Demokratik Birlik Partiyası

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Demokratik Birlik Partiyası
PYD
Partiya Yekîtiya Demokrat
حزب الاتحاد الديمقراطي
Hizb ul-itthad il'dimugratiyyi
PYD logo.svg

Növü Hərbi birləşmə
Yaranma tarixi 2003-ci il
Rəsmi dili kürd dili
Mərkəzi Suriya
pydrojava.com
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

PYD tam adı ilə Demokratik Birlik Partiyası (Partiya Yekitiya Demokrat, حزب الاتحاد الديمقراطي, Hizb Al-İttihad Al-Dimuqraṭiy ) — 2003-ci ildə kürdlər tərəfindən Suriya 'nin şimalında qurulmuş bir siyasi partiya. İndiki vaxtda hələ fəaliyyət göstərir. Lideri Saleh Müslim 'dir. Hərbi qolu təxminən 65,000 nəfərdən ibarət olan YPG'dir.

PYD, Suriya vətəndaş müharibəsi 'nın baş verməsinin ardından, Suriyada Hələb əyalətindəki Kobani , Afrin və Cinderis şəhərləri; Haseki əyalətinin Amude, Derik, Efrin diyarları, El Darbasiye şəhəri və Şanlıurfa 'nın Ceylanpınar mahalının qarşında olan Resulayn şəhəri, Tirbesipiye qəsəbəsi və Rakka ilindən Tel Abyad şəhərində siyasi və hərbi idarəsi əlində tutmaqdadır.

Demokratik Konfederalizm doktrinası PYD'nin rəhbərlikdə olduğu bölgələrdə həyata keçirilmişdir və hələ də bölgədə təsiri görülməkdədir.

PYD, həm Azad Suriya Ordusu həm də Suriya Baas Partiyası hökuməti ilə zaman zaman silahlı qarşıdurmalara girmişdir. Ancaq son zamanlarda PYD'nin silahlı qanadı YPG və Azad Suriya Ordusu İslamçı təşkilatlara qarşı ittifaq etmişdir.

PYD, 30 noyabr 2015 tarixindən bu yana Sosialist beynəlxalq 'in məsləhət üzvüdür.

Saleh Müslim Suriya vətəndaş müharibəsi ərzində bir çox dəfə Türkiyə 'ye səfərdə olub hökumət rəsmiləri ilə danışıqlar aparmışdır.

Döyüş cinayət iddiaları[redaktə | əsas redaktə]

13 oktyabr 2015-ci ildə Beynəlxalq Əfv Təşkilatı , Demokratik Birlik Partiyası (PYD) ilə hərbi qanadı YPG 'nin Suriya ' nin şimalında Ərəb və Türkmen vətəndaşların yaşadığı bölgələri istifadə edilə bilməz hala gətirdiyini, bölgədəki vətəndaşları zorla etdirdiyini, insan haqqlarını pozduğu və döyüş cinayəti işlədiyini bildirən bir hesabat nümayiş etdi. Bəzi pozuntuları işləndiyini qəbul edən PYD, bunun vətəndaşların qorunması üçün lazımlı olduğunu müdafiə etdi. YPG isə hesabatı təkzib və pozuntuların istisna səviyyəsində olduğunu ifadə edərək, döyüş cinayəti işləndiyini dair iddiaların gerçəklə əlaqəsinin olmadığını iddia etdi.

PKK əlaqəsi iddiaları[redaktə | əsas redaktə]

PYD'nin, PKK ilə bəzi qaynaqlara görə bənzər fikirləri müdafiə etdikləri, bəzi mənbələrə görə də aralarında bir ortaqlıq olduğu irəli sürülür.

2013-ci ildə Amerika Birləşmiş Ştatları Milli Terrorla Mübarizə Mərkəzi (NCTC) 'nin hər il nümayiş etdiyi və dünyada fəaliyyət göstərən terror qrupları haqqında məlumatlar ehtiva edən "Terrorla Mübarizə İlliyi" hesabatında PYD'nin, PKK Kongra-Gel' satışa Suriya qolu olduğuna dair ifadə iştirak etdi. 2014 və 2015-ci illərdə nümayiş olunan yıllıkların PKK ilə əlaqədar hissəsindəki bu ifadə qaldırıldı. 20 İyul 2016 da, Avropa Polis Ofisi (Europol) tərəfindən nümayiş olunan "Avropa Birliyi Terrorizm Vəziyyəti və Trendi 2016" adlı hesabatda PYD və silahlı qanadı YPG'nin PKK 'nın Suriya ' dəki uzantıları olduğuna dair ifadələrə yer verildi.

Terror təşkilatı olaraq tanınması[redaktə | əsas redaktə]

Demokratik Birlik Partiyası (PYD), 14-15 Aprel 2016 tarixləri arasında İstanbul 'da reallaşdırılan 13. İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı zirvəsinin nəticə bildirgesinde PKK, YPG, İŞİD, Boko Haram, əl-Qaidə kimi bir çox təşkilat ilə birlikdə terror təşkilatı olaraq təyin olundu.

Hərəkətləri[redaktə | əsas redaktə]

PYD'nin silahlı qanadı olan YPG Suriya 'nin Resulayn (Sêrekaniyê) qəsəbəsini El-Nusra Cəbhəsi ' yle girdiyi qarşıdurmalar nəticəsində ələ keçirdi.

PYD, El-Nusra Cəbhəsini qarşıdurmalar əsnasında ələ keçirdiyi tankları, Kobani 'ye gətirdi. PYD'nin silahlı qanadı olan YPG və Azad Suriya Ordusu , 15 İyun 2015 tarixində Suriya 'nin Tel Abyad (girən Spî) şəhərini İslamçı təşkilatlar ilə girdiyi qarşıdurmalar nəticəsində ələ keçirdi.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]