Xırdabaşlıqlı gəvən

Xırdabaşlıqlı gəvən
Xırdabaşlıqlı gəvən
Elmi təsnifat
	Domen: Eukariotlar Klad: Diaphoretickes Ranqsız: Arxeplastidlər Aləm: Bitkilər Klad: Streptofitlər Klad: Ali bitkilər Klad: Çoxsporlu bitkilər Klad: Borulu bitkilər Klad: Toxumlu bitkilər Klad: Çiçəkli bitkilər Klad: Evdikotlar Klad: Bazal evdikotlar Klad: Superrozidlər Klad: Rozidlər Klad: Fabidlər Dəstə: Paxlaçiçəklilər Fəsilə: Paxlakimilər Yarımfəsilə: Paxlakimilər Triba: Çəpişotukimilər Yarımtriba: Gəvənkimilər Cins: Gəvən Növ: Xırdabaşlıqlı gəvən
Beynəlxalq elmi adı
	Astragalus microcephalus Willd., 1802;
NCBI	1960787

Xırdabaşlıqlı gəvən (lat. Astragalus microcephalus) — bitkilər aləminin paxlaçiçəklilər dəstəsinin paxlakimilər fəsiləsinin gəvən cinsinə aid bitki növü.

Arealı

Kiçik Qafqaz sıra dağlarının şimal hissəsində yayılmışdır.

Botaniki xarakteristikası

40–60 sm hündürlükdə, sıxbudaqlı, yarpağını tökən koldur. Tikanları 2–3,5 sm uzunluqda, kənara yönələn, boz tüklüdür. Yarpağı 4–6 cütə qədər olub, neştərvari formada, ağ və sarımtıl tüklüdür. Yarpaqaltlıqları yumurtavari, ağ və sarımtıl tüklüdür. Çiçəyi yarpağın qoltuğunda 2 (3) ədəd olmaqla, birillik budaqların ucunda başcıqvari, şaraoxşar, 1–1,2 sm uzunluqda çiçək qrupu əmələ gətirir. Çiçəkaltlığı kasacığın uzunluğuna bərabərdir. Kasacığı 5 mm uzunluqda, qalın, ağ, sarımtıl tüklüdür. Tacı sarımtıl, 2 dəfə kasacıqdan uzundur. İyun-iyul aylarında çiçəkləyir, avqustda meyvəsi yetişir. Meyvəsi uzunsov, sıx, yaxud az tüklüdür.

Ekologiyası

Orta dağ qurşaqlarında, tək-tək hallarda isə yuxarı dağ qurşaqlarında bitir. Daşlı, qayalı yerlərin quru yamaclarında bitir.

Azərbaycanda yayılması

Kiçik Qafqaz sıra dağlarının şimal hissəsində, Naxçıvanda rast gəlmək olar. Xırdabaşlıqlı astrakanta başqa növlərə nisbətən Azərbaycanda az yayılmışdır.

İstifadəsi

Qatran vermək qabiliyyətinə malikdir.

Sinonimləri

Homotipik sinonimləri

Astracantha microcephala (Willd.) Podlech
Tragacantha microcephala (Willd.) Kuntze

Yarımnövləri

Astragalus microcephalus subsp. microcephalus
Astragalus microcephalus subsp. pycnocladus (Boiss. & Hausskn.) Širj.

İstinadlar

Həmçinin bax