Qoxu siniri
| Qoxu siniri | |
|---|---|
| Kəllə sinirlərinin diaqrammı | |
| Qoxu siniri | |
| lat. | n. olfactorius |
| Qrey | subyekt 196 |
| MeSH | Olfactory+Nerve |
Qoxu siniri - (lat. n. olfactorius) kəllə sinirlərindən I cütü, xüsusi duyğu üzvü siniridir, qoxu beynindən (lat. rhinencephalon) inkişaf etmişdir; iki növ nüvəsi vardır. Başlanğıc nüvəsini burun boşluğunun qohu hissəsini örtən qişadakı bipolyar (iki qütblü) qoxu reseptorları (hüceyrələri) təşkil edir; uc nüvəsi qoxu soğanağında yerləşir.
Qoxu siniri hissidir, 15-20 ədəd qoxu lifləri - lat. fila olfactoria adlanan kiçik dəstələrdən təşkil olunmuşdur; (Əslində qoxu siniri burun boşluğunun qoxu hissəsini örtmüş selikli qişadakı bipolyar (ikiqütblü) qoxu hüceyrələrinin mərkəzi çıxıntılarından ibarətdir.) bunlar qoxu soğanağından başlayaraq xəlbir sümüyünün xəlbir səfhəsindəki dəliklərdən burun boşluğuna daxil olur. Burada bunlar əvvəlcə sümüküstlüyü və selikli qişa arası ilə gedir, sonra selikli qişaya daxil olub bir qismi yuxarı balıqqulağı sahəsindəki və digər qismi burun arakəsməsinin yuxarı hissəsindəki qoxu reseptorlarında tamam olur. Qoxu sinirləri reseptorların qəbul etdikləri qıcıqları beyinə daşıyır.
|
|
||||
|---|---|---|---|---|
| Hissi | I Nervus olfactorius • II Nervus opticus • VIII Nervus vestibulocochlearis | |||
| Hərəki | III Nervus oculomotorius • IV Nervus trochlearis • VI Nervus abducens • XI Nervus accessorius • XII Nervus hypoglossus | |||
| Qarışıq | V Nervus trigeminus • VII Nervus facialis • VIII Nervus vestibulocochlearis • IX Nervus glossopharyngeus • X Nervus vagus | |||
|
|
||||
[redaktə] İstinadlar
- ↑ Prof. Kamil Əbdülsalam oğlu Balakişiyevin, İnsanın Normal Anatomiyası, III cild, səh. 155-158, "MAARİF" Nəşriyyatı, Bakı - 1982
