Çoban Məhəmməd

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Çoban Məhəmməd
Məhəmməd Alməmməd oğlu
Şəkil yoxdur.jpg
İlk adı Məhəmməd
Təxəllüsləri Çoban, Şair
Doğum tarixi

(-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)

Doğum yeri Ağkilsə, Göyçə
Vəfat tarixi

(-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)

Vəfat yeri Ağkilsə, Göyçə
Milliyyəti azərbaycanlı
Uşağı Həsən
Atası Alməmməd
Fəaliyyəti şairlik
Əsərlərinin dili Azərbaycan

Çoban Məhəmməd — şair, ustad aşıq.[1]

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Aşıq Məhəmməd Alməmməd oğlu Göyçə mahalının Ağkilsə kəndində doğulmuşdur.[2]

Aşıq Ələsgərin qardaşıdır. Ömrünün çox hissəsini təsərrüfat işlərində, xüsusən də çobançılıqda keçirsə də, o, el arasında Şair Məhəmməd, bəzən də Çoban Məhəmməd kimi tanınıb.

Onun bədahətən şeir demək qabiliyyəti, yaxşı hafizəsi varmış.

Yaradıcılığı[redaktə | əsas redaktə]

Ailələrində babası da, atası da, qardaşları da şer yazdıqlarından bəzən onların sənət nümunələrini biri-birindən fərqləndirmək çətinlik törətsə də, Şair Məhəmmədin şeirlərində Göyçə yaylaqlarının abı-havası duyulur. Yaylaqlarda, eldəobada baş verən hadisələr onun gözündən yayınmamış, böyük sənətkarlıqla onları nəzmə çəkmişdir. Milli qırğın vaxtı dədə-baba yurdunu tərk edib Kəlbəcərə köçməli olan Məhəmməd zamanın ağır sınaqlarını "Fələk" rədifli şikayətnaməsində təfsilatı ilə təsvir edə bilmişdir. İngilis silahı ilə silahlanan erməni millətçilərinin qəddarcasına Göyçəyə divan tutması, mahalda törədilən qırğınlar, qaçanların dağlarda borana düşüb qırılması tarixi bir sənəd nümunəsidir:

İngilisdən gələn şalon,
Göyçəni qoydu viran.
Öləni öldü, qaçanı
Dağlarda düşdü borana.
Ac qaldı, uşaq ağlaşdı,
Hamı yön tutdu arana.
Çiynimizə xurcun verdin,
Döndərdin hammala, fələk.

Şair Məhəmməd "Məhəmməd və gürcü ğızı", "Məhəmmədin Qars səfəri", "Məhəmmədin Çələbiyan səfəri" və "Məhəmmədin Yalanbol vilayətinə səfəri" kimi bir neçə dastanı aşıqların dilində məclislərdə söylənilmişdir.

Şəcərəsi[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Vahid, T. Çoban Məhəmmədin müdriklik dünyası: [Aşıq Ələsgərin qardaşı Aşıq Məhəmməd haqqında] //Mədəniyyət.- 2012.- 15 avqust.- S. 14.
  2. "Sazlı-sözlü Göyçə (II kitab)" (PDF) (azərb.). Elm və təhsil. 2018. 2018-06-01 tarixində orijinalından (PDF) arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-06-01.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]