Məmməd Məmmədov (I)
| Məmmədov Məmməd | |
| Məmmədov Məmməd Cəbrayıl oğlu | |
![]() |
|
| Doğum tarixi: | 1920-ci il |
|---|---|
| Doğum yeri: | Qax rayonunun Qaşqaçay kəndi |
| Vəfatı: | 24 yanvar 1945-ci il |
| Vəfat yeri: | Almaniya |
| Milliyyəti: | azərbaycanlı |
| Mükafatları: | |
Məmmədov Məmməd Cəbrayıl oğlu - - Sovet İttifaqı Qəhrəmanı.
Mündəricat |
[redaktə] Həyatı
1920-ci ildə Qax rayonunun Qaşqaçay kəndində anadan olmuşdur.Orta təhsilini Qax rayonu Baydarli kənd məktəbində almış və 7-ci sinfindən sonra Nuxa Pedaqoji Məktəbinə daxil olmuş və 1939-cu uldə oranı bitirmişdir. Sonralar Qax rayonunun Almalı kənd orta məktəbində müəllim işləmişdir.
[redaktə] Ordu həyatı
10 oktyabr 1940-cı ildə Qızıl Ordu sıralarına çağrılır. Böyük Vətən muharıbəsi başlayandan cəbhə xəttində olur.
[redaktə] Qəhrəmanlığı
1945-ci ilin yanvarında Almaniya ərazisindəki döyüşlərdə xüsusilə fərqlənmişdir. Yanvar ayının 22-də döyüş meydanından 4 yaralı əsgəri çıxarmışdır. Yanvarın 23-də isə Qızıl Ordu komandirini və 16 yaralının həyatını xilas etmişdir. 24 yanvarda Məmməd yaralılara kömək etmək məqsədilə almanlardan təzəcə geri alınmış evə daxil olmuşdur. Bu ev iki küçənin kəsişməsində yerləşdiyindən alman müdafiəsi uçun böyük əhəmiyyət kəsb edirdi. Odur ki, binaya yönələnmiş əks-hücumun ardı-arası kəsilmirdi. Bir müddət sonra binanı qoruyan sovet əsgərləri arasında əlində silahı tutmağa gücü olan heç kim qalmadı. Saninstruktor Məmmədov yaralı əsgərlərin mütəmadi güllə ilə təchiz etdikləri avtomatla pəncərədən düşmənə atəş açmağa başladı. Məmməd 40 nəfər düşmən əsgər və zabitini məhv edərək, əsgər dostlarının həyatını xilas edən zaman döyüş meydanında həlak oldu.
[redaktə] Fəxri adı
SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin Fərmanı ilə Məmmədov Məmməd Cəbrayıl oğluna ölümündən sonra Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adı verildi.
[redaktə] Haqqında
Ürəyinə sığındı
Sovеt Ittifаqı Qəhrəmаnı Məmmədəli Cəbrаyıl oğlu Məmmədov Odеr çаyı sаhilində yüzə yахın аğır yаrаlınmış Sovеt əsgərlərini ölümdən хilаs еdərkən qəhrаmаncаsınа həlаk olmuşdur
Bir yаrаlı bаtаlyon,
Kürəyinə sığındı.
Qəzəbli güllələri,
Düşmən bаğrınа sаncаn,
Biləyinə sığındı.
Ürəyindən yаrаlı,
Ürəyinə sığındı.
Bir səngər, yüz yаrаlı,
Təkcə sənsən аtışаn.
Yüz аvtomаt boşаldı,
Yеr üzü oldu аl-qаn.
Vətən əsgər аndınа,
Hünərinə sığındı.
Ürəyindən yаrаlı,
Ürəyinə sığındı.
Düşmən səni yüz bildi,
Sən yüz idin düz bildi,
Qаbаq düşmən, аrха çаy,
Yаrаlаnmış bir аlаy,
Bu döyüş mеydаnındа.
Kürəyinə sığındı.
Ürəyindən yаrаlı,
Ürəyinə sığındı.
Güllə vеrin dеyəndə,
Hаmı пеşmаn dаyаndı.
Son dаmlа qаnındаdı,
Əsgərin əsgər аndı;
Dеyərək qumbаrаnı,
Еylədin sапаnd dаşı.
Qаnlаrınа qаrışdı,
Düşmənlərin göz yаşı.
Qаnlа dolu səngər də,
Hünərinə sığındı,
Ürəyindən yаrаlı,
Ürəyinə sığındı.
Od oğlu Məmmədəli,
Qаn qusdurdun düşmənə.
Qollаrın yаnа düşdü,
Təslim olmаdın yеnə.
Tərk еylədin səngəri,
Irəliyə yеridin,
Son dəfə gur səsinlə.
Yаşаsın Vətən - dеdin,
Vətən əsgər аndınа,
Hünərinə sığındı.
Аrzunа, istəyinə,
Diləyinə sığındı.
Sərraf Şiruyə-şair.
[redaktə] Mənbə
- Şiruyə Həsənoğlu "Ağlama bülbül, ağlama", Gəncə-1994. ("Ürəyinə sığındı" şeiri) səh.220-221
- Sərraf Şiruyə "Seçilmiş əsərləri"-VII cild, Nurlan. ("Ürəyinə sığındı" şeiri) səh.
