Qırxıncı simfoniya (Motsart)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Simfoniya No. 40
Mozart 40.png
Bəstəkar Volfqanq Amadey Motsart
Tonallıq Sol minor
Forma simfoniya
Opus K. 550
Yazılma tarixi iyul 1788[1]
Hissələr Allegro
Andante
Menuetto
Allegro assai
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Simfoniya No.40 Sol minor, K.550 — bəstəkar Volfqanq Amadey Motsartın ən məşhur əsərlərindən biri. Əsər 39-cu simfoniyadan üç həftəö sonra, 1788-cü ilin 31 iyulunda tamamlanmışdır[2].

Simfonik orkestrə fleyta, iki qoboy, iki klarnet, iki faqot, iki valtorna, birinci və ikinci skripka, alt, violonçelkontrabas daxildir.

Simfoniya klassik sonata-simfonik dövrdür. Dörd hissədən ibarətdir:

  1. Allegro
  2. Andante
  3. Menuetto ― Trio
  4. Allegro assai

Birinci, ikinci və dördüncü hissələr sonata şəklində, üçüncü - üçlü bir kompleks üç hissəli formada yazılmışdır. Birinci hissə, 4/4 miqdarında, bənövşələrin harmonik rəqəmləri ilə başlayır, altkontrabas tərəfindən dəstəklənir, sonra skripkaların əsas hissəsi:

Mozart 40.png

Birinci hissənin musiqisi folklorun təsiri ilə qeyd olunur. Xüsusilə, Serbiya xalqı arasında məşhur olan kiçik rəqsdə əsas partiyaya çox yaxın bir mövzu səslənir. Y.A.Kremlev, "Slavyan folkloru Vyana intonasiyalarının musiqi fondunda ciddi rol oynadığı üçün bu faktın özü, ümumiyyətlə, təəccüblü heç nə yoxdur" deyə yazır "[3]

Mi-bemol major və 6/8 nisbətində yavaş ikinci hissə.

Üçüncü hissə (minuet), G minor açarında, 3/4 ölçüsü var. Mürəkkəb ritmik yazı ilə hərəkətli bir sürətlə, orta hissədən (trio) fərqli olaraq, G Major-da eyni düymədə yazılmış, daha rahat bir templə, sətir və külək qrupları (klarnet olmadan) mübadilə olunur.

Simfoniyanın finalı tonal, kiçik ölçülü, 4/4 ölçülüdür.

Molto allegro
Andante
Menuetto, Allegretto-Trio
Allegro assai

Orkestrin tərkibi[redaktə | əsas redaktə]

Orkestr Motsartın digər simfoniyalarından bir qədər fərqlidir. 1788-ci ildə yazılmış orijinalda klarnetlər qoboylarla əvəz olundu, trubalar və litavr isə ümumiyyətlə istifadə edilmədi.

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  • Аберт Г. В. А. Моцарт / Пер. с нем., вступ. статья, коммент. К. К. Саквы. — 2-е изд.. — М.: Музыка, 1990. — Т. II, ч. 2. — 560 с. — ISBN 5-7140-0215-6.
  • Эйнштейн А. Моцарт: Личность. Творчество / Научн. ред. перевода Е. С. Черной. — М.: Музыка, 1977. — 455 с. — 12 000 экз.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

  • Sinfonie in g minor K. 550 (1st version): Score and critical report (in German) in the Neue Mozart-Ausgabe
  • Sinfonie in g minor K. 550 (2nd version): Score in the Neue Mozart-Ausgabe
  • Symphony No. 40: Scores at the International Music Score Library Project (IMSLP)

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Grove Music OnlineISBN 978-1-56159-263-0doi:10.1093/gmo/9781561592630.article.6002278233
  2. Heartz, Daniel (2009). Mozart, Haydn and Early Beethoven, 1781–1802. New York: W. W. Norton.
  3. Статья Ю. А. Кремлёва