Xəzər çömçəxulu

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
?
Xəzər çömçəxulu
Benthophilus macrocephalus, Caspian Sea.jpg
Elmi təsnifat
Aləmi: Heyvanlar
Tip: Xordalılar
Yarımtip: Onurğalılar
Sinifüstü: Balıqlar
Sinif: Sümüklü balıqlar
Yarımsinif: Şüaüzgəcli balıqlar
Dəstə: Xanıyabənzərlər
Fəsilə: Xulkimilər
Cins: Çömçəxullar
Növ: Xəzər çömçəxulu
Beynəlxalq elmi adı
Benthophilus macrocephalus Pallas, 1787
Areal
Benthophilus macrocephalus range.png

Xəzər çömçəxulu (lat. Bcnthophilus macrocephalus) — Çömçəxullar cinsinin bir nümayəndəsidir.

Yayılması[redaktə | mənbəni redaktə et]

Xəzər dənizində sahil boyu şimaldan cənuba qədər yayılmışdır. Yalamadan Sumqayıta və Nordost qoltuğundan Lənkəranın cənub hissəsinə qədər azsaylıdır. Abşeron və Astara yaxınlığında qeydə alınmamışdır.

Morfoloji əlamətləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

D III-IV,I 7-8 (9) ,A I (6) 7-8-dir.Bel sırasında 23-25 ziyil olur. Uzunluğu 116 mm-ə qədər olur.Bədəni gödəlmiş, güclü şəkildə enlənmişdir. Başı və bədənin ön hissəsi basıqdır. Gözlərin arasında novşəkilli çökək yoxdur. Bel çıxıntıları sırası başın üst hissəsinə qədər uzanır. Bədənində iri xallar yoxdur. Qarın tərəfi çılpaqdır.

Yaşayış yeri və həyat tərzi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Xəzərin endemik balıqlarındandır. Xəzər dənizində çömçə xulların 18 növü qeydə alınmışdır. Dənizin hər yerində yayılmışlar. Xərçənglərin və suitilərin qidasını təşkil edirlər.

Çoxalması[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bir yaşında cinsi yetişkənliyə çatır.Kürüsünü hissə ilə tökür. May-iyun aylarında Orta və Cənubi Xəzərin qərb sahillərində kürü tökür. Dişi çömçəxulun verdiyi kürünün miqdarı 794 - 3536 ədəd olur. Sürfələr dibdə böyüyür.

Təsərrüfat əhəmiyyəti[redaktə | mənbəni redaktə et]

Vətəgə əhəmiyyəti yoxdur[1].

Ədəbiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Azərbaycanın heyvanlar aləmi. Onurğalılar, III cild. Bakı: Elm, 2004, s. 146.
  2. Əbdürrəhmanov Y.Ə. Azərbaycan faunası (Balıqlar), VII, cild, Bakı, Elm, 1966, s.216

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Əsgerov F.S., Zaytsev Y.Y., Qasımov R.Y., Quliyev Z.«Biomüxtəliflik: Xəzərin əsrarəngiz balıqları» “Bəşər-XXI” nəşriyyatı, Bakı, 2003,  səh78.