Seçilmiş xalq

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Yəhudilər, İbrahim peyğəmbərin dürüstlüyündən hadisəni İbrahimin qövmünün Tanrı tərəfindən seçildiyini, onlarla ahid edildiyinə və özlərinin də bu qövmün davamı olduqlarına inanarlar. Musevilikteki seçilmişlik anlayışı Yəhudi irqini deyil Yəhudi Halkı'nı əhatə edir (İvrit: Am Yisrael עם ישׂראל) yəni burada bəhs edilən bir irq deyil Tanrının əmrlərini mənimsəmiş olan xalqdır. Bir başqa deyişlə sonradan Yəhudiliyi qəbul etmiş bir adam da hansı irqdən və dindən olursa olsun artıq İsrail Halkı'ndan sayılmaqdadır. Bu seçilmişlik Yəhudilərə bir üstünlük deyil əksinə əlavə bir məsuliyyət gətirir, çünki Yəhudiliyin görə Cənnətə nail olmaq üçün yəhudi olmaq şərt deyil. Tək Allaha inanan və əsas insani əxlaq qaydalarını pozmamış hər adam dini nə olursa olsun cənnətə gidebilecektir. Tövratda bu təməl 7 qanun, Nuhun Universal Qanunları adında izah buna görə: Nuhun Universal Qanunları bunlardır:

  • Bütə tapmamaq
  • Allahın adını mübarək qılmaq bu adla lənət etməmək
  • Cinayət işləməmək
  • Cinsi əxlaqsızlıq etməmək
  • Oğurluq etməmək

Adil bir mühakimə sistemi yaratmaq və riayət olunmasını təmin etmək. Canlı bir heyvanın ətini kopartıp yeməmək. Talmud, Yəhudi olmasalar belə bütün insanların Nuhun Universal Yasaları'na uyğun gəlməsi lazım olduğunu ifadə edər. Bu qaydalara tabe olanları isə dürüst (İvrit: hasid) olaraq adlandırır. Talmuda görə bu Yeddi Universal Yasa'ya uyanlar, Dünyanın Dürüst İnsanları (İvrit: Hasid Umot Ha'olam) olaraq görülürlər. Bu kəslər Yəhudi şəriətinin tətbiq hər yerdə, Yəhudilərin sahib olduğu bütün hüquqlardan faydalana bilərlər. Bu kəslərə İbranicedə "ger toşav" adı da verilir. Nuhun Universal Yasaları'nı ürəkdən mənimsəmiş və tətbiq edən insanlar hər iki dünyada da nicat çatacaqlar. Yəhudi inancında qurtuluş yalnız Yəhudilər, ya da sonradan Yəhudilik dininə keçənlər üçün deyil. Eliyau Raba'da belə deyilir: Yer və göy şahid olsun ki, istər Yəhudi, istər qeyri-ı Yəhudi (goy), qadın ya da kişi, kölə ya da cariyə hər adam öz əməlinə görə (etdiyi işlərə) qiymətləndiriləcək. Yəhudilərə görə, Yəhudi olmayan amma dürüst olanların kurtuluşuyla əlaqədar bu anlayış, Yəhudiliyin yalnız Yəhudi irqinə aid olmasından qaynaqlanmaz. Çünki irq olaraq yəhudi olmayıb sonradan Yəhudiliyə keçənlər ilə irq olaraq yəhudi olanlar arasında heç bir fərq yoxdur. Xaxam Yeremya "Tövrat hökmlərini tətbiq edən bir xaricinin bir hahambaşına bərabər səviyyədə olduğunu bizə bildirən nədir? Tövrat 'Bu, Kohenler'in, Levililərin və İsrailin Tevratıdır' deməz, 'Bu, bütün insanın Tevrat'ıdır' deyir. Ayrıca Tövrat ' Qapıları, yalnız Levililərə, Kohenler'e və İsrail aç 'deyil' İnanclı millətlərin girə bilməsi üçün qapıları aç 'buyurur demişdir. Buna görə Yəhudilikdə Nuhun Yeddi Universal Qanununu mənimsəmək qurtuluşun ən asan yolu qəbul edilir. Çünki Yəhudi olmayanlar, Nuhun Yeddi Universal Qanununu yerinə yetirərək, asanlıqla qurtuluşa çata bilər və cənnət nemətlərindən faydalana. Halbuki Yəhudilər üçün cənnətə getmək yalnız bu 7-ci maddəyə uyğun gəlməklə reallaşacaq qədər asan deyil. Allah Tövratda Musəvinin etməsi və etməməsi lazım olan cəmi 613 Mitsvot (əmr) sıralar və yəhudilərin bunlara uyğun gəlməsini zəruri edir. Bu səbəblə Musevilik'te seçilmişlik bir üstünlükten deyil, daha çox bir öhdəlik və məsuliyyət deməkdir.