Anşluss

Vikipediya, açıq ensiklopediya
(Anşlüs səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Keçid et: naviqasiya, axtar
Hitler Avstriyanın birləşdirilməsi barədə Reyxstaqa xəbər verir

Anşluss (alm. Anshluß – birləşdirmə) – Birinci dünya müharibəsindən sonra Nasist Almaniyanın zorla Avstriyanı özünə birləşdirmək siyasəti.

Avstriyanın ilhaqı[redaktə | əsas redaktə]

Vyanalılar Adolf Hitleri salamlayır

Avstriyanın bəzi dairələrinin müdafiə etdikləri bu siyasəti həyata keçirmək üçün müharibədən sonra bir sıra cəhdlər göstərilsə də, Versal sülh müqaviləsiSen-Jermen sülh müqaviləsi (1919) Anşlussu qadağan etmişdir. 1937-ci ildə Anşlussu həyata keçirmək üçün əlverişli şərait yarandı; bu dövrdə Qərb dövlətləri faşist Almaniyasının Avstriyanı işğal etməsini Versal sülh müqaviləsinin təftişi və təcavüz aktı kimi deyil, Almaniyanın Avropanı «sakitləşdirməsi» kimi qiymətləndirməyə başladılar. Qərb dövlətlərinin bu mövqeyi, Avstriya burjuaziyasının və sağ sosial-demokrat liderlərinin xəyanəti Almaniyaya bu planı həyata keçirməyə imkan verdi. 1938-ci il martın 11–12-də Avstriya alman-faşist qoşunları tərəfindən işğal olundu. Böyük dövlətlərdən yalnız SSRİ Anşlussun əleyhinə çıxdı.

Müstəqil Avstriya[redaktə | əsas redaktə]

İkinci dünya müharibəsi dövründə (193945) Antihitler koalisiyasının əsas iştirakçıları – ABŞ, B.Britaniya və SSRİ Avstriyanın müstəqilliyini bərpa etmək barədə razılığa gəldilər (1943). 1945-ci ilin aprel ayında Avstriya azad edildikdən sonra onun suverenliyi bərpa olundu. 1955-ci il mayın 15-də ABŞ, B.Britaniya, Fransa, SSRİ və Avstriya tərəfindən imzalanan Müstəqil və Demokratik Avstriyanın bərpası barədə dövlət müqaviləsinə görə, Avstriyanın tam suverenliyi və müstəqilliyi təsdiq edildi, Anşluss isə qadağan olundu. [1]


Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Anşluss ilə əlaqəli mediafayllar var.


İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Anşluss // Azərbaycan Milli Ensiklopediyası  : [25 cilddə] / baş red. M. K. Kərimov. — Bakı: “Azərbaycan Milli Ensiklopediyası” Elmi Mərkəzi, 2009. — I  cild. — Səhifələrin sayı:  608. — Səh.: 523. — 10 000 nüsx. — ISBN 978-9952-441-02-4.