Şahrux Xan

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
ŞAHRUX XAN
Shahrukh Khan
Shahrukh interacts with media after KKR's maiden IPL title.jpg
Digər adları: Kral Xan (King Khan)
SRK
Bollivudun Kralı
(King of Bollywood)
Bollivudun Padşahı
(The Badshah of Bollywood)[1][2]
Doğum tarixi: 2 noyabr 1965-ci il (1965-11-02) (47 yaş)
Doğum yeri: Yeni Dehli, Flag of India.svg Hindistan
İqamətgahı: Mumbay, Maharaştra, Hindistan[3]
Həyat yoldaşı: Qauri Xan (1991)
Uşağı: Aryan Xan və Suhana Xan
Vətəndaşlıq: Flag of India.svg Hindistan
Peşələri: aktyor, prodüser, ssenarist
Karyera: 1988-bu günə qədər
http://www.shahrukhkhan.org

Şahrux Xan (ing. Shahrukh Khan, hind. शाहरुख़ ख़ान - 2 noyabr 1965-ci il) ən çox hallarda Shah Rukh Khan, rəsmi olaraq SRK kimi tanınan məşhur Hind film aktyorudur. Mediada tez-tez Bollivudun Padşahı, Kral Xan, Romantikanın Kralı və Bollivudun kralı kimi tanınan Xan romantik dram janrından tutmuş hərəkət trilleri janrına kimi olan 75-ə yaxın filmdə rol almışdır. O töhfələri ilə kino istehsalında çoxlu nailliyyətlər o cümlədən 30 nominasiya içərisində olan 14 Filmfare Mükafatı əldə etmişdir. Xan Ən Yaxşı Aktyor Kateqoriyası üzrə 8 dəfə Filmfare mükafatına layiq görülüb ki, bütün zamanların bu kateqoriyası üzrə ən çox qazanan Bollivud aktyorudur, yalnız Dilip Kumar ilə ortaq nəticəsi vardır. 2005-ci ildə isə Hindistan Höküməti tərəfindən verilən Hindistanın dördüncü ən yüksək mülki mükafatı hesab olunan Padma Şri mükafatına layiq görülüb. Xan indi Hind kino tarixinin ən böyük və nüfuzlu aktyorlarından biridir.[4]

İqtisadiyyat fakultəsini bitirib bakalavr dərəcəsi alan aktyor öz karyerasına teatrda başlayıb. 1980-cı illərin sonunda bir neçə televiziya serialında iştirak edən aktyor 1992-ci ildə Dəlisov məhəbbət (Deewana) filmi ilə Hind dilli film sahəsində debüt etmişdir. Karyerasının erkən vaxtlarında Qorxu (Darr-1993), Qumarbaz (Baazigar-1993), Nəticə (Anjaam-1994) kimi filmlərdə ənənəvi olmayan mənfi rolları ilə tanındı. O Cəsur ürək gəlini alar (Dulhaniya Le Jayenge-1995),[5] Dəli ürək (Dil To pagal Hai-1997) və Nə isə baş verir (Kuch Kuch Hota Hai-1998)[6] kimi filmlərdə oynadığı romantik rolları ilə məşhurluq qazandı. Bu filmlərin kommersiya uğuru onu "Romantikanın Kralı" kimi tanıtdırdı.[5] Xan sonralar 2004-cü ildə Vətən (Swades) filmindəki roluna görə NASA aliminin tənqidi qiymətini qazanıb. 2007-ci ildə İrəli, Hindistan (Chakde İndia) filmində xokkey məşqçisi və 2010-cu ildə Mənim adım Xandır (My Name is Khan) filmində isə nominal xarakter kimi rol aldı.[7][8] Onun rol aldığı 12 film bütün dünyada 18.2 milyon $-dan çox gəlir əldə etmişdir.[9][10] Bu uğur da onu Hind kinosunun ən müvəffəqiyyətli və aparıcı aktyorlarından birinə çevirdi.[11]

Xan Dreamz Unlimited şirkətinin həmtəsisçisidir. Bundan başqa aktyor Red Chillies Entertainment kinofilm istehsalı və paylaşdırma şirkətinin və animasiya studiyası olan Red Chillies VFX şirkətinin həmsədri və baş icraçı direktorudur. O həmçinin Hindistan Premyer Liqasında iştirak edən Kolkata Knight Riders kriket komandasının şərikli sahibidir.[12] Aktyor 2007-ci ildə Star Plus kanalında yayımlanan Kaun Banega Crorepati (Milyonçu şousunun Hindcə versiyası) oyun şousunun teleaparıcısı kimi debüt etdi.[13] Xan müxtəlif marka bəyənilməsinə və sahibkarlıq işlərinə görə tez-tez mediada “SRK Marka”sı kimi göstərilir. O həmçinin müntəzəm səhnə ifaçısı və mükafat mərasimi sahibidir və Səhiyyə, yardım fondları və uşaqların təhsili ilə əlaqəli olan bir çox xeyriyyə cəmiyyətlərinə cəlb olunmuşdur. Elə buna görə də 2011-ci ildə Uneskonun Pyramide con Marni mükafatına layiq görülüb.[14][15]

Xan kinematoqrafiya tarixində ən böyük ulduzlarından biri hesab edilir və fanatlarının sayı bir milyardı keçib. 2011-ci ildə tanınmış Los Angeles Times qəzeti onu “dünyanın ən böyük kino ulduzu” adlandırdı.[16] O həmçinin müntəzəm olaraq Hindistan Kinosunun ən güclü adları siyahısında göstərilib və 2008-ci ildə Newsweek onu dünyanın 50 ən güclü insanı arasında qeyd etdi.[17] Xan ehtimala görə 540 milyon $-lıq kapitala malikdir.[18][19][20] Şahrux Hind film prodüseri və interner dizayneri olan Qauri Xanın həyat yoldaşıdır. Onlar 1991-ci ildən etibarən evlidirlər və onların iki uşağı vardır.

Mündəricat

Həyatı [redaktə]

Şahrux Xan 2 noyabr 1965-ci ildə Hindistanın paytaxtı olan Nyu Dehlidə müsəlman ailəsində dünyaya göz açmışdır.[21][22] Onun atası Tac Məhəmməd Xan Pathan, Britaniya Hindistanı, Pişavar-dan olan Hindistan müstəqillik aktivistlərinin üzvlərindən biri idi. Xana görə onun ata tərəfdən olan babası mənşəcə Əfqanıstanlı olub.[23] Onun anası Lətif Fatimə Hindistan Milli Ordusunda xidmət etmiş Cancua Racput qəbiləsindən olan General Mayor Şah Navaz Xanın qızı olub.[24] Xanın atası Hindistanın parçalamasından əvvəl Pişavarda yerləşən Qissa Khawani Bazaar-dan Yeni Dehliyə gəldi.[25] Şahrux öz mənşəsi barədə Tvitterdə özünü belə təsvir etdi: "Mən yarı Heydərabad (ana), yarı Puştun (ata) bölgəsindənəm, bəzi tərəfim isə Kəşmirdəndir (nənə)..."[26] Onun 15 yaşı olanda atası xərçəng xəstəliyindən dünyasını dəyişdi. Anası isə xəstəliyi böyüyənnən sonra 1990-cı ildə dünyasını dəyişdi.[27][28] Xan uşaq kimi valideynlərinə bağlı idi və ağır iş üçün onun həyatında dönüş nöqtəsi və onun ən böyük arzusu kimi onların erkən ölümlərini təsvir etdi. Xan özünün həyatda ideologiyasını belə izah etdi: "...kinofilmləri düzəltmək beləliklə böyük lənətə gəlmiş qanlı... mənim valideynlərim haradasa bir ulduzda oturub və oradan oğluna baxaraq deyir: 'Mən buradan Çin Səddinə və ya başqa şeylərə nisbətən onun filmlərini daha yaxşı izləyirəm. Biz onun yer üzünü əhatə edən filmlərini görürük'." Şahruxun yaşca ondan böyük olan Şahnaz adlı bacısı var.[29]

Aktyorluq karyerası [redaktə]

Əsas məqalə: Şahrux Xanın filmoqrafiyası

Şahrux Xan ilk aktyorluq debütünü 1988-ci ildə etmiş və bir neçə televiziya serialında çəkilmişdir. Kino fəaliyyətinə isə Bollivud adlandırılan Mumbay şəhərinə gəldikdən sonra başlamışdır. İlk rolunu 1992-ci ildə "Dəlisov məhəbbət" filmində ifa edir. Bu filmdəki roluna görə Şahrux Xan Hindistanın ən məşhur kino jurnalı olan "Filmfare" tərəfindən "Ən Yaxşı Debütə görə" mükafatını almışdır.

1993-cü ildə eyni vaxtda iki filmdə - "Qorxu" və "Qumarbaz" filmlərində mənfi obrazlar yaratmışdır. İkinci filmdə ifa etdiyi Viki Malhotra rolundan sonra Ən Yaxşı Baş Rola görə yenidən "Filmfare" kino jurnalının mükafafatına layiq görülür. Növbəti mükafatını 1995-ci ildə Kacol Devqanla çəkildiyi "Cəsur ürək gəlini alar" filmində ifa etdiyi Rac roluna görə alır. Bu film kinoteatrlarda 12 milyard rupi qazanmışdır və bununla Hindistan kino tarixində ən böyük kassa gəliri olan film hesab olunur.

Uğurlu rolları Şahrux Xanı məşhur kino aktyoruna çevirdi. Bəzən o, bir ildə 5-6 filmə dəvət alırdı. Nəticədə o, "Bollivudun Kralı" adını alır. Şahrux Xan hal-hazırda Bollivudun ən çox mükafat alan aktyorudur.

Şahrux Xan Bollivudun meşhur qadın aktrisalarından olan Kacolla müxtəlif filmlərə çəkilmişdir. Həmin filmlər o qədər sevilmişdir ki, Şahrux Xan və Kacol Hindistanın ən çox sevilən cütlüyünə çevrilmişdir.Hətta onlar buna görə "Ən yaxşı cütlük" mükafatını almışlar.

2007-ci ildə əvvəllər Amitabh Baççanın apardığı "Milyonçu" teleoyununun aparıcısı olmuşdur. 2008-ci ilin aprelində isə "Kim 5-ci sinif şagirdindən ağıllıdır?" teleoyununun hind versiyasının aparıcılığını etmişdir. 2011-ci ildə o Hindistandakı 'Wipeout' verilişinin də aparıcılığını etmişdir. İndiyə qədər 70-ə yaxın filmdə çəkilmişdir.

Prodüserlik [redaktə]

Əsas məqalələr: Red Chillies Entertainment və Red Chillies VFX

Xan 1999-cu ildə Cuhi Çavla və rejissor Əziz Mirzə ilə birlikdə Dreamz Unlimited adlanan şirkəti quranda o şirkəti prodüser olaraq yönləndirirdi.[30] 2004-cü ildə isə həyat yoldaşı Qauri ilə birlikdə Red Chillies Entertainment şirkətini yaradıb.[31] O birinci şirkəti ilə üç film istehsal etdi; Amma ürəyim hələ də Hindistanlıdır (Phir bhi dil hai Hindustani) - 2000-ci ildə Cuhi Çavla ilə birlikdə oynadığı və Əziz Mirzənin rejissorluq etdiyi bu film kritik və kommersiya cəhətdən uğursuz oldu. O növbəti ildə kassa gəliri elə də yüksək olmayan Asoka filmini istehsal etdi.[32] Buna baxmayaraq film tənqidçilər tərəfindən müsbət qarşılandı və bu film üçün Filmfare Ən Yaxşı Film Mükafatı təyin olundu. Onun prodüser və ulduz kimi rol adlığı üçüncü filmi olan Məhəbbət yolları ilə (Chalte Chalte) filminin kassa gəliri kifayət qədər yüksək oldu.[33]

Xan Ra.One filminin video oyununu təqdim edərkən (2011)

İctimai görüntü [redaktə]

Həmçinin bax: Şahrux Xanın aldığı mükafatların və nominasiyaların siyahısı

İstinadlar [redaktə]

  1. ↑ Bollywood Badshah bats for tech magic at 42nd film festival: Bollywood News. India Today (24 November 2011). Yoxlanılıb 13 December 2011.
  2. ↑ Baadshah of Bollywood. Indianexpress.com. Yoxlanılıb 2013-01-28.
  3. ↑ Bandra, where the Big Stars live. rediff.com (7 August 2006). Yoxlanılıb 4 February 2012.
  4. ↑ greatest actors, bollywood's alltime, "bollywood's alltime greatest actors", boxofficenews, http://www.bollywoodboxofficenews.com/most_influential_actors.htm. Retrieved on 12 dekabr 2012. 
  5. ↑ 5,0 5,1 Shah Rukh Khan: The Lover Or The Superhero?. Rediff.com (21 October 2011). Yoxlanılıb 4 February 2012.
  6. ↑ Subhadeep (18 February 2010). "MNIK is an unusual Bollywood film"- Karan Johar. Entertainment.oneindia.in. Yoxlanılıb 2012-03-21.
  7. ↑ "10 Best Bollywood Movies of the Decade".
  8. ↑ 80 Iconic Performances 8/10. Filmfare (8 June 2010). Yoxlanılıb 5 February 2012.
  9. ↑ Top All Time Worldwide Grossers Updated 11/5/2012. Box Office India. Yoxlanılıb 11 May 2012.
  10. ↑ Top Worldwide Grossers ALL TIME: 37 Films Hit 100 Crore. Box Office India. Yoxlanılıb 3 February 2012.
  11. ↑ Kumar, Anuj (11 November 2004), "Bollywood bonanza", The Hindu (Chennai, India), http://www.hindu.com/mp/2004/11/11/stories/2004111101010300.htm. Retrieved on 16 avqust 2009. 
    Kamath, Sudhish (7 December 2007), "Being SRK", The Hindu (Chennai, India), http://www.hindu.com/cp/2007/12/07/stories/2007120750010100.htm. Retrieved on 16 avqust 2009. 
  12. ↑ "Being SRK", http://businesstoday.intoday.in/story/srk-inc./1/5200.html. 
  13. ↑ ""The new Shah Rukh show is here", http://www.hindu.com/2007/01/23/stories/2007012315310100.htm. 
  14. ↑ ""It’s Dr. Shah Rukh Khan from now on"", http://www.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=96609. 
  15. ↑ ""Shah Rukh Khan’s big honour – Times of India"", http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-11-21/news-interviews/30422292_1_unesco-award-helen-mirren-social-networking-site. 
  16. ↑ "'Ra.One': Shah Rukh Khan as Bollywood superhero", Los Angeles Times. 4 November 2011, http://latimesblogs.latimes.com/movies/2011/11/shah-rukh-khan-ra-one-bollywood.html. Retrieved on 21 iyun 2012. 
  17. ↑ Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Newsweek
  18. ↑ richest actors, bollywood, "richest bollywood actors", box office india, http://www.bollywoodboxofficenews.com/top_paid_bollywood_actors.html. Retrieved on 12 oktyabr 2012. 
  19. ↑ "Bollywood's King Khan: 45 and worth $540m", Emirates 24/7, http://www.emirates247.com/entertainment/films-music/bollywood-s-king-khan-45-and-worth-540m-2010-11-02-1.312121. Retrieved on 24 yanvar 2012. 
  20. ↑ "Shah Rukh Khan's net worth is 2500 crore", The Times of India (India). 21 October 2009, http://timesofindia.indiatimes.com/videos/celebs/Shah-Rukh-Khans-net-worth-is-2500-crore/videoshow/5146155.cms. Retrieved on 12 fevral 2010. 
  21. ↑ "Bollywood Gets Political". 24 October 2008, http://www.fpif.org/articles/bollywood_gets_political. 
  22. ↑ The Rediff Interview / Shah Rukh Khan. Rediff. Yoxlanılıb 5 July 2006.
  23. ↑ 2009 interview with an Afghan movie director on Afghan TV channel, Shahrukh Khan states that his father's father (grandfather) is from Afghanistan.
  24. ↑ Kidwai, Rasheed (31 May 2004), "Badshah at durbar and dinner", The Telegraph (Kolkota, India), http://www.telegraphindia.com/1040531/asp/frontpage/story_3313328.asp. Retrieved on 12 mart 2007. 
  25. ↑ Rediff News Gallery: The Shahrukh Connection. Specials.rediff.com. Yoxlanılıb 2013-01-28.
  26. ↑ "i am half hyderabadi( mom ) half pathan( Dad)some kashmiri (grandmom) born in delhi life in mumbai punjabi wife kolkata team. indian at heart". 27 August 2010, http://twitter.com/#!/iamsrk/status/21639346475. 
  27. ↑ Siddiqui, Rana (17 November 2006), "Much ado about King Khan", The Hindu (Chennai, India), http://www.hindu.com/fr/2006/11/17/stories/2006111701130100.htm. Retrieved on 9 fevral 2008. 
  28. ↑ "SRK used to write limericks!", The Times of India. 6 August 2007, http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2007-08-06/news-interviews/27988571_1_vidhu-vinod-chopra-srk-king-khan. Retrieved on 19 mart 2012. 
  29. ↑ "Shahrukh Khan – Journey", The Times of India. 11 September 2003, http://movies.indiatimes.com/cms.dll/articleshow?artid=177008&right=1&fright=1&botlink=1. Retrieved on 10 sentyabr 2010. 
  30. ↑ C. Palicha, Paresh (25 August 2003), "Holidaying with unlimited Dreamz", The Hindu (Chennai, India), http://hindu.com/thehindu/mp/2003/08/25/stories/2003082500540200.htm. Retrieved on 25 iyun 2011. 
  31. ↑ "Metro Plus Bangalore: Sweet smile of success", The Hindu (Chennai, India). 28 April 2011, http://www.hindu.com/mp/2011/04/28/stories/2011042850950100.htm. Retrieved on 13 dekabr 2011. 
  32. ↑ Box Office 2001. BoxOfficeIndia.Com. Yoxlanılıb 10 January 2007.
  33. ↑ India Weekend Box Office Index for 2003. Boxofficemojo.com. Yoxlanılıb 13 December 2011.
Commonsda Şahrux Xan ilə əlaqədar müxtəlif fayllar var.
VikiSitatda Şahrux Xan ilə əlaqədar sitatlar var.

Şablon:Wiktionary

Mənbə — "http://az.wikipedia.org/w/index.php?title=Şahrux_Xan&oldid=2670551"