Holci kompleksi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Bu orqanoidi ilk dəfə İtaliya alimi Holci (1898) sinir hüceyrələrində görmüşdür. Sonra onun şərəfinə Holci kompleksi (aparatı) adlandırılmışdır. Holci kompleksi bütün bitki və heyvan hüceyrələrində olur. Onun ölçüsü və forması müxtəlifdir. O, sinir hüeyrələrində mürəkkəb tor şəklində olur, nüvənin ətrafında yerləşir. Holci kompleksi bitki və ibtidai orqanizmlərin hüceyrələrində membranla örtülmüş ayrıca cisimcikdir. Bu da oraqvarı və ya çubuqvarı formalıdır. Bu eyan hüceyrələrində formaca bir qədər fərqlənir. Lakin onların quruluşu bütün hüceyrələrdə eynidir. Holci kompleksinin üç quruluş komponenti var: 1) membranlarla hüdudlanan və qruplarla yerləşən boşluqlar 2) boşluqlardan çıxan mürəkkəb borucuklar; 3) borucukların ucuda yerləşən iri və xırda qovuqcuqlar. Laki bunların hər üçü vahid orqanoidi təşkil edir. Holci kompleksi mühüm bioloji funksiyaları yerinə yetirir. Ona endoplazmatik şəbəkə kanalları ilə hüceyrənin bir sıra sintez məhsulları: zülallar, karbohidratlar və yağlar daşınır. Bu maddələr əvvəlcə Holci kompleksi elementlərində toplanır, sonra borucuqların uclarında iri və xırda qovuqcuqlara çevrilir, nəhayət, qovuqcuqlar borucuqlardan ayrılaraq sitoplazmaya keçir və hüceyrələrin həyat fəaliyyətində istifadə olunur, yaxud hüceyrələrdən xarici mühitə çıxır. Mədəaltı vəzin sintezolunmuş fermentləri əvvəlcə orqanoidin boşluqlarına toplanır, beləliklə içərisi fermentlə dolu qovuqcuqlar əmələ gəlir. Sonra bu qovuqcuqlar mədəaltı vəzin axarına çıxarılır və bağırsaq boşluğuna tökülür. Holci kompleksinin membranlarında hüceyrədə istifadə olunan yağlar və karbohidratlar də sintez olunur. Holci kompleksi, həmçinin, hüceyrə lisozomlarının mənbəyidir. Sitoplazmatik membranın özü də Holci kompleksinin fəaliyyəti nəticəsində təzələnir.[1]

Mənbə[redaktə]

  1. http://azerilobbi.com/ders/bioloji/sitoplazmaorqanoid.html