Kasax bazilikası

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Kasax bazilikası
Սուրբ Խաչ եկեղեցի
AparanChurch.jpg
Ölkə Flag of Armenia.svg Ermənistan
Şəhər Abaran
Yerləşir Araqacotn mərzi
Aidiyyatı EQK
Tikilmə tarixi IV-V əsrlər
Vəziyyəti fəaliyyət göstərir
İstinad nöm. 2.2/2.1
Kateqoriya Məbəd
Əhəmiyyəti Ölkə əhəmiyyətli
Kasax bazilikası Ermənistan xəritəsində
Kasax bazilikası
Kasax bazilikası
Commons-logo.svg Kasax bazilikası Wikimedia Commonsdа

Kasax Bazilikası – Qərbi Azərbayanın (indiki Ermənistan) Abaran rayonunun mərkəzi olan Baş Abaran (qədim Kasax) şəhərində, İrəvanGümrü şose yolunun üstündə yerləşən qədim türk[1] [2] məbədi.

Bütün əlamətlərinə (tarixi, arxeoloji, memarlıq) görə Qərbi Azərbaycan ərazisində ən qədim məbədlərdən biri olan Kasax bazilikasının inşa tarixi V yüzilə aid edilsə, bir çox mütəxəssislər tərəfindən politeizm dövrünün yadigarı kimi xarakterizə edilir.

Üçnüfli bazilika şəklində olan məbəd 19471948 – ci illərdə Ermənistan Memarlıq Abidələrinin Mühafizəsi Komitəsi tərəfindən bərpa olunmuş və ona bir sıra erməni və xristian elementləri əlavə olunmuşdur. Abidənin yerləşdiyi yerin istər Abaran, istərsə də daha qədim Kasax adı qədim türk etnonimlərindən törəmədir və bu ərazilərin hələ miladdan əvvəlk dövrlərdən türklərin vətəni olması haqqında mənbələrdə çoxlu məlumatlar vardır. Belə ki, mixi yazılı kitabələr, eləcə də antik müəlliflər məhz bu ərazilərin sakini olan sakskifmassaget tayfalarının tez – tez Urartuya yürüşlər etməsindən bəhs edir. [3] Abaran rayonuna ilk ermənilərin gəlişi 18291830 – cu illərə təsadüf edir. Həin vaxt 56 erməni ailəsi Türkiyədən köçürülərək burda məskunlaşdırılmışdır. [4]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • И.Шопен. Исторический памятник состояния армянской области к эпоху ее присоединения к Российской империи, СПб., 1852, стр.587-590;
  • Ə.Ələkbərli. Qədim Türk-Oğuz yurdu - "Ermənistan", В., 1994, səh.20-24.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Ə. Ələkbərli – Qərbi Azərbaycan abidələri, Bakı, Nurlan, 2007, səh 40 – 41
  2. И. Шопен – Исторический памятник состояния армянской области к эпоху ее присоеденения к Российской империи, С-п., 1852, ст 587 - 590
  3. Б. Б. Пиатровский – Урарту (Древнейшее государство Закавкаэъя), Ленинград, 1939, ст 63
  4. Ə. Ələkbərli – Qədim türk-oğuz yurdu – "Ermənistan", Bakı, 1994, səh 20 – 24

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]