Monqolustanın inzibati bölgüsü

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Monqolustan inzibati ərazi bölgüsü - Monqolustan Respublikası 21 Aymakdan (əyalət) (monq. Аймаг) və 1 hotdan ibarətdir. Hər bir aymaq sumlara (rayon) bölünür[1][2]. Monqolustanda ümumilikdə 315 sum var.[3]

Ölkənin paytaxtı Ulan-Bator əyalət statusu ilə ayrıca idarə olunur. Monqol dilində bu idarə ərazi hot adlanır.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Çində Mancuriyanın dağılmasından sonra Xarici Monqolustan ərazisi Çovd, Jassaktu, Tuşeti və Setsen xanlıqlarına bölündü. 1921-ci il İstiqlal bəyannaməsindən sonra Aleksa, Ordos, Şilin gol v Cirim Şin əraziləri Monqolustanda qalmasına baxmayaraq Tıva müstəqil respublika oldu. Mövcud ərazilərdə yeni Monqolustan Xalq Respublikası təsis edilir.

1941-ci ildə Rusiya-Yaponiya müharibəsindən sonra Arxanqay, Çoybalsan, Dornoqov, Zavxan, Xentiy, Xovd, Xövsqöl, Ömnöqov, Övörxanqay, Tov və Üvs aymakları yaradıldı. 1954-cü ildə Çin ilə sərhəd Cənubi Qobidəki uzun zolaq idi. Monqolustanın digər ərazilərində Bayanxonqor, Bayan-Ölgiy, Bulgan, Dundqov, Qov-Altay və Şuxbaatar aymakları təsis edilir. Selenge aymakının tərkibində Tov aymakı təsis edilir.

1963-cü ildə Çoybalsan aymakı bölününərək Dornod aymakı və Ulan-Bator inzibati ərazisi təsis edilir. 1975-ci ildə Bulgan aymakı, 1961-ci ildə Erdenet aymakı və Darxan aymakı ayrılır. 1994-cü ildə Bulqan aymakı iki hissəyə bölünür: Orxon və Erdenet aymakları və həmçinin Darçan-Uul aymakıda iki hissəyə bölünür, bir hissəsi Selenge aymakına birləşdirilir və digər hissəsi Darçana birləşdirilir.

Əyalətlər[redaktə | əsas redaktə]

Sıra Gerbi Aymak adı (əyalət)[4] Aymak mərkəzi Əhalisi (2004) Sahəsi (km2) Sıxlıq
1
Mn coa arkhangai aimag 2014.png
Arxanqay (monq. Архангай) Çeçerleg(monq. Цэцэрлэг) 94 900 55 300 1.7
2
Mn coa bayankhongor aymag.png
Bayanxonqor(monq. Баянхонгор) Bayanxonqor(monq. Баянхонгор) 83 800 116 000 0.7
3
Mn coa bayan olgiy aymag.svg
Bayan-Ölgiy(monq. Баян-Өлгий) Ölgiy(monq. Өлгий) 101 200 45 700 2.2
4
Mn coa bulgan aimag.svg
Bulgan(monq. Булган) Bulgan(monq. Булган) 60 800 48 700 1.2
5
Mn coa of darkhan aymag.svg
Darxan-Uul(monq. Дархан-Уул) Darxan(monq. Дархан) 87 800 3 280 26.8
6
Mn coa dornod aimag 2001.svg
Dornod(monq. Дорнод) Çoybasan(monq. Чойбалсан) 73 700 123 600 0.6
7
Mn coa dornogovi aimag 2011.svg
Dornoqov(monq. Дорноговь) Saynşand(monq. Сайншанд) 52 500 109 500 0.5
8
Mn coa dundgovi aimag.svg
Dundqov (monq. Дундговь) Mandalqov (monq. Мандалговь) 49 900 74 700 0.7
9
Mn coa govi-altai aimag 2011.svg
Qov-Altay (monq. Говь-Алтай) Altay(monq. Алтай) 60 900 141 400 0.4
10
Mn coa govisümber aimag.svg
Göv-Sümber(monq. Говьсүмбэр) Çoyr (monq. Чойр) 12 300 5 540 2.2
11
Mn coa khentii aimag.svg
Xentiy(monq. Хэнтий) Öndörxaan(monq. Өндөрхаан) 71 200 80 300 0.9
12
Mn coa khovd aimag 2014.svg
Xovd (monq. Ховд) Xovd(monq. Ховд) 87 800 76 100 1.2
13
Mn coa khövsgöl aimag 2014.svg
Xövsgöl(monq. Хөвсгөл) Mörön (monq. Мөрөн) 121 400 100 600 1.2
14
Mn coa erdenet.png
Orxon(monq. Орхон) Erdenet(monq. Эрдэнэт) 78 400 840 93.3
15
Mn coa övörkhangai aimag.svg
Övörxanqay(monq. Өвөрхангай) Arvayheer (monq. Арвайхээр) 113 200 62 900 1.8
16
Mn coa ömnögovi aimag 2011.svg
Ömnöqov(monq. Өмнөговь) Dalanzadgad(monq. Даланзадгад) 46 800 165 400 0.3
17
Mn coa selenge aimag 1999.svg
Selenge(monq. Сэлэнгэ) Sühbaatar (monq. Сүхбаатар 100 800 41 200 2.4
18
Mn coa sükhbaatar aimag.svg
Sühbaatar(monq. Сүхбаатар) Baruun-Urt(monq. Баруун-Урт) 56 600 82 300 0.7
19
Mn coa töv aimag.svg
Töv (monq. Төв) Zuunmod(monq. Зуунмод) 88 900 74 000 1.2
20
Mn coa uvs aimag 1999.svg
Uvs(monq. Увс) Ulaangom(monq. Улаангом) 81 000 69 600 1.2
21
Mn coa zavkhan aimag.svg
Zavxan (monq. Завхан) Ulyastay(monq. Улиастай) 80 700 82 500 1.0

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Mongolian constitution, article 57
  2. Montsame News Agency. Mongolia. 2006, Foreign Service office of Montsame News Agency,
  3. Givaandondogiin Purevsambuu (2006). Mongolia. Montsame News Agency. p. 46.
  4. "Provinces of Mongolia" . InfoMongolia.com. MER. İstifadə tarixi: 2015-11-4