TED konfransı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Infobox museum pictogram.png
TED (Texnologiya,Əyləncə,Dizayn)
ing. Technology Entertainment Design
TED three letter logo.svg
Növü MMC
Şüarı "Paylaşmağa dəyər ideyalar"
Yaranma tarixi 23 fevral,1984
Rəsmi dili İngilis
Mərkəzi Nyu-York,Nyu-YorkVankuver,Britaniya Kolumbiyası
SədriKris Anderson
ted.com
VikiAnbarda Commons-logo.svg audio, foto və videofayllar

TED (ing.Technology Entertainment Design;Texnologiya,Əyləncə;Dizayn)- 1984-cü ildən keçirilən illik konfransları ilə tanınan,şəxsi qeyri-kommersiya fondudur.İntellektual konfransın məqsədi unikal ideyaları paylaşmaqdan ibarətdir.İdeyaların mövzuları fərqlidir:elm,incəsənət,dizayn,mədəniyyət,biznes,qlobal problemlər,texnologiyalar və əyləncələr. Bugünə qədər TED səhnəsində ABŞ-ın keçmiş prezidenti Bill Klinton, Nobel mükafatıçısı Ceyms Vatson, Microsoft-dan Bill Qeyts, Google-dan Erik ŞmidtVikipedianın qurucusu Cimmi Ueyls kimi spikerlər çıxış etmişdir.

Kurator Kris Anderson

Konfransın kuratoru və daimi aparıcısı Kris Andersondur.

Tarix[redaktə | əsas redaktə]

Cimmi Ueyls "The birth of Wikipedia" TEDGlobal2015[1]

Konfrans ilk dəfə 1984-cü ildə baş tutmuşdur. Ilk TED konfransında yenicə buraxılmış "Macintosh" kompüteri, "Sony" istehsalı olan kompakt-disk təqdim olunmuş, süni intellekt və s. bu kimi hazırda geniş tətbiq olunan fikirlər üzrə çıxışlar olumuşdur.

1990-cı ildən etibarən TED konfransı hər il keçirilir.2001-ci ildən isə TED konfransının keçirilmə hüquqları  "Sapling Foundation[2]"-na və bu fondun qurucusu Kris Andersona məxsusdur.

TED Talks[redaktə | əsas redaktə]

TED konfransında keçirilən hər bir çıxış TED Talk adlanır.

iPhoneAndroid qurğularında rəsmi və qeyri-rəsmi "TED" proqramlar mövcuddur.

Hazırda onlayn rejimdə 15 milyonluq auditoriya tərəfindən 100 milyondan çox baxılan 400 video vardır. TED Open Translation Projectlayihə çərçivəsində 8000-dən çox könüllü çıxışları bir neçə dillərə tərcümə edir.

TED Prize[redaktə | əsas redaktə]

TED Prize[3][4]- 2005-ci ildən tərtib olunan TED mükafatıdır.İlk vaxtlar hər il "dünyanı dəyişmək arzusu"-na (wish to change the world[5])

100 000 $-lıq 3 mükafat verilirdi.2010-cu ildən başlayaraq isə yalnız bir mükafat təqdim olunur.

  • 2005-ci il- BONO, Edvard Burtinskiy, Robert Fischell
  • 2006-cı il- Larry Brilliant, Jehane Noujaim, Cameron Sinclair
  • 2007-ci il- Bill Klinton, Edvard Uilson, Ceyms Naxtvey
  • 2008-ci il- Neil Turok, Dave Eggers, Karen Armstronq
  • 2009-cu il- Sylvia Earle, Jill Tarter, José Antonio Abreu
  • 2010-cu il- Ceyms Trevor Oliver
  • 2011-ci il- JR
  • 2012-ci il- City 2.0
  • 2013-cü il- Sugata Mitra
  • 2014-cü il- Charmian Gooch
  • 2015-ci il- David Isay
  • 2016-cı il- Sarah Parcak

TEDx[redaktə | əsas redaktə]

TEDx TED layihəsi olaraq,fərqli insanlara və ya kollektivlərə müxtəlif ölkələrdə,şəhərlərdə,universitetlərdə müstəqil TED tipli konfranslar təşkil etməyə icazə verir.TEDx,TED lisenziyası əsasında təşkil olunur.

Azərbaycanda TEDx ilk dəfə olaraq 2010-cu ildən etibarən keçirilməyə başlanmışdır (TEDxBakı[6]).

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. https://www.ted.com/talks/jimmy_wales_on_the_birth_of_wikipedia#t-650375
  2. http://vancouversun.com/tag/sapling-foundation
  3. https://www.ted.com/about/programs-initiatives/ted-prize
  4. https://www.ted.com/participate/ted-prize/prize-winning-wishes
  5. TED 2008 / Day 2: Dave Eggers and Tutoring, Neil Turok and the next African Einstein, Karen Armstrong and the Charter for Compassion 
  6. https://www.ted.com/tedx/events/2338