Meşə alması

Meşə alması
Meşə alması
Elmi təsnifat
	Domen: Eukariotlar Klad: Diaphoretickes Ranqsız: Arxeplastidlər Aləm: Bitkilər Klad: Streptofitlər Klad: Ali bitkilər Klad: Çoxsporlu bitkilər Klad: Borulu bitkilər Klad: Toxumlu bitkilər Klad: Çiçəkli bitkilər Klad: Evdikotlar Klad: Bazal evdikotlar Klad: Superrozidlər Klad: Rozidlər Klad: Fabidlər Dəstə: Gülçiçəklilər Fəsilə: Gülçiçəyikimilər Yarımfəsilə: Gavalıkimilər Triba: Almakimilər Yarımtriba: Almakimilər Cins: Alma Növ: Meşə alması
Beynəlxalq elmi adı
	Malus sylvestris Mill., 1768;
ITIS	25264
NCBI	3752
EOL	633316

Meşə alması (lat. Malus sylvestris) — bitkiləraləminin gülçiçəklilərdəstəsinin gülçiçəyikimilərfəsiləsinin alma (cins)cinsinə aid bitki növü.

Arealı

Rusiyanın Avropa hissəsində və Qafqaz meşələrində geniş yayılmışdır.

Botaniki xarakteristikası

Hündürlüyü 15 m-ə çatan ağac və ya kol bitkisidir. Yarpaqları iri, enli ellipsvari, uzunluğu 10 sm, ayanın üst səthi tünd-yaşıl, hamar, alt səthi açıqdır. Saplağın uzunluğu 5 sm-dir. Çiçəkləri ağ və ya çəhrayı, ətirli, diametri 4 sm olmaqla çətirşəkilli salxımlara yığılmışdır. Meyvələrinin diametri 3 sm, yaşılımtıl-sarı, turşdur.

Ekologiyası

Soyuğa, quraqlığa davamlı bitkidir.

Azərbaycanda yayılması

İsmayıllı, Quba, Qəbələ, Zaqatala və Balakəndə həyatyanı sahələrdə geniş istifadə olunur.

İstifadəsi

Yarpaqlarının qurluşuna, çiçəklərinin rənginə görə bir-birindən fərqlənən müxtəlif dekorativ formaları vardır: sallaq budaqlı, meyvələri toxumsuz, yeməli; çoxləçəkli (f.plena) çoxsaylı, çoxləçəkli çiçəkli; qızılı (f. aurea) – sarı-alabəzək yarpaqlı; qırmızı meyvəli (f.purpurea) – effektli tünd qırmızı meyvəli; cənnət (f.paradisiaca) – cırtdan formaları olur. Mədəni şəraitdə tək və qrup əkinlərində, canlı hasarların salınmasında istifadə edilir. Bəzi sortları peyvənd kimi tətbiq edilir.

Sinonimləri

Homotipik sinonimləri

Malus communis var. sylvestris (L.) Beck
Malus communis subsp. sylvestris (L.) Gams
Pyrus malus var. sylvestris L.
Pyrus malus subsp. sylvestris (L.) Ehrh.
Pyrus pomum M.F.Fay & Christenh.
Pyrus sylvestris (L.) Gray

Heterotipik sinonimləri

Crataegus grata Salisb.
Malus acerba Mérat
Malus acerba var. barcinonensis Sennen
Malus aprilovii Dimitrov
Malus barcinonensis (Sennen) Sennen
Malus bulgarica Dimitrov
Malus communis subsp. acerba (Mérat) Bonnier & Layens
Malus communis var. acerba (Mérat) Coss. & Germ.
Malus communis var. glabra Coss. & Germ.
Malus rhodopaea Dimitrov
Malus sylvestris subsp. acerba (Mérat) Mansf.
Malus sylvestris var. apetala L.H.Bailey
Malus sylvestris var. aprilovii (Dimitrov) Ponomar.
Malus sylvestris var. astracanica L.H.Bailey
Malus sylvestris var. bulgarica (Dimitrov) Ponomar.
Malus sylvestris var. glabra Holandre
Malus sylvestris var. hortulana C.K.Schneid.
Malus sylvestris var. microphylla Browicz
Malus sylvestris var. rhodopaea (Dimitrov) Ponomar.
Malus sylvestris var. sylvestris
Malus sylvestris var. typica C.K.Schneid.
Pyrus acerba (Mérat) Lej.
Pyrus agriomelos Hoffmanns. & Link
Pyrus malus acerba (Mérat) Asch.
Pyrus malus var. acerba (Mérat) Coss. & Germ.
Pyrus malus subsp. acerba (Mérat) Syme
Pyrus malus proles acerba (Mérat) Rouy & E.G.Camus
Pyrus malus f. barcinonensis (Sennen) A.Bolòs
Pyrus malus var. glabra Neilr.
Pyrus malus var. glabra W.D.J.Koch

İstinadlar

Həmçinin bax