Frederik Qriffit

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Frederik Qriffit
Fred Griffith and "Bobby" 1936.jpg

Frederik Qriffit (1879 - 1941) — ingilis həkim və genetik. 1928-ci ildə, indiki vaxtda artıq Qriffit təcrübəsi olaraq bilinən təcrübə, öz adlandırmasıyla transformasya prinsipi (ing. transforming principle), yəni indiki vaxtda bilinən adıyla DNT-ni kəşf etmişdir. Bütün müasir molekulyar biologiya, bu kəşfdən mənşə alaraq inkişaf etmişdir.

1879-ci ildə İngiltərədə anadan olub. Liverpul Universitetində təhsil alıb. 1910-cu ildə Böyük Britaniya hökuməti tərəfindən Səhiyyə Nazirliyində işə alınıb.

Qriffit təcrübəsi[redaktə | əsas redaktə]

1928-ci ildə Frederik Qriffit pnevmaniyaya (Ağciyər iltihabı) səbəb olan bakteriyalar - pnevmokokları tədqiq etmişdir. O, kapsulalı pnevokokları ağciyər iltihabına səbəb olduqlarını (çünki kapsula sahibini immun sistemindən qruyur), kapsulasızların isə ağciər iltihabını yaratmadıqlarını aşkar etmişdir.

Şərti olaraq kapsulalı bakteryaların xəttini PV kimi qeyd edək (Pneumania - ağciər iltihabı və Virulent - virulent, yəni xəstəliyi yaradan), kapsulasızları isə NV (Nervulent - qeyri-virlent) kimi qeyd edək.

  • Qriffit sınağın birinci mərhələsində təcrübə siçanlarının bir qrupunu canlı NV bakteriyaları ilə dolu məhlulu daxil etdi. Heyvanlar sağ qaldılar.
  • Siçanların ikinci qrupuna canlı PV bakteriyalarını daxil etdi. Yoluxmuş siçanlar bir neçə gündən sonra xəstələnib öldülər.
  • Qriffit sınağın növbəti mərhələsində əvvəlcə PV bakteriyalarını yüksək tempraturun təsiri ilə öldürdü və bakteriyalardan ibarət maddəni siçanların bədəninə yeritdi. Siçanlar xəstələnmədilər.
  • Bundan sonra siçanların bədəninə eyni zamanda Ölü PV və canlı NV bakteriyalardan ibarət maddəni yeritdi. Siçanlar xəstələndilər və öldülər. Qriffit ölmüş heyvanların bədənindən bakteriyaları çıxardı və aşkar etdi ki, NV bakteriyalarında PV-də olan kapsula əmələ gəlmişdir.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

Gürüstan Respublikası 11-ci sinif biologiya dərsliyi, səhifə 19 ("Sakartvelos Matsne" nəşriyyat, kod:835)