Məzmuna keç

Arif Babayev

Vikipediya, azad ensiklopediya
Vikipediyada bu ad-soyadlı digər şəxslər haqqında da məqalələr var; bax: Arif Babayev (dəqiqləşdirmə).
Arif Babayev
Ümumi məlumatlar
Doğum tarixi 20 fevral 1938(1938-02-20)
Doğum yeri
Vəfat tarixi 1 avqust 2025(2025-08-01)[1] (87 yaşında)
Vəfat yeri
Vəfat səbəbi ürək çatışmazlığı
Dəfn yeri
Musiqiçi məlumatları
Fəaliyyəti müğənni, xanəndə, müəllim
Fəaliyyət illəri 1960-cı ildən
Janrlar muğam, xalq musiqisi
Təhsili
Mükafatları "Azərbaycan SSR xalq artisti" fəxri adı — 1989 "Azərbaycan SSR əməkdar artisti" fəxri adı — 1978
"İstiqlal" ordeni — 2008 "Şərəf" ordeni — 2018 "Şöhrət" ordeni — 1998 "Heydər Əliyevin 100 illiyi (1923–2023)" yubiley medalı — 2024"Heydər Əliyev" mükafatı — 2025
"Qızıl çinar" beynəlxalq mükafatı — 2010 Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Arif İmran oğlu Babayev (20 fevral 1938, Sarıhacılı, Ağdam rayonu – 1 avqust 2025[1], Bakı) — Azərbaycan xanəndəsi, Azərbaycan SSR xalq artisti (1989), professor (1996), Azərbaycan Milli Konservatoriyasının Muğam kafedrasının sabiq müdürü.

Həyatı

[redaktə | vikimətni redaktə et]
Arif Babayev – Zabul segah

Arif Babayev 20 fevral 1938-ci ildə Ağdam şəhəri yaxınlığındakı Sarıhacılı kəndində anadan olmuşdur.

Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət İnstitutunu bitirib (1962). Azərbaycan Dövlət Filarmoniyasında (1963–1966), Azərbaycan Dövlət Opera və Balet Teatrında (1966) çalışıb.

O, Seyid Şuşinski, Xan Şuşinski, Zülfü Adıgözəlov kimi sənətkarların ənənələrinə əsaslanaraq özünəməxsus ifaçılıq üslubu yaratmışdır. 1960-cı ildən başlayaraq Arif Babayevin yaradıcılıq yolu Bakı şəhəri ilə bağlı olmuşdur. O, Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində təhsil almışdır.

Əvvəl Azərbaycan Dövlət Filarmoniyasına, sonra isə Azərbaycan Dövlət Opera və Balet Teatrına solist kimi dəvət olunan Arif Babayev bu teatrın səhnəsində muğam operalarında Məcnun, Kərəm (Ü. Hacıbəyov "Leyli və Məcnun", "Əsli və Kərəm"), Aşıq Qərib (Z. Hacıbəyov "Aşıq Qərib"), Camal (Ş. Axundova "Gəlin qayası") kimi yaddaqalan obrazlar yaratmışdır. Arif Babayevin ifasında bütün muğam dəstgahlar səslənmiş və lentə alınaraq AzTV-nin qızıl fonduna daxil olmuşdur.

1982-ci ildə Bülbül adına Orta İxtisas Musiqi Məktəbində ilk muğam müəllimi kimi çalışmağa başlamışdır. Daha sonra — 1984-cü ildə ilk muğam müəllimi kimi Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasına işə qəbul olunmuşdur.

1990-cı ildə tarixdə ilk dəfə muğam professoru adı alıb. Milli Konnservatoriyanın Muğam kafedrasına rəhbərlik etmişdir.[2] O, eyni zamanda Xəzər Universitetində muğam dərsi də verir.

Onun yaradıcılığında "Şur", "Seygah" muğam dəstgahları, "Arazbarı", "Qarabağ şikəstəsi" zərbi muğamları xüsusi yer tutur. Xüsusilə, "Seygah" muğamını Arif Babayev təkrarolunmaz bir üslubda oxumuşdur. Xanəndə həm də təsnif və xalq mahnılarının ifaçısı kimi çox sevilir, onları böyük ifa etmişdir. Arif Babayevin 70 illik yubileyi münasibətilə Heydər Əliyev Fondu tərəfindən xanəndənin səsyazılarından, həyat və yaradıcılıq yolunu əks etdirən şəkillərdən ibarət CD-albom nəşr olunmuşdur.

Arif Babayev iyulun 23-də kəskin tənəffüs çatışmazlığı diaqnozu ilə Qax Rayon Mərkəzi Xəstəxanasına hospitalizasiya olunub. Vəziyyəti kritik ağır olduğundan paytaxtdakı tibb müəssisəsinə təxliyə edilib.[3] 1 avqust 2025-ci ildə vəfat edib.[4] Birinci Fəxri Xiyabanda dəfn edilmişdir.[5]

Mükafatları

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Filmoqrafiya

[redaktə | vikimətni redaktə et]

İstinadlar

[redaktə | vikimətni redaktə et]
  1. ↑ 1 2 People's Artist Arif Babayev passed away (ing.). 2025.
  2. ↑ "Arif Babayev vəzifəsindən getdi". Oxu.Az (az.). 7 sentyabr 2023. 7 sentyabr 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 7 sentyabr 2023.
  3. ↑ "Xalq artisti Arif Babayev Bakıda xəstəxanaya yerləşdirilib". Oxu.az (az.). İstifadə tarixi: 25 iyul 2025.
  4. ↑ "Xalq artisti Arif Babayev dünyasını dəyişdi". Oxu.az (az.). İstifadə tarixi: 1 avqust 2025.
  5. ↑ Xalq artisti Arif Babayevin 1-ci Fəxri xiyabanda dəfn mərasimi
  6. ↑ "Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdlərinin verilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı" (az.). e-qanun.az. 7 sentyabr 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2 may 2019.
  7. ↑ Heydər Əliyevin anadan olmasının 87-ci ildönümü və Heydər Əliyev Fondunun fəaliyyətə başlamasının 6 illiyi münasibətilə təntənəli mərasim keçirilib Arxivləşdirilib 2022-03-30 at the Wayback Machine. heydar-aliyev-foundation.org, 10.05.2010 (az.)
  8. ↑ "A.İ.Babayevin "Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu" ilə təltif edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı". 21 fevral 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 21 fevral 2023.
  9. ↑ İlkin Naib. "Arif Babayevə "Heydər Əliyevin 100 illiyi" yubiley medalı təqdim edilib" (az.). APA. 20.02.2025. İstifadə tarixi: 2025-02-21.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]
Mənbə — "https://az.wikipedia.org/w/index.php?title=Arif_Babayev&oldid=8370354"