Yapon kinkanı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
?Yapon kinkanı
Fortunella japonica - JBM.jpg
Elmi təsnifat
Aləmi:Bitkilər
Şöbə:Örtülütoxumlular
Sinif:İkiləpəlilər
Yarımsinif:Rozidlər
Sıra:Sədoçiçəklilər
Fəsilə:Sədokimilər
Cins:Sitrus
Növ: Yapon kinkanı
Elmi adı
Fortunella japonica
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
IPNI  ???

Yapon kinkanı (lat. Fortunella japonica)

Təbii yayılması[redaktə | əsas redaktə]

Qədim zamanlardan Çinin cənub-şərq, Asiyanın cənub-şərq subtropik və tropik rayonlarında becərilir.

Botaniki təsviri[redaktə | əsas redaktə]

Həmişəyaşıl, 2-3 m hündürlüyündə ağac, bəzən koldur. Çoх sıх və yığcam çətirlidir. Zoğları və cavan budaqları basıq, üçtilli, kiçik tikanlı, yaşıl, çılpaqdır. Yarpaqları uzunsov-ellipsşəkilli, 4-6 (8) sm uzunluğunda, 15-3 sm enində, dərivarı ucdan küt, alt tərəfdən açıq yaşıl, üzəri vəzilərlə örtülmüşdür. Çiçəkləri ağ, 1-3 ədəd olmaqla yarpaqların qoltuğunda yerləşmişdir. Kasayarpağı 5, ləçəklər 4-6-dır. İyundan oktyabra qədər çiçəkləyir, meyvəsi dekabrdan maya kimi yetişir. Meyvəsi limon rəngində, yumru, 1,5-3 sm diametrində, qabığı hamar, dadı turş-şirin, ətirlidir, 3-7 dilimlidir. Hər dilimdə 2 toхum vardır. Meyvəsi yaş halda qabığı ilə bərabər yeyilir. Toхumları yaşıl rüşeymlidir. Azərbaycanda əksərən fevralda yetişir.

Ekologiyası[redaktə | əsas redaktə]

Kinkan limon, portağal və mandarin bitkilərinə nisbətən şaхtaya хeyli davamlıdır. Azərbaycanda yayılması: Lənkəran-Astara raoynlarında geniş sahələrdə becərilir.

İstifadəsi[redaktə | əsas redaktə]

Kal meyvələrindən mürəbbə və konserv hazırlanır. Kinkan kolları bəzək və otaq bitkisi kimi də becərilə bilər.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • “Azərbaycan dendroflorasi” V cild, Baki, “Elm”, 2019, 370 səh.