Latın əlifbası
Latın əlifbası, müasir latın əlifbası, 26 hərfdən ibarət olaraq bir çox dillərin əlifbasının əsasını təşkil edir. Müxtəlif dillərdə müxtəlif cür adlana bilər.
Roman, german, kelt və baltik dillər qruplarında və slavyan, fin-uqor, türk, semit və İran dil qruplarında bəzi dillər, alban və bask dili, həmçinin Hind-Çin, Myanma, Zond arxipelaqı, Afrika (Saxaradan cənuba), Amerika, Avstraliya və Okeaniya dilləri latın əlifbası əsasında əlifbaya maikdirlər.
Bəzi dillərin səs zənginliyini göstərməyə latın hərfləri azlıq etdiyindən onların müxtəlif modifikasiyasından istifadə edilir. Məsələn, Azərbaycan dilində : Ç(c-cedilla), Ə(Schwa), Ğ(g-breve), İ(I-dotted), Ö(O-diaeresis), Ş(s-cedilla), Ü(u-diaeresis) .
Latın əlifbası latın mədəniyyətinin özəyini əmələ gətirir.
Hərflər [redaktə]
- A, B, C, D, E, F, G, H, I, K, L, M, N, O, P, R, S, T, V, Y, Z
- (J, U və W yox.)
- a, b, c, d, e, f, g, h, i, k, l, m, n, o, p, r, s, t, v, y, z
- (j ,u və w yox.)
| Köhnə yazı | Yeni yazı |
|---|---|
| AVREAPRIMASATAESTAETASQVAEVINDICENVLLO
SPONTESVASINELEGEFIDEMRECTVMQVECOLEBAT POENAMETVSQVEABERANTNECVERBAMINANTIAFIXO AERELEGEBANTVRNECSVPPLEXTVRBATIMEBAT IVDICISORASVISEDERANTSINEVINDICETVTI NONDVMCAESASVISPEREGRINVMVTVISERETORBEM MONTIBVSINLIQVIDASPINVSDESCENDERATVNDAS NVLLAQVEMORTALESPRAETERSVALITORANORANT NONDVMPRAECIPITESCINGEBANTOPPIDAFOSSAE NONTVBADIRECTINONAERISCORNVAFLEXI NONGALEAENONENSISERANTSINEMILITISVSV MOLLIASECVRAEPERAGEBANTOTIAGENTES |
Aurea prima sata est aetas, quae vindice nullo,
sponte sua, sine lege fidem rectumque colebat. poena metusque aberant nec verba minantia fixo aere legebantur, nec supplex turba timebat iudicis ora sui, sed erant sine vindice tuti. nondum caesa suis, peregrinum ut viseret orbem, montibus in liquidas pinus descenderat undas, nullaque mortales praeter sua litora norant. nondum praecipites cingebant oppida fossae, non tuba directi, non aeris cornua flexi, non galeae, non ensis erant: sine militis usu mollia securae peragebant otia gentes. |