Enliyarpaq gərməşov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
?Enliyarpaq gərməşov
}}
Elmi təsnifat
Aləmi: Bitkilər
Şöbə: Örtülütoxumlular
Sinif: İkiləpəlilər
Sıra: Gərməşovçiçəklilər
Fəsilə: Gərməşovkimilər
Cins: Gərməşov
Növ: Enliyarpaq gərməşov
Elmi adı
Euonymus latifolius (L.) Mill.
Sinonimlər
Euonymus europaeus var. latifolius L.
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
HE   6939120
IPNI   ???

Enliyarpaq gərməşov (lat. Euonymus latifolius) - gərməşovkimilər fəsiləsinin gərməşov cinsinə aid bitki növü.

Hündürlüyü 2-3 (4) m-ə qədər olan hündür kol və ya kiçik ağacdır. Budaqları dəyirmi, hamardır.

Yarpaq: Yarpaqları iri, çılpaq, uzunluğu (6) 8-12 (20) sm, eni (2) 4-6 sm-dir, uzunsov-ellipsvari və ya uzunsov-əksinəyumurta-şəkillidir, sivriləşmişdir, qaidə hissəsində dəyirmi və yaxud az pazvaridir, kənarları qeyri-müəyyən az mişarvari və yaxud tam-kənarlıdır. Saplağı qısa olub, uzunluğu 5-22 mm-dir.

Çiçək: Çiçək qrupu qalxanaoxşardır, çiçəklərinin sayı (5) 7-21 ədəd olub, uzun, nazik, meyvə verən ərəfədə əyilən çiçək saplağı

üzərindədir. Ləçəkləri 5 ədəd, (nadir hallarda 4) tutqun yaşıl rəngdədir, ellipsvari və ya uzunsovdairəvi

formada olub, uzunluğu 3-3,5 mm-dir, kasacığın dilimlərindən iki dəfə uzundur.

Meyvə: Qutucuqmeyvə beşqanadlıdır, hamardır, asılmış haldadır, yetişəndə qızarmış rəndə olur və kənarlardan basıq 4 (5)

bölümlüdür; qanadlarının uzunluğu 4-7 mm-dir və meyvənin enindən böyük deyildir. Toxumları uzunsov-yumurtaşəkilli, tamamilə parlaq-narıncı örtüklə örtülmüşdür.

Çiçəkləməsi: May-İyun

Meyvə verməsi: Avqust-Sentyabr

Azərbaycanda yayılması: BQ (Quba), BQ şərq, BQ qərb, KQ şimal, KQ mərkəz, KQ cənub, Nax. dağ., Lənk. dağ., Orta dağ

qurşağından yuxarı dağ qurşağına qədər.

Yaşayış mühiti: Kölgəli və kəsilmiş meşələrdə, xırda ağaclı meşələrdə qrup halında rast gəlinir.

Təsərrüfat əhəmiyyəti: Kauçukverən bitkidir. Dekorativ əhəmiyyəti vardır. Oduncağı müxtəlif xırda məmulatlarının hazırlanmasında istifadə olunur.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

[1]

  1. Eldar Şükürov.İsmayıllı rayonu meşə bitkilərinin bələdçi kitabı,Bakı 2016