Bağayarpağı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
?Bağayarpağı
Plantago major.jpg
Böyük bağayarpağı (Plantago major)
Elmi təsnifat
Aləmi: Bitkilər
Şöbə: Örtülütoxumlular
Sinif: İkiləpəlilər
Yarımsinif: Lamiid
Sıra: Dalamazçiçəklilər
Fəsilə: Bağayarpağıkimilər
Cins: Bağayarpağı
Latınca adı
Plantago L.
Sinonimlər
Psyllium Mill.
Yarımcinsləri
Plantago

Coronopus
Bougeria
Psyllium

Littorella
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
ÜTMX   32870
MBMM   26867


Bağayarpağı (lat. Plantago) - bağayarpağıkimilər fəsiləsinə aid bitki cinsi.

Bütün Yer kürəsinə yayılmış 200-ə yaxın növü məlumdur. Onların çoxu alaq otudur. Azərbaycanda 14 növü yayılmışdır, bunlardan təbabətdə ən çox böyük bağayarpağından istifadə olunurbağayarpağı adi alaq bitkisi kimi Azərbaycanın bütün rayonlarında bitir.

Təbabət[redaktə]

İltihab əleyhinə və antiseptik təsir göstərir, bronx vəzilərinin sekresiyasını artırır, bəlğəmi yumşaldaraq tənəffüs yollarından evakuasiyasını asanlaşdırır. Şirəsinin xora əleyhinə və mədə sekresiyasını artırmaq xüsusiyyəti vardır. Kəskin və xroniki laringit, bronxit, bronxial astma, xroniki qastrit, mədə və onikibarmaq bağısğın normal və ya sekresiyanın azalması ilə müşayiət olunan xora xəstəliyində, xroniki enterit, kolitdə təyin olunur. Elmi təbabətdə öskürəyə qarşı istifadə olunan preparatların tərkibinə daxil edilmişdir. Tərkibində aukubin adlanan qlikozid, polisaaxaridlər, flavonoidlər, aşı madddələri, alkaloidlərin izi, fitonsidlər, acı maddələri, karotin, askarbin turşusu və s. vardır.

İstifadə qaydası[redaktə]

10 qr. xammalın üzərinə 200 ml. (1 stəkan) qaynar su tökülür, qaynayan su hamamında 15 dəq. dəmlənir, otaq temperaturunda soyudulur, süzülür və üzərinə əvvəlki həcmə çatana qədər qaynadılmış su əlavə eüdilir. Gündə 3-4 dəfə, hər dəfə 1 xörək qaşığı daxilə qəbul edilir.

Bağayarpağı
Böyük bağayarpağı

Növləri[redaktə]

Mənbə[redaktə]

  • Azərbaycanın müalicə əhəmiyyətli bitkiləri. Bakı,1988. səh.68-69.