Sənaye yağları

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Sənaye yağları – aşağı və orta özlülüyə (5-50 mm2/c 500C-də) malik distillat neft yağlarıdır. Bu yağlardan dəzgahların sürtünmə hissələrində, ventilyatorlarda, nasoslarda, toxuculuq maşınlarında,həmçinin hidravlik mayelərin, plastik və texnoloji sürtkülərin hazırlanmasında əsas kimi istifadə olunur.

Xüsusiyyətlər[redaktə | əsas redaktə]

"Sənaye yağları" anlayışı bu qrup yağları avtomobil və başqa nəqliyyat yağlarından (motor, transmissiya, aviasiya) və hidravlik mayelərdən ayırmaq üçün müvafiq standartlara (ГОСТ ISO) daxil edilmişdir. Sürtkü yağlarının stasionar qurğularda istifadə olunması, nəqliyyatdan fərqli olaraq sürtünən cütlüklərdə orta temperatur rejimi və təzyiqi ilə xarakterizə olunur. Mülayim temperatur şəraiti olan yerdə sənaye avadanlığının istismarı yağların nəqliyyatda xarakterizə olunan “bütün fəsillərdə işləmə” problemini aradan qaldırır.

Tətbiqi[redaktə | əsas redaktə]

Sənaye yağlarının aşqarlarla kompleksi (oksidləşmə, yeyilmə, korroziyaya qarşı və s.) sürüşmə ötürücülərinin podşipniklərini, reduktorlarını yağlamaq üçün və sənaye avadanlıqlarının hidrosistemlərini doldurmaq üçün istifadə olunur.

Minimum aşqarlı aşağı özlülü yağlardan ölçü cihazlarını, toxuculuq maşınlarının hərəkət edən hissələrini və s., və ya əksinə, dəzgahların sıxıcı mexanizmlərini, zəncir ötürücülərinin açıq tipli düyünlərini yağlamaq üçün isə nisbətən qatı yüksəkadqeziyalı yağlardan istifadə olunur. Qara metalların bərkitmə əməliyyatında (soyutmaq üçün) və zağlanmasında (məsaməli oksidləşmiş nazik pərdənin hopdurulması üçün) ucuz, işlənmiş ya da regenerasiya olunmuş sənaye yağlarından istifadə olunur. Abraziv tozlarla emaletmə – cilalama, sürtülmə, parıldatma yağ mühitində, tez-tez bir qayda olaraq ucuz mineral yağda, yəni sənaye markalı yağlarda aparılır.

Metal emalında hazır məhsulların konservasiyasında və qablaşdırılmasında (yağlanmış kağız) sənaye yağlarından istifadə olunur, lakin bu sahədə onlar xüsusi “yapışqan” sürtkülərlə və polimer nazik təbəqələrlə aktiv sıradan çıxarılır.

Sənaye yağı, su və emulqator əsasında olan emulsiyalar materialların emalında kəsmədə, tikintidə beton konstruksiyaları taxta qəlibə vuranda, yağların dərilərə hopdurulmasında yağlayıcı-soyuducu mayelər kimi tətbiq olunur.

Sənaye yağının tətbiq olunan nümunəsi – tikiş maşınları üçün yağ.

Təsnifatı[redaktə | əsas redaktə]

Müxtəlif təyinatlı sənaye yağlarının müasir təsnifatının əsasında, tətbiq sahəsindən və istismar xassələrindən asılı olaraq qruplara bölmə prinsipi qoyulmuşdur.

Sənaye yağlarının təsnifatına aid standartlaşma üzrə Beynəlxalq təşkilat tərəfindən (İSO) bir sıra standartlar işlənilmişdir:

  • ISO 6743/0-81 «Sənaye yağları və sürtkülərin təsnifatı».
  • ISO 3448-75 «Sənaye yağlayıcı materiallar. Özlülüyün təsnifatı».

ISO və ГОСТ 17479.0-85 tələblərinə uyğun. “Neft yağları”. Təsnifat və işarələr. Ümumi tələblər – ISO və ГОСТ 17479.0-85 tələblərini nəzərə alaraq “Sənaye yağları texniki tələblər” ГОСТ 17479.4-87 işlənib hazırlanmışdır. Müvafiq ГОСТ 17479.4-87 sənaye yağlarının işarələri bir-birindən defislə ayrılan nişanlar qrupuna daxil edilir:

  • birinci işarə («И» hərfi) – tərkibindən, xassələrindən və yağın təyinatından asılı olmayan bütün markaları üçün ümumidir;
  • ikinci işarə (baş hərf) – təyinat qrupuna aiddir;
  • üçüncü işarə (baş hərf) – istismar xassələrinə görə yarımqrupa aidliyi;
  • dördüncü işarə (rəqəm) – özlülük sinfinə aidliyi.

Qeydlər[redaktə | əsas redaktə]

Sənaye yağı, əsas xarakteristikaları. Sənaye yağının təmizlənməsi(regenerasiyası) üçün tətbiq olunan avadanlıq. Sənaye yağının təmizlənmə metodları – НПО «РосТехЭнер…»

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • Химический энциклопедический словарь. Гл. ред. И.Л.Кнунянц.— М.: Советская энциклопедия, 1983—792 с.
  • Пример использования индустриального масла в пищевой промышленности.
  • ГОСТ 20799-88. Масла индустриальные.
  • ГОСТ 17479.3-85. Масла гидравлические.
  • О применении индустриальных масел в гидросистемах.