Sitron

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
?Sitron
Citrus medica
Chinesische Zedrat Zitrone.jpg
Elmi təsnifat
Aləmi:Bitkilər
Şöbə:Örtülütoxumlular
Sinif:İkiləpəlilər
Yarımsinif:Rozidlər
Sıra:Sədoçiçəklilər
Fəsilə:Sədokimilər
Cins:Sitrus
Növ: Sitron
Elmi adı
Citrus medica
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
IPNI  ???

Sitron (lat. Citrus medica)

Təbii yayılması[redaktə | əsas redaktə]

Qədimdən bəri bu növ Qərbi Hindistanda, Qərbi Asiyada və Aralıq dənizi ölkələrində geniş becərilir.

Botaniki təsviri[redaktə | əsas redaktə]

Hündürlüyü 3 m-dək olan kol və ya kiçik ağacdır. Zoğları və budaqları çılpaq, qoltuqlarda yerləşmiş, 3-5 sm uzunluğunda, tikanlıdır. Yarpaqları iri, uzunsov-oval, möhkəm, qısa saplaqlıdır. Böyüyən zoğların yuxarı yarpaqları al-qırmızı rəngli, yaşlı zoğları tünd yaşıldır. Çiçəkləri ağ, qırmızımtıl çalarlıdır, iri, tək və ya çiçək qruplarında yerləşir, ikicinslidir. Sitrus cinsinə daxil olan növlərdən meyvələrinin iri olmasına görə seçilir. Meyvələrinin uzunluğu 12-40 sm, diametri 8-28 sm-dir. Uzunsov, limon kimi sarı, bəzən narıncı rəngli, qalın (2,5-5 sm) qabıqlıdır.

Ekologiyası[redaktə | əsas redaktə]

-3, -40C temperaturda məhv olur.

Azərbaycanda yayılması[redaktə | əsas redaktə]

Lənkəran-Astara bölgəsində becərilir.

İstifadəsi[redaktə | əsas redaktə]

Meyvələri turş və ya turşa-şirin, bir az acıtəhərdir, azca sulu ləti tər halda qidada istifadə edilmir. Meyvənin lətində 5%-dək limon turşusu, 2,5%-dək şəkər (saxaroza-0,7%), qabığında 0,2%-dək efir yağı vardır. Yağın tərkibinə limonun, dipenten, sitral daxildir.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • “Azərbaycan dendroflorasi” V cild, Baki, “Elm”, 2019, 370 səh.