Şaq qayalıqları

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Şaq qayalıqları
ing. The Shag Rocks
Shag Rocks (15966784432).jpg
53°33′00″S 42°02′00″W / 53.55000°S 42.03333°W / -53.55000; -42.03333Koordinatlar: 53°33′00″S 42°02′00″W / 53.55000°S 42.03333°W / -53.55000; -42.03333
AkvatoriyaAtlantik okean
Ölkə Flag of South Georgia and the South Sandwich Islands.svg Cənubi Georgiya və Cənubi Sandviç adaları
Adaların sayı6
Sahəsi0,2 km²
Hündür nöqtəsi75 m
Əhali (2015 )0 nəf.
Şaq qayalıqları (Cənubi Georgiya və Cənubi Sandviç adaları)
Şaq qayalıqları
Commons-logo.svg Şaq qayalıqları Commonsda

Şaq qayalıqları (ing. The Shag Rocks, isp. Rocas Cormorán) — 7 yaşayışı olmayan kiçik adalardan ibarətdir. Atlantik okeanının cənubunda Skotia dənizi yerləşən arxipelaq.

Mənsubluğu[redaktə | əsas redaktə]

Adalar mübahisəli ərazi sayılır. Arxipelaq Böyük Britaniyanın Britaniya dəniz əraziləri Cənubi Georgiya və Cənubi Sandviç adalarına daxil edilir. Bununla belə Argentina adaları öz ərazisi hesab edir. Odlu Torpaq, Argentida və Cənubi Atlantida adaları vilayəti daxil edildiyi bildirilir.

Coğrafiya[redaktə | əsas redaktə]

Şaq qayalıqları Cənubi Georgiyadan 232 km şimal-qərbdə, Folklend adalarından min km, Odlu Torpaq adasından isə 1,2 min km aralıda yerləşir. Şaq qayalıqlarından 16 km cənub-şərqdə tənha Blək qayası yerləşir. Bu qayanı bəzən arxipelaqa daxildir.

Şaq qayalıqları Skotiya tavasında Cənubi Antil silsiləsinin suyun səthinə çıxdığı ərazilərdir. Arxipelaqın sahəsi 20 ha (0,2 km²) təşkil edir. Adaların ən hündür nöqtəsi 75 m təşkil etdədə suyun dibindən hündürlük 320 metrdir.

Təbiət[redaktə | əsas redaktə]

İqlimi subantarktikdir. İyul-avqust ayları -1,3°S, fevralda isə +5,3 °S təşkil edir. Maksimal temperatur +15°S, illik yağıntının miqdarı 1400-1500 mm təşkil edir. İl boyu küləklər əsir. Yağıntı hər zaman qar halında düşür. İqlimi rütubətlidir.

Bitki örtüyü yoxdur. Heyvanlar aləmi Antarktika mavigöz qarabatdağı, Fırtınaquşular ( Pachyptila, Halobaena) Diomedea exulans ibarətdir. Sahil sularında Kril yayılmışdır.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Arxipelaqı 1762 ildə ispaniyalı Lima de la Llana (Limadan Kadisə üzərkən) aşkarlayır. O, adaları öz gəmisinin şərəfinə Avror adaları adlandırır. Koordinatlar hazır ki, Şaq qayalıqlarıilə eyni olsada adaların sayının üç olduğunu bildirmişdir. Avror adaları bölgədə dənizçilərə 1856-ci ilə qədər görünmüşdür. Dəqiqliklə bu adaların olub-olmaması bilinmir.

Dəqiq olaraq adaları Ceyms Şeffild aşkarlamış və onların bu günkü adını vermişdir. Adalar ilk dəfə 1927-ci ildə ətraflı məlumat verilmiş və araşdırılmışdır.

İlk dəfə olaraq qayalıqların üzərinə 1956 ildə argentinalı qlyasioloq Mario Giovinetto helikopterlə eniş etmişdir. O, qayalıqların dağ suxurlarından ibarət olmasını aşkarlayır.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]