"Birinci dünya müharibəsində Qərb cəbhəsi" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

Jump to navigation Jump to search
Düzəlişin təsviri yoxdur.
{{iş gedir}}
 
'''Qərb Cəbhəs'''i, Almaniyanın[[Almaniya]]<nowiki/>nın qərbində qalan [[Avropa]] torpaqlarında, əsas olaraq [[Belçika|Belçik]]<nowiki/>a, [[Fransa]]Hollandiyanı[[Niderland|Hollandiya]]<nowiki/>nı əhatə edən cəbhədir.
 
== 1914-cü il ==
Almaniyanın döyüş strategiyası [[Şliffen]] planına söykənirdi. Bu plana görə, hərbi səfərbərliyini iki həftədə tamamlayan Fransa 39 günə döyüşdən xaric olunacaq, ardınca [[Şərq cəbhəsinəCəbhəsi Komandanlığı|Şərq cəbhəsi]]<nowiki/>nə qayıdaraq ən az altı həftədə tamamlanacaq Rusiyaya hücum ediləcəkdi. Qərb cəbhəsinin döyüşləri 4 avqust [[1914|1914-cü ildəil]]<nowiki/>də Alman ordusunun Belçikaya hücumu ilə başladı. Amma Belçika ordusu gözlənilməyən bir müqavimət göstərdi. AlanAlman birləşmələri Liq vilayətini planlaşdırdığı kimi 24 saata deyil, 13 günlük mübarizədən sonra ələ keçirib Fransanın içərilərinə doğru irəliləmək məcburiyyətində qaldılar. Fransa torpaqlarına doğru irəliləyən Alman ordusu, [[Paris|Parisə]] 70 km qalmış [[Mara çayı|Marna çayı]] sahilində Fransızların sərt müqaviməti ilə qarşılaşdı. 6-12 sentyabr tarixindəki Birinci dünyaDünya müharibəsininMüharibəsinin ən qanlı döyüşlərindən olan [[Marna döyüşü (1914)|Marna döyüşündəndöyüşü]]<nowiki/>ndən sonra Qərb cəbhəsində xətlər bağlanmışdı. Hər iki tərəf səngərlərə yerləşdi və dəfələrlə olunan qarşılıqlı hücumdan heç bir nəticə əldə olunmadı.
 
== 1915-ci il ==
Səngərdən səngərə qarşılıqlı hücumlar 1915-ci il boyu davam etdi. Hər iki tərəf ağır itkilər versə də, önəmli dəyişikliklər olmamışdı. [[1915|1915-ci il]] Qərb cəbhəsi döyüşlərinin ən önəmli tərəflərindən bri də budur ki, ilk dəfə zəhərli qazdan istifadə olunmuşdu.
 
== 1916-cı il ==
Rusiyanın hərbi gücünün zəifləmişolduğunu düşünən Alman Baş qərargahQərargah rəhbərirəisi Erik von Falkenhayn gücləndirdiyi orduyla Verdendən[[Verden]]<nowiki/>dən hücuma başladı. 21 fevral 1916-cı ildə başlayan Verden döyüşü 24 km-lik cəbhə xəttində şiddətli bombardımanla başladılmışdır. Başlanğıcda Fransız ordusunda dağılmalar olsa da, [[Marşal Peten]] yeni yollar açdıraraq cəbhəyə daimi olaraq hərbi sursat dəstəyi vermişdi. Fransız topçu batalyonunun daimi və güclü atəşi almanların iləriləməsiniirəliləməsini çətinləşdirib və sonda qarşısının alınmasında önəmli rol oynamışdır. Birinci dünya müharibəsinin ən qanlı döyüşlərindən olan Verden döyüşündə hər iki tərəfdən cəmi 650 nəfər həlak olmuşdur. Bu döyüş tarixdə "Verden qəssabxanası" adı ilə qalıb.
 
Sentyabr ayının sonuna kimi alman birləşmələri ağır da olsa, nizamlı şəkildə iləriləyirlər. Amma Fransız və ingilis Xarici Səfər qüvvələrinin başlatdıqları əks-hücum əməliyyatı almanların irəliləməsinin qarşısını almışdır. Dörd ay çəkən Somma döyüşündən sonra almanlar köhnə mövqelərinə geri çəkilək məcburuyyətində qalmışdılar. Ağır itkilərlə nəticələnəən Somma döyüşləri də alman qüvvəələrini Fransadan çıxara bilməmişdir.
 
== 1918-ci il ==
Antanta Dövlətləri üçün 1918-ci ilin ilk aylarındakı əsas problem, [[Amerika Birləşmiş Ştatları|ABŞ]] ordusu qitəyə çatana qədər Almaniyanın Şərq cəbhəsinə yerləşdirdiyi qüvvəyə müqavimət göstərə bilmək idi.
 
Alman hücumu 21 mart 1918-ci ildə başladılmışdı. Bəzi uğurlarla nəticələnən alman hücumları, Fransız ordusunun tanklarla etdiyi əks-hücumlar nəticəsində dayanmış, daha sonra isə alman ordusu geri çəkilmişdir.
44

edits

Naviqasiya menyusu