Hakerin manifesti

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Hacker'in Manifesti (ing. The Conscience of a Hacker) — Hacker Manifesti daha çox "The Mentor" ləqəbi ilə tanınan Amerikalı Lloyd Blenkenşip tərəfindən yazılmışdı. Manifesti yazan zaman Hacker'ın 11 yaşı var idi və manifest yazıldıqdan sonra FBI tərəfindən həbs edilmişdi. Bu manifest dünyadakı ən məşhur "Hacker Manifesti" olaraq qəbul edilmişdir. 8 Yanvar 1986-cı ildə Amerika Birləşmiş Dövlətlərində yayımlanmışdır. Manifesti hazırlayan kişinin məqsədi gerçək hacker fəlsəfəsini və dünya anlayışını dünya xalqına və Dövlət Orqanlarına göstərmək və yayımlamaqdı. O gündən sonra "Hacker Manifesti" digər bütün böyük Hackerlər'ın örnək olaraq "Astalavista" ya da "CCC" ( Chaos Computer Club ) tanıdığı bu idarəçiliyə Hackerlar uymaq məcburiyyətindədirlər. Bu İdarəçiliyə sadəcə profesional Hacker'lar deyil bütün həvəskar Hacker'lar da uymağa çalışırlar. Manifest Hacker etikasının əsasında duran sənədlərdən biri kimi hesab edilir.

Hacker Manifesti:

Bugün bir digəri daha tutuldu, başdan başa bütün qəzetlərdə idi. "Kompüter cinayətindən gənc biri həbs edildi", "Bank təxrifatından sonra hacker tutuldu"... Lənətə gəlmiş uşaqlar. Hamısı bir-birinin eynisidir.

Lakin 1950'lərin texnobeyni və üç parçalı psixolojik quruluşunuzla heç bir hacker'ın gözlərinin arxasında nələr olduğunu anlamağa çalışdınızmı? Onu bu qədər sərt edən nəydi deyə maraqlandınızmı? Hansı güclər onu şəkilləndirdi, onu beləsinə bir qəlibə nə tökdü? Mən bir Hacker'am, dünyama girin... Mənim dünyam məktəb həyatımla başlayar... Digər uşaqlardan çox ağıllıyam, bizə öyrətdikləri bu axmaqlıq məni sıxırdı... Lənətə gəlmiş qabiliyətsizlər. Hamısı bir-birinin eynisidir.

İbtidai və ya orta məktəbdəyəm. Müəllimlərin on beşinci dəfə bir kəsrin necə ixtisar ediləcəyini dinləmişdim. Mən başa düşmüşdüm. " Xeyir müəllim, sizə ev tapşırığımı göstərməyəcəm, mən onu ağlımda etdim..." Lənətə gəlmiş uşaq. Yəqin ki, köçürüb. Hamısı bir-birinin eynisidir.

O gün bir şey kəşf etmişdim. Bir kompüter tapdım. Bir saniyə, bu möhtəşəmdi. Tam istədiyim kimi bir şey. Nə etməsini istəyərəmsə onu edir. Əgər səhv edərsə, o mən edə bilmədiyimdəndir. Və ya mənim çox ağıllı bir dəli olduğumu düşündüyündən deyil... Ya da öyrətməyi sevmədiyindən və burada olmaması lazım olduğundan deyil... lənətə gəlmiş uşaq. Bütün etdiyi oyun oynamaqdı. Hamısı bir-birinin eynisidir.

Və birdən bir şeylər oldu... başqa bir dünyaya bir qapı açıldı... telefon xəttində bir alüdəçinin damarlarındakı eroin kimi gəzinmək, bir eletronik nəbiz çölə göndərildi, gündən günə artan qabiliyyətsizliklərə qarşı, bir sığınacaq axtarıldı... Bir sığınacaq tapıldı. "Budur... Bura mənim aid olduğum yer..." Buradakı hamını tanıyıram... heç biri ilə tanışmamış, danışmamış ya da bir daha heç xəbər almayacaq olsamda, hamını tanıyıram... Lənətə gəlmiş uşaq. Telefon xəttini yenə məşğul edir. Hamısı bir-birinin eynisidir.

Qıçınıza bəhsə girərsiniz ki, hamınız bir-birinizin eynisisiniz... Bizlər məktəbdə bifşteks istədiyimizdə qaşıqla uşaq yeməyi ilə doyuzdurulanlarıq... Bişirdiyiniz ətin loxmaları çiynənmiş və ləzzətsizdir. Biz sadistlər tərəfindən idarə edildik və ya ruhsuzlar tərəfindən tərsləndik, qələmə alınmadıq. Öyrədəcək bir şeyləri olan çox azı bizim öyrənməyə istəkli şagirdlər olduğumuzun fərqinə vardılar. Lakin bu insanlar çöldəki su damcıları kimi idi.

İndi bu bizim dünyamızdır... Elektronların və elektronik düymələrin dünyası, informasiya ötürülməsi sürətinin gözəlliyi. Fürsətci gonbullar tərəfindən idarə edilməsəydi sudan ucuz olacaq servisləri, onsuz da var olan bir sistemi pulsuz istifadə etdiyimiz üçün bizləri cinayətkar deyə ittiham edirsiniz. Kəşf edirik... Və siz bizə cinayətkar dediniz. İnformasiyanın arxasından gedirik... Və siz bizə cinayətkar dediniz. Bizlər dərimizin rəngi olmadan var olduq, milliyətsiz, heç bir dinə aid olmadan... Və siz bizə cinayətkar dediniz. Atom bombası istehsal etdiniz, müharibələrə girdiniz, cinayət işlədiniz, hiylə etdiniz və bizə yalan dediniz və bunların bizim yararımıza olduğuna inanmağımızı inandırmağa çalışdınız və biz hələ də cinayətkarıq.

Bəli, mən bir cinayətkaram. Mənim günahım maraqlanmaqdır. Günahım insanları nə dedikləri və düşündükləri üçün mühakimə etməkdir, necə göründüklərinə görə deyil. Günahım sizdən daha ağıllı olmağım ki, məni heç bir zaman bağışlamayacaqsınız.

Mən bir hacker'am və bu mənim manifestimdir. Bu fərdi dayandıra bilərsiniz, lakin hamımızı dayandıra bilmərsiniz... hamısından kənar, hamımız bir-birimizin eynisiyik.

The Mentor (8 Yanvar 1986)

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]