Balıqlı

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Tarixi Azərbaycan əraziləri
Balıqlı


Xəritədə yeri
Balıqlı (Ermənistan)
Red pog.png
Balıqlı
Məlumatlar
Ölkə Ermənistan
Bölgə Ağbaba mahalı
İndiki adı Zorakert
Adının dəyişdirilmə tarixi 1991

Balıqlı — Ermənistan SSR Amasiya rayonunda kənd.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Balıqlı - Qars vilayətinin Qars qəzasında, indi Amasiya rayonunda kənd. Rayon mərkəzindən 20-21 km şimal-şərqdə, Arpa gölünün şimal-şərq sahilində, Arpa çayının qərb sahilində, təpəlikdə yerləşir. Relyefi cənub və şimal hissədə düzənlik, qərb və şimal-qərb hissədə dərə-təpəlikdir. Kənd XVIII əsrin sonu, XIX əsrin əvvəllərində salınmışdır.

Qafqazın 5 verstlik xəritəsində[1] qeyd edilmişdir.

Toponim qədim türk dilində «sığınacaq, şəhər, qala» mə'nası bildirən balıq sözünə[2][3] -lı sözdüzəldici şəkilçisinin artırılması yolu ilə əmələ gəlmişdir. Quruluşca düzəltmə toponimdir.

Ermənistan prezidentinin 19.IV.1991-ci il fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilib Zorakert qoyulmuşdur[4].

Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

Kənddə 1886-cı ildə 205, 1897-ci ildə 326, 1908-ci ildə 372 nəfər, 1914-cü ildə 474 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır[5]. 1918-ci ildə azərbaycanlılar ermənilər tərəfindən qovulmuş və bir hissəsi qətlə yetirilmişdir.

Kəndin əhalisi Türkiyəyə pənah aparmışdır. 1920-ci ilin noyabrın 29-da indiki Ermənistanda sovet hakimiyyəti qurulmuş və sabitlik yaranmışdır. Kəndin sakinləri ata-baba torpaqlarına qayıtmışdır. Burada 1922-ci ildə 107, 1926-cı ildə 178, 1931-ci ildə 205[6], 1964-cü ildə 300, 1970-ci ildə 440, 1979-cu ildə 472[7], 1987-ci ildə 432 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1988-ci ilin noyabr-dekabr aylarında kənd sakinləri Ermənistan dövləti tərəfindən tarixi-etnik torpaqlarından qovulmuşdur. Onlar Azərbaycana pənah gətirmişlər. İndi burada ermənilər yaşayır[8].

Görkəmli şəxsiyyətləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Əli (Alyoşa) Bayramov - şair, publisist, nasir, folklorşünas.
  • Avtandil Ağbaba (d.1955) - şair, publisist, folklorşünas. 1999-cu ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, 1995-ci ildən Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvüdür.
  • Abbas Qasımov (şəhid) — 20 Yanvar şəhidi.
  • Yavər Həsənov (şəhid) —Azərbaycanın ərazi bütövlüyü uğrunda Qarabağ müharibəsi zamanı şəhidlik zirvəsini fəth etmiş fateh.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Пагирев Д.Д. Алфавитный указатель к пятиверстной карт Кавказского края, Тифлис, Типография К.П.Казловского, 1913, s.30 (rus.)
  2. Kaşğari M. Divani - lügat - it türk, I- III cilt, Ankara, 1992.s.379 (türk.)
  3. Древнетюркский словарь, Л., «Наука», 1969, s.80 (rus.)
  4. Balıqlı
  5. Qorqodyan Z. 1831-1931-ci illərdə Sovet Ermənistanının əhalisi, İrəvan, «Melkonyan fond», 1932, s.18-19, 102-103 (erm.)
  6. Qorqodyan Z. 1831-1931-ci illərdə Sovet Ermənistanının əhalisi, İrəvan, «Melkonyan fond», 1932, s.19, 103 (erm.)
  7. Hakopyan T.X., MəlikBaxşyan St.T., Barseğyan O.X. Ermənistan və ətraf vilayətlərin toponimlər lüğəti, I c., AD, İrəvan, «İrəvan Universiteti», 1986,s.556 (erm.)
  8. Balıqlı