Zevs

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Zevs
Statue of Zeus.jpg
Olimpdə Zevsin heykəli, heykəlin müəllifi Fididir, Dünyanın yeddi möcüzəsindən biridir.
Mifologiya Yunan
Yer Olimp
Adının izahı ildırımınşimşəyin yaradıcısı, səmanın və bütün dünyanın tanrısı
Atası Kron
Anası Reya
Qardaşı Aid, Poseydon
Uşaqları Bax. Zevsin övladları
Atributlar Qalxan, ikiağızlı balta (labris), bəzən qartal
Digər mədəniyyətlərdə Yupiter, PerunAmon[1]
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar


Zevs (yun. Ζεύς belə ki; Δίας, Dias, klassik ifadədə: dzeu̯s)- Yunan mifologiyasında tanrı Kronos və Reyanın oğlu , baş olimp tanrısı, ildırımınşimşəyin yaradıcısı, səmanın və bütün dünyanın tanrısı.

Zevs[redaktə | əsas redaktə]

Tanrı Kron bir vaxtlar onun özünün atası Uranın hakimiyyətini ələ keçirdiyi kimi, uşaqlarının da onun hakimiyyətini ələ keçirə biləcəklərindən ehtiyat edərək onları udmuşdur. Bu səbəbdən ilahə Reya Zevsi Krondan gizlin olaraq Krit adasındakı Psixro mağarası adlanan bir yerdə dünyaya gətirmişdir. Reya əri Kronu aldadaraq ona yemək üçün Zevsi yox, bələnmiş daş parçasını vermişdir. Keçi Amalfeya körpə Zevsi əmizdirmiş, Kuretlər onu qorumuş, nimfa Adrasteyaİdeya isə onu Kretada balla bəsləyib böyütmüşlər. Mağaranı gözətçilər qoruyarmış və hər dəfə körpə Zevs ağlarkən, onlar nizələrini qalxanlarına vurub taqqıldadaraq onun səsinin Kron tərəfindən duyula bilməsinə mane olmuşlar.

Zevsin Ailəsi[redaktə | əsas redaktə]

Bəzi əfsanələrə görə Zevs Heranı Fedidaya görə boşamaq istəsə də , sonradan ondan ola biləcək oğlunun onun yerini tuta biləcəyindən ehtiyat edərək bundan vaz keçmişdir. Fedita Peleyaya ərə getmiş və onlardan Axilles dünyaya gəlmişdir.

Zevs ilan cildində Demetranın, sonra Persefonanın, öküz və quş cildində Avropanınİonun, qartal cildində Qanimedin, qu quşu cildində Nemesidin, bildirçin cildində Feditanın, qarışqa cildində Yevrimedin, göyərçin cildində Ftiyanın, alov cildində Eginanın, qızıl yağış cildində Danayanın, satira cildində Antiopun, çoban cildində Mnemosinanın könüllərini almışdır.

O, istəklilərini əsasən insan cildində saxlasa da Kallistonu ayıya, İonu isə inəyə çevirmişdir.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

  1. Любкер Ф. Ζεύς // Реальный словарь классических древностей по Любкеру / red. ilə Ф. Ф. Зелинский, Л. А. Георгиевский, М. С. Куторга et al. — СПб.: Общество классической филологии и педагогики, 1885. — S. 1479–1482.