Vüqar Əliyev

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Vüqar Əliyev
Vüqar Əmir oğlu Əliyev
Vugar 1.jpg
Doğum tarixi
Doğum yeri Gürcüstan SSR, SSRİ
Vətəndaşlığı SSRİ SSRİ
Azərbaycan Azərbaycan
Milliyyəti azərbaycanlı
Elm sahəsi bərk cisimlər fizikası, texnika
Elmi dərəcəsi fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, aparıcı elmi işçi
İş yeri Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Fizika İnstitutu
Tanınmış yetirmələri 4 nəfər (texnika üzrə fəlsəfə doktoru)

Vüqar Əliyev () — fizika-riyaziyyat elmləri doktoru.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

  • Elmi əsərlərinin sayı – 190
  • Xaricdə dərc olunan əsərlərinin sayı – 98
  • Beynəlxalq bazalarda indeksləşən jurnallarda (Web of Science, Scopus və s.) dərc olunan əsərlərinin sayı – 60
  • Beynəlxalq elmmetrik bazalarda şəxsi səhifələri
  • Beynəlxalq layihələrdə koordinatorluğu
  • İxtiralarına görə müəlliflik şəhadətnamələrinin və patentlərinin sayı – nnn
  • Elmi kəşfi - 1
  • Elmi-pedaqoji fəaliyyəti – Bakı Dövlət Universitetində və Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universitetində – 5 il pedaqoji stajı
  • Dil bilikləri – Azərbaycan, rus, gürcü və ingilis dilləri


Əsas elmi nəticələri[redaktə | əsas redaktə]

İlk dəfə olaraq, tallium əsaslı, üç və çoxkomponentli, xalkogenid birləşmələrinin monokristallarının fiziki xassələri ilə onların real quruluşu və defektləri arasında korrelyativ əlaqələri aşkara çıxarmışdır . Tallium əsaslı, üçqat, iynəvari xalkogenid kristallarda on illər öncə nəzəri olaraq mümkünlüyü söylənilmiş faza keçidlərini ilk dəfə olaraq aşkara çıxarmış və təfsilatı ilə tədqiq etmişdir . Eksperimental fizika sahəsində əldə etdiyi hər bir elmi nəticə əsasında faktiki olaraq müxtəlif yarımkeçirici çeviricilər və cihazlar ixtira etmiş, müvafiq qaydada patentləşdirmişdir. Doktorluq dissertasiyasının müdafiəsindən sonra isə bir sıra beynəlxalq layihələr irəli sürmüş, elmi qrantlar almış və layihələr üzrə beynəlxalq elmi qruplar tərkibində apardığı tədqiqatlar əsasında, 2007-ci ildə, bərk cisimlər fizikasında yeni effekt kəşf etmişdir (Kəşf Diplomu № 340 və P.L.Kapitsa adına Qızıl Medal). Azərbaycan Milli Ensiklopediyasında həmin kəşf haqqında məlumat verilmişdir . Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Fizika İnstitutunun rəsmi internet səhifəsində, ingilis, rus və Azərbaycan dillərində, xüsusi “KƏŞFLƏR” bölməsi yaradılmışdır .

Elmi kəşfi[redaktə | əsas redaktə]

Elmi kəşfin adı:[redaktə | əsas redaktə]

Darzolaqlı yarımkeçiricilərdə eyni zamanda Fermi səviyyəsinin stabilləşməsi və elastiklik xassələrinin çevrilməsi arasında qanunauyğun əlaqə.

Kəşfin müəllifləri:[redaktə | əsas redaktə]

Paşayev A.M., Davaraşvili O.İ., Əliyev V.Ə., Zlomanov V.P., Davaraşvili M.İ.

Kəşfin düsturu:[redaktə | əsas redaktə]

Eyni zamanda Fermi səviyyəsinin stabilləşməsi və dielektrik hala transformasiya vasitəsilə IV-VI darzolaqlı yarımkeçiricilərinin elastiki xassələrinin çevrilməsi arasında əvvələr məlum olmayan qanunauyĝun əlaqə təyin edilmişdir, hansı ki, yüksək parametrli kristallik qəfəsə malik (effektiv “mənfi” təzyiq) altında aşqar tərkibli yüksəkgərginlikli yarımkeçirici layın formalaşması zamanı dielektrik hala keçid elastiklik limitini artıran və Fermi səviyyəsini stabilləşdirən aşqarın layda olması ilə səbəblənən qadaĝan olunmuş zonasının böyüməsi və Fermi səviyyəsinin onun ortasına doĝru sürüşməsi nəticəsində yükdaşıyıcıların energetik spektrinin yenidənqurulması zamanı baş verir.

Əsas elmi əsərləri[redaktə | əsas redaktə]

  1. Abdullayeva S.G., Aliyev V.A. Structural diagram of the TlSe-DySe system. – Materials Research Bulletin, 1981, v.16, pp.1219-1222.
  2. Abdullayeva S.G., Aliyev V.A. Special features of negative photoconductivity in TlGaSe2. – Physica Status Solidi (a), 1982, v.69, pp.k33-k36.
  3. Abdullaeva S.G., Aliyev V.A. Peculiarities of the photoconductivity of TlGa1-xDyxSe2 crystals. – Physics and Technology of Semiconductors, 1982, N 5, p.945.
  4. Abdullayeva S.G., Aliyev V.A. Negative photoelectric effects in TlGaSe2. – Materials Chemistry and Physics, 1983, v.8, N 3, pp.279-287.
  5. Abdullayeva S.G., Aliyev V.A. Photoreceiver guided by electric field on the basic of TlGaSe2. – Defense Technology, 1983, N 3, pp.70-71.
  6. Abdullayeva S.G., Aliyev V.A., Mamedov N.T., Sheinkman M.K. Features of the negative photoconductivity in TlGaSe2 crystals. - Physics and Technology of Semiconductors, 1983, v.17, N 10, pp.1787-1790.
  7. Guseinov G.D., Aliyev V.A., Bagirzade E.F. Defects in TlGaSe2. – Materials Chemistry and Physics, 1985, v.13, N 6, pp.541-550.
  8. Aliyev V.A., Guseinov G.D. Recombination processes in non-stoichiometric TlGaSe2 crystals. - Physics and Technology of Semiconductors, 1985, v.19, N 11, pp.1940-1943.
  9. Guseinov G.D., Aliyev V.A., Malsagov A.U., Chapanova L.M. Stationary photoconductivity of mixed Tl1-xAgxInSe2 crystals. – Materials Chemistry and Physics, 1985, v.12, pp.297-301.
  10. Guseinov G.D., Aliyev V.A., Malsagov A.U., Chapanova L.M. Phase equilibrium in the TlInSe2 – AgInSe2 system. – Materials Research Bulletin, 1986, v.21, pp.507-510.
  11. Aliyev V.A., Guseinov G.D., Mamedov F.I., Chapanova L.M. Anomalous temperature dependence of the band gap in AgGaSe2 and AgInSe2. – Solid State Communications, 1986, v.59, N 11, pp.745-746.
  12. Bagirzade E.F., Aliyev V.A. Photoconductivity conditioned by electric field in TlGaSe2 crystals. – Physics and Technology of Semiconductors, 1986, v.20, N 8, pp.1517-1518.
  13. Guseinov G.D., Aliyev V.A., Bagirzade E.F. Impurity photoconductivity in TlInSe2 single crystals. – Physica Status Solidi (a), 1986, v.96, pp.k73-k78.
  14. Guseinov G.D., Aliyev V.A., Bagirzade E.F. Recombination levels in non-stoichiometric TlGaSe2. – Physica Status Solidi (a), 1986, v.94, pp.653-657.
  15. Aliyev V.A., Bagirzade E.F., Gasanov N.Z. and Guseinov G.D. Behaviour of the Urbach edge at phase transitions in TlGaSe2 single crystals. – Physica Status Solidi (b), 1987, v.143, pp.k155-k160.
  16. Aliyev V.A., Bagirzade E.F., Gasanov N.Z., Guseinov G.D. Electric conductivity of TlInS2 and TlGaSe2 crystals in the region of phase transitions. – Physica Status Solidi (a), 1987, v.102, pp.k109-k112.
  17. Aliyev V.A., Aldzhanov M.A., Aliyev S.N. Incommensurate phase transition in TlGaTe2. – Pisma v JETP, 1987, v.45, N 9, pp.418-420.
  18. Aliyev V.A., Guseinov G.D. The study of imperfections in TlGaSe2 single crystals. – Inorganic Materials, 1987, v.23, N 2, pp.342-344.
  19. Aliyev V.A., Bagirzade E.F., Gasanov N.Z., Guseinov G.D. Behavior of the Urbach edge at phase transitions in TlGaSe2 single crystals. – Solid State Physics, 1987, v.29, N 11, pp.3466-3469.
  20. Aliyev V.A., Guseinov G.D., Chapanova L.M. About AgInSe2 single crystals. – Inorganic Materials, 1988, v.24, N 3, pp.393-396.
  21. Novikov V.P., Aliyev V.A., Matveev A.T. Pseuda-inductive and self-oscillating character of relaxation of current in the compounds with mixed type of conductivity. – Pisma v JTP, 1989, v.15, N 9, pp.1-5.
  22. Plyush O.B., Sheleg A.U., Aliyev V.A., Guseinov G.D. Low temperature X-ray investigations of the crystals TlInS2. – Solid State Physics, 1989, v.31, N 7, pp.257-260.
  23. Aliyev V.A. Structural phase transitions in TlGaSe2. – Crystallography, 1990, v.35, N 2, pp.506-507.
  24. Aliyev V.A., Mehrabov A.O., Fomin N.V., Chapanova L.M. More precise of the temperature dependence of band gap in AgInSe2. – Inorganic Materials, 1991, v.27, N 7, pp.1385-1388.
  25. Techanovich N.P., Sheleg A.U., Aliyev V.A. Heat capacity of the TlInS1.8Se0.2 in the temperature range 60-300 K. – Solid State Physics, 1992, v.34, N 6, pp.1946-1949.
  26. Sheleg A.U., Plyush O.B., Aliyev V.A. X-ray investigations of the incommensurate phase in TlInS2 crystals. - Solid State Physics, 1994, v.36, N 1, pp.226-230.
  27. Plyush O.B., Sheleg A.U., Dekola T.I., Aliyev V.A. Features of thermal expansion in TlIn(S1-xSex)2 at the low temperature region. – Inorganic Materials, 1995, v.31, N 5, pp.648-650.
  28. Sheleg A.U., Iodkovskaya K.V., Rodin S.V., Aliyev V.A. Influence of the γ -irradiation on the electroconductivity and dielectric properties in the region of existence of incommensurate phase of TlInS2 crystals. – Solid State Physics, 1997, v.39, N 6, pp.1088-1090.
  29. Mustafaeva S.N., Aliyev V.A., Asadov M.M. Anisotropy of the jumping conductivity in TlGaSe2 single crystals. – Solid State Physics, 1998, v.40, N 1, pp.48-51.
  30. Aliyev V.A., Aldzhanov M.A. Features of the temperature dependence of some properties of TlInSe2. – Inorganic Materials, 1998, v.34, N 2, pp.1-3.
  31. Mustafaeva S.N., Aliyev V.A., Asadov M.M. Jumping conductivity at direct current in TlGaS2 and TlInS2 single crystals. – Solid State Physics, 1998, v.40, N 4, pp.612-615.
  32. Davarashvili O.I., Gegiadze G., Enukashvili M., Kekelidze N., Metskhvarishvili M., Zlomanov V., Aliyev V. Heterostructures for IR lasers with emitters of PbCaSrSeTe and doping active layers of PbSnSeTe. - Bulletin of the Georgian Academy of Sciences, 2002, v.165, N 3, pp.473-477.
  33. Davarashvili O.I., Darsavelidze G.Sh., Enukashvili M.I., Kekelidze N.P., Kutelia E.R., Aliyev V.A., Mamedov T.S. and Tanoglu M. Temperature dependence of internal friction and a dynamic shear modulus in the TlInSe2 crystals. – Georgian Engineering News, 2003, N 1, pp.232-233.
  34. Gegiadze G.G., Davarashvili O.I., Enukashvili M.I., Kekelidze N.P., Aliyev V.A.. The close-packed of atoms in the loose structure III-VI crystals.- Georgian Chemical Journal, 2003, N 3, p.225.
  35. Davarashvili O.I., Enukashvili M.I., Kekelidze N.P., Bychkova L.P., Metskhvarishvili M.R., Zlomanov V.P., Shotov A.P., Aliyev V.A.. Analysis of the stability of the contacts of liquid and solid phases of IV-VI semiconductors. - Georgian Chemical Journal, 2003, v.3, N 3, p.222.
  36. Davarashvili O., Enukashvili M., Yakobashvili M., Agaev F., Aliyev V., Emekli Nesrin, Yarat Ayshen. The diagnostics of diseases on human’s exhalation by using IR lasers: problems and possible decisions. - Georgian Engineering News, 2003, 3, p.205.
  37. Пашаев А.М., Даварашвили О.И., Алиев В.А., Енукашвили М.И., Зломанов В.П. Влияние деформации на изменение ширины запрещенной зоны в эпитаксиальных слоях полупроводников А4В6. – Georgian Engineering News, 2008, N 3, pp.53-55.
  38. Пашаев А.М., Даварашвили О.И., Алиев В.А., Бычкова Л.П., Енукашвили М.И., Зломанов В.П. О критических толщинах в гетероструктурах А4В6 при диффузионном рассогласовании. – Georgian Engineering News, 2008, N 4, pp.7-10.
  39. Пашаев А.М., Даварашвили О.И., Алиев В.А., Енукашвили М.И., Зломанов В.П. Камушадзе Т.Д. , Мирианашвили Ш.М. Кристаллы халькогенидов свинца и твердых растворов на их основе. - Georgian Chemical Journal, 2009, v.9, № 1, с.1-3.
  40. Пашаев А.М., Даварашвили О.И., Алиев В.А., Енукашвили М.И., Зломанов В.П. Камушадзе Т.Д. , Мирианашвили Ш.М. Кристаллы халькогенидов свинца и твердых растворов на их основе. - Georgian Chemical Journal, 2009, v.9, № 1, с.1-3.
  41. Пашаев А.М., Даварашвили О.И., Алиев В.А., Гегиадзе Г.Г., Гуляев Р.Г., Енукашвили М.И., Зломанов В.П. – Georgian Chemical Journal, 2009, v.9, № 3, pp.201-203.
  42. Kekelidze N., Kekelidze D., Aliyev V., Milovanova L., Khutsishvili E., Davitaya Z., Kvirkvelia B., Vepkhvadze A., Khomasuridze D., Jakhutashvili T. Improving of the quality of n-type indium phosphide crystals irradiated with fast neutrons and high-energy electrons. - Journal of Radiation Effects and Defects in Solids, 2010, N 5, 18p.
  43. Margiani N.G., Medoidze T.D., Metskhvarishvili I.R., Papunashvili N.A., Zhghamadze V.V., Dzanashvili D.I., Aliyev V.A.. Enhancement of (Bi,Pb)-2223 HTS Formation by Boron-Doping. - J Supercond Nov Magn., 2010, N 1, 3p.
  44. Aliyev V.A. The Electronic Structure and Chemical Bond in TlİnSe2. –Georgian Engineering News, 2011, № 1, pp.99-102.
  45. Akhmedov A.A., Aliyev V.A. Case study modeling of the remote system for hydrological information collection and transferring on Kura River. - Georgian Engineering News, 2011, № 3, p.86-88.
  46. Gafarov E.K., Aliyev V.A. Modeling of the Remote Control System for Physical Stability of the Hydraulic Fill Dam. // Georgian Engineering News, 2011, № 2, pp.56-59.
  47. Шелег А.У., Гуртовой В.Г., Шевцова В.В., Алиев В.А. Диэлектрические свойства и фазовые переходы в кристаллах твердых растворов TlInSxSe2-x. – ФТТ, 2012, т.54, № 3, с.581-585.
  48. Kekelidze Nodar , Gizo Kekelidze, David Kekelidze, Vugar Aliyev. Investigation of InPxAs1-x solid solutions and creation of the radiation-resistant materials. AIP Conference Proceedings 1566, 101-102. (2013); doi: 10.1063/1.4848305
  49. Khutsishvili Elza, Bella Kvirkvelia, David Kekelidze, Vugar Aliyev, David Khomasuridze, Nodar Kekelidze. Carrier mobility of InAs- and InP- rich InAs-InP solid solutions irradiated by fast neutrons. AIP Conf. Proc. 1566(1), pp.103-104 (2013); Zurich, Switzerland.http://dx.doi.org/10.1063/1.4848306. 2013
  50. Kekelidze Nodar, Bela Kvirkvelia, David Kekelidze, Vugar Aliyev, Elza Khutsishvili and George Kekelidze. Phenomenon of Mutual Compensation of Radiation Donors and Acceptors and Creation of Radiation-Resistant Materials. // Journal of Electrical Engineering, David Publishing Company. Volume 2, Number 4, pp.187-192. 2014
  51. Kekelidze Nodar, Elza Khutsishvili, Bella Kvirkvelia, David Kekelidze, Vugar Alijev, George Kekelidze. Transport Properties of InAs-InP Solid Solutions. // Journal of Electrical Engineering 2 (2014) pp.207-212. doi: 10.17265/2328-2223/2014.05.002.
  52. Mahmudov R.N., Aliyev V.A., Abduragimov S.G. The Isolation of the Riverbed from Floodplain in the Lower Kura and its Consequences. // Russian Meteorology and Hydrology, 2015, v.40, № 2, pp.123-126. DOI: 10.3103/S1068373915020089
  53. Makhmudov R.N., Aliyev V.A., Akhmedov A.A., Ramazanzade Z.Z. Morphometric and Anthropogenic Factors of Flood Risk in the Lower Kura. // Water Resources, 2017, v.44, N 2, pp.192-195. ISSN 0097-8078. DOI: 10.1134/S0097807817020075

Beynəlxalq elmmetrik bazalarda şəxsi səhifələri[redaktə | əsas redaktə]

Elmi-təşkilati fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

  • 2001-2010-cu illərdə ABŞ-ın nüfuzlu International Interdisciplinary Environmental Association-un üzvü və “Interdisciplinary Environmental Review” beynəlxalq jurnalının redaksiya heyətinin üzvü olmuşdur.
  • Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü (1997) .
  • Elmi nailiyyətlərinə görə bioqrafiyası Beynəlxalq Bioqrafiya Cəmiyyətinin Böyük Britaniyada nəşr olunan “Kim kimdir?” ensiklopediyasının 13-cü nəşrinə daxil edilmişdir (2000).
  • Gürcüstan Yazıçılar Birliyinin üzvü (2001).
  • Beynəlxalq Kəşf Müəllifləri Akademiyasının üzvü (2007) .
  • Beynəlxalq Qnedenko Forumunun üzvü (2019) .
  • Rusiyada nəşr olunan beynəlxalq “Природные и техногенные риски» jurnalının redaksiya heyətinin üzvü (2019) .
  • “Təbii və texnogen risklərin minimallaşdırılması üzrə innovasiyalar” mövzusunda Birinci Avrasiya Konfransının (RİSK-2019) Təşkilat Komitəsinin sədri, 22-24 may, 2019, Bakı, Azərbaycan

Beynəlxalq layihələri[redaktə | əsas redaktə]

PST.CLG.976815 (NATO), LST.CLG.978584 (NATO), PST.CLG.978435 (NATO), LST.CLG.978586 (NATO), PST.CLG.978436 (NATO), ESP.EAP.981252 (NATO), SfP-981453 (NATO) layihələrinin, habelə STCU-3641 (ABŞ), STCU-3964 (Avropa Birliyi) layihələrinin müəllifi və ya koordinatoru olmuşdur.

Mükafatları[redaktə | əsas redaktə]

  • SSRİ Kosmonavtika Federasiyasının Fəxri Fərmanı (1983)
  • Xeyriyyəçilik sahəsində H.Z.Tağıyev Milli mükafatının laureatı (1997).
  • Maarifçilik sahəsində akademik Y.Məmmədəliyev mükafatının laureatı (1998).
  • Bədii tərcümə sahəsində Milli Müstəqil “Humay” mükafatının laureatı (2001).
  • Gürcüstan Yazıçılar Birliyinin Maçabeli mükafatının laureatı (2010).
  • “Qızıl Qələm” media mükafatının laureatı (2011).
  • Elmi Kəşf Diplomu (№ 340) və P.L.Kapitsa adına Qızıl Medal (2007) .

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Алиев Вугар А. Фотоэлектрические эффекты в монокристаллах TlGaSe2 . ??? – физика полупроводников и диэлектриков. Диссертация на соискание ученой степени кандидата физико-математических наук, Баку, 1982, 136с.
  2. Алиев Вугар А. Реальная структура, фотоэлектрические явления и фазовые превращения в кристаллах TlAIIIBVI2 . 01.04.07 – физика твердого тела. Диссертация на соискание ученой степени доктора физико-математических наук, Баку, 1997, 328с.
  3. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, AME-nəşriyyatı, Bakı, 2018, VIII cild, “Əliyev Vüqar”, səh.383.
  4. Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Fizika İnstitutunun rəsmi internet səhifəsi http://www.physics.gov.az/discovery/index.html
  5. www.elm.az/physics/discovery/index.html
  6. “XX əsr Azərbaycan yazıçıları” ensiklopedik məlumat kitabı, Bakı: “Nurlan” nəşriyyatı, 2004, s.921.
  7. Международная Академия Авторов Научных Открытий и Изобретений. Научные открытия. Сборник кратких описаний научных открытий, научных гипотез – 2007. Москва, 2008, с.51-54.
  8. http://www.gnedenko.net/Personalities/AliyevVugar/AliyevVugar_vizitka.htm
  9. http://ptrbs.ru/redakcziya.html
  10. www.elm.az/physics/discovery/index.html
  11. http://www.science.gov.az/forms/doktora-nauk-instituta-fiziki/981