Həsən Cəlala "knyazlar knyazı" deyilsə də, o özü
"işxan" titulu daşıdığını göstərir. Erkən türk dövlətlərində bu titul hökmdarlarda
olmuş və "işıq xan" söz birləşməsindən əmələ gəlmişdir. Bu ondan irəli gəlirdi ki,
erkən türk dövlətlərində dövlət başçısı həm də dini ayinlərin icraçısı hesab edilirdi.
Olduqca mömin bir ailədən çıxmış Həsən Cəlal özü də dindar adam olmuşdur.
Dövrün mənbələri onu sakit, mülayim, kasıblara və zəiflərə əl tutan, dini ayinləri xırdalıqlarına qədər icra edən, daim kitab oxuyan bir şəxs kimi göstərirlər. Alban ailəsindən olan həyat yoldaşı da günlərini fağırlara kömək göstərməkdə və dua etməkdə keçirirmiş.
Siyasi qalmaqallardan uzaq olmağa çalışan Həsən Cəlal Azərbaycan Atabəyləri dövlətinin (Eldənizlər dövləti) tərkibində olduğu dövrdə əsasən tikinti işləri ilə məşğul olmuşdur. İnşa edilən məktəblərə, kilsə və monastırlara kitablar bağışlanır, orada xristian alimləri dərs deyirmiş. Müstəqil Alban kilsəsinin başçısı
xırdalıqlarına qədər icra edən, daim kitab oxuyan bir şəxs kimi göstərirlər. Alban
ailəsindən olan həyat yoldaşı da günlərini fağırlara kömək göstərməkdə və dua
etməkdə keçirirmiş.
Siyasi qalmaqallardan uzaq olmağa çalışan Həsən Cəlal Azərbaycan
Atabəyləri dövlətinin (Eldənizlər dövləti) tərkibində olduğu dövrdə əsasən tikinti
işləri ilə məşğul olmuşdur. İnşa edilən məktəblərə, kilsə və monastırlara kitablar
bağışlanır, orada xristian alimləri dərs deyirmiş. Müstəqil Alban kilsəsinin başçısı
Nerses bu işlərə başçılıq edirmiş.
Monqol qoşunları Azərbaycana hücum edəndə Həsən Cəlal Atabəylərə

Naviqasiya menyusu