Şahqulu

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Şahqulu və ya Şahqulu ağa Təkəli
Shahqulu.jpg
Doğum tarixi Bilinmir
Doğum yeri Antalya, Osmanlı imperiyası
Vəfat tarixi 1511 2 iyul
Vəfat yeri Sivas
Vəfat səbəbi Osmanlı imperiyası ilə döyüşdə öldürülmüşdür
Atası Həsən Xəlifə
Vətəndaşlıq
Peşəsi siyasətçi
Milliyyəti Türkmən
Fəaliyyəti Şahqulu ağa Təkəli üsyanı

Şahqulu, Şahqulu Baba Təkəli, Bıyıqlıoğlu və ya Şahqulu ağa Təkəli (türk. Şahkuluvə ya Şah Kulu Baba Tekeli; (d. Qorqudeli, Osmanlı imperiyasıö. 2 iyul 1511, Sivas, Osmanlı imperiyası) - Anadoluda qızılbaşpərəst və səfəvipərəst üsyanın rəhbəri. Bu üsyan Şahqulu üsyanı adlanır və 1511-ci ildə Osmanl imperiyası tərəfindən çəyinliklə yatırılmışdır. Üsyanın yatırılması zamanə öldürülmüş və Amasiyada dəfn edilmişdir.[1][2]

Şah İsmayılın atası Şeyx Heydərin Xəlifələrindən Həsən Xəlifənin oğludur və Qorqudelinin Yalımlı kəndi camaatındandır.[3]

Haqqında[redaktə | əsas redaktə]

Şahqulu Türkmən boylarından olan Təkəli elinə mənsub olmuşdur. Şahqulunun atası iki dəfə Şeyx Heydərin xidmətinə getmiş, Xəlifəsi olmuş və sonra doğma torpağı olan Təkə elinə göndərilib xalqı Şeyx Heydərin ardıcılı etmək tapşırılmışdı. Həm Həsən Xəlifə. həm də oğlu Şahqulu Antalya ətrafında mağarada ibadətlə məşğul olaraq xeyli məşhurluq qazana bilmişdilər.[4]

Onun təşkilatçılığı ilə Osmanlı imperiyasında yaşayan Türkmənlər üsyan qaldırmışdır.[1] Onların məqsədi Şah İsmayılın Azərbaycanda və digər yerlərdə etdiklərini təkrarlamaq və sonda Səfəvilər dövlətinə birləşmək idi. Osmanlı ordusunu ilk əvvəllər məğlub etmiş, lakin Sivasın Çubukova ya da Gökçay bölgəsindəki döyüşdə məğlub olmuş və döyüşdə öldürülmüşdür.[5]

1511-ci ildə üsyan qəddarlıqla yatırıldı və Osmanlı tərəfindən sıxışdırılan Türkmən boyları Səfəvi dövlətinə köç etməyə başladı.[1]

Populyar mədəniyyətdə[redaktə | əsas redaktə]

Şahqulu 2011 və 2014-cü ildə Assassin's Creed: Revelations oyununun iki müxtəlif versiyasına daxil edilmişdir.[6]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,0 1,1 1,2 Amanat, 2017.
  2. Gibb, 1954.
  3. Ord. Prof. İsmail Hakkı Uzunçarşılı Osmanlı Tarihi. — Türk Tarih Kurumu Yayınları, 2011. — II  cild. — Səh.: 230-231.
  4. Matthee, 1999.
  5. Finkel, Caroline (July 19, 2012). Osman's Dream: The Story of the Ottoman Empire 1300–1923. Hachette UK, 21. ISBN 9781848547858.
  6. Converse, Cris (February 6, 2016). "Sequence 7 - Underworld", Assassin’s Creed Revelations Game Guide. Booksmango, 29. ISBN 9781633235007.