Mahmud Əliyev

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Mahmud Əliyev
Mahmud İsmayıl oğlu Əliyev
Mahmud Əliyev
Bayraq
Azərbaycan SSR-in 3-cü Xarici İşlər üzrə Xalq Komissarı
Bayraq
1944 — 1946
Xələfi: vəzifə adı dəyişdirilib
Bayraq
Azərbaycan SSR-in 1-ci Xarici İşlər Naziri
Bayraq
1946 — 1950
Bayraq
Azərbaycan SSR-in Səhiyyə Naziri
Bayraq
1950 — 1953
 
Təvəllüdü: 1908(1908-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Şamaxı, Şamaxı qəzası, Bakı quberniyası, Rusiya imperiyası
Vəfatı: 1958(1958-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Atası: İsmayıl

Əliyev Mahmud İsmayıl oğlu (1908-1958) — Azərbaycan SSR xarici işlər naziri (1944-1958). Azərbaycan SSR-nin Əməkdar həkimi.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Mahmud  İsmayıl oğlu  Əliyev 1908‐ci ildə  Bakı  şəhərində  qulluqçu ailəsində anadan olmuşdur. O, 1926‐cı ildə  Bakıda orta məktəbi, 1931‐ci ildə  isə  Azərbaycan Tibb  İnstitutunun müalicə  fakültəsini bitirmiş, gənc həkim kimi hökumət tərəfindən əlaçılar sırasında Azərbaycan rayonlarına işə göndərilmişdir.

1931‐1936‐cı illərdə Kəlbəcər və Cəbrayıl rayonlarında poliklinika müdiri, rayon xəstəxanasının baş  həkimi, rayon səhiyyə  şöbəsinin müdiri və  s. vəzifələrdə  çalışmış  və  özünü bacarıqlı həkim, səhiyyə təşkilatçısı kimi göstərmişdir. Cəbrayıl rayonunda dörd il işlədiyi müddətdə Rayon  İcraiyyə Komitəsi Rəyasət Heyətinin üzvü olmuşdur.

1932‐ci ildə Azərbaycan Dövlət Siyasi İdarəsi sərhəd qoşunlarının birində həkim işləmişdir. 1936‐cı ildə Xalq Səhiyyə Komissarlığının qərarı ilə elmi iş üçün rayondan çağırılmışdır.

1936‐1938‐ci illərdə Azərbaycan Tibb İnstitutunun aspiranturasında oxumuş, Azərbaycan SSR Xalq Səhiyyə  Komissarlığı tibbi təhsil, elm və  ali məktəb idarəsinin rəisi, Bakı səhiyyə  şöbəsinin müdiri olmuşdur. 1937‐ci ildə Naxçıvan MSSR Naxçıvan rayonundan SSRİ Ali Sovetinə keçirilən ilk seçkilərdə  İttifaq Sovetinə deputat seçilmişdir.

1938‐1943‐cü illərdə  M.Əliyev Azərbaycan Tibb  İnstitutunun rəhbəri işləmişdir. O, bu vəzifədə elmi‐tədqiqat, tələbələr arasında tərbiyə  işinin və  təhsilin keyfiyyətinin yüksəlməsi sahəsinə  böyük diqqət vermişdir. M.Əliyev 1943‐1944‐cü illərdə  Azərbaycan K(b)P MK‐nın ali və  orta məktəblər  şöbəsinə  başçılıq etmiş və SSRİ xalq xarici işlər komissarının müavini vəzifəsində işləmişdir.

1944‐cü il yanvarın 28‐dən fevralın 1‐dək keçirilmiş SSRİ Ali Sovetinin X sessiyasının  qəbul etdiyi qanunlara  əsasən xarici dövlətlərlə  bilavasitə  əlaqə  saxlamaq, beynəlxalq  əlaqələri daha da genişləndirmək və artırmaq məqsədi ilə müttəfiq respublikalarda Xalq Xarici İşlər Komissarlıqları təşkil edilməyə  başlandı. Bu dövrdə  Azərbaycan Xalq Xarici  İşlər Komissarlığı yaradılmış  və  onun ilk komissarı M.Əliyev təyin edilmişdir. M.Əliyev ömrünün son gününə kimi Azərbaycan SSR xarici işlər naziri vəzifəsində  çalışmışdır. O, bu vəzifədə  Azərbaycan Respublikasının səlahiyyətli nümayəndəsi kimi bir sıra ölkələrlə  iqtisadi və  mədəni  əlaqələrin yaradılmasında, beynəlxalq toplantı və müşavirələrdə SSRİ nümayəndə heyətlərinin tərkibində iştirak etmişdir. Lakin bu illərdə Xarici  İşlər Nazirliyi yalnız formal olaraq fəaliyyət göstərmiş, demək olar ki, real səlahiyyətləri olmamışdır.

M.Əliyev Azərbaycan xarici işlər naziri olmaqla yanaşı 1950‐1953‐cü illərdə  Azərbaycan SSR səhiyyə  naziri, 1953‐1958‐ci illərdə  isə  Azərbaycan Həkimləri Təkmilləşdirmə  İnstitutunun direktoru olmuşdur. O, Azərbaycanda səhiyyə  işinin təşkili, yeni‐yeni xəstəxana, poliklinika və  s. səhiyyə ocaqlarının açılması, onların bilikli və  bacarıqlı kadrlarla təmin edilməsi və  gənc həkimlərin bilik və  təcrübəsinin artırılması sahəsində xeyli iş görmüşdür.

M.Əliyev xidmətlərinə görə Qırmızı Əmək Bayrağı ordeni, iki dəfə Şərəf nişanı ordeni və müxtəlif medallarla təltif edilmişdir. Ona eyni zamanda Fövqəladə və Səlahiyyətli səfir dərəcəsi və Azərbaycanın əməkdar həkimi fəxri adı verilmişdir.

M.Əliyev SSRİ Ali Sovetinin, Azərbaycan SSR Ali Sovetinin deputatı, plenum, konfrans, qurultay və sessiyaların nümayəndəsi olmuşdur. M.Əliyev 1958‐ci il sentyabrın 24‐də Bakı şəhərində vəfat etmiş və Fəxri xiyabanda dəfn edilmişdir.

Mükafatları[redaktə | əsas redaktə]

Qırmızı Əmək Bayrağı Ordeni, II Şərəf Nişanı Ordeni və medallarla təltif olunmuşdur. (ASE, 1980. Bakı. səh. 175)

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]