Ağ qızılbalıq

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
?Ağ qızılbalıq
Stenodus leucichthys}}
Elmi təsnifat
Aləmi:Heyvanlar
Yarımaləm:Eumetazoylar
Bölmə:İkitərəflisimmetriyalılar
Yarımbölmə:Sonağızlılar
Tip:Xordalılar
növ: Ağ qızılbalıq
Elmi adı
Stenodus leucichthys Gueldenstaedt, 1772
Mühafizə statusu
Status iucn3.1 EW.svgen:Extinct in the Wild
Vəhşi təbiətdə mövcud olmayan
Extinct in the Wild (IUCN 3.1)
BTTSMB  ???
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı

Ağ qızılbalıq (lat. Stenodus leucichthys) — xordalılar tipinin kosmopolit növü, qiymətli vətəgə balığı.

Xarakterik morfoloji əlamətləri[redaktə | əsas redaktə]

Qəlsəmə dişciklərinin sayı 19-26 (22.7), qəlsəmə şüaları 8-11, fəqərələri 65-68 ədəd arasında dəyişir. Uzunluğu 120.0 sm, kütləsi 12.0-kq-a qədər olur.[1]

Yaşayış yeri və həyat tərzi[redaktə | əsas redaktə]

Yarımkeçici balıq olub dənizin (Xəzərin) şirintəhər suyu olan ərazilərində yaşayır, çoxalmaq üçün çayların, xüsusilə Volqa çayının ən yuxarı hissələrinə qalxır. Əksər fərdləri 8-10 ilədək yaşayır. Erkək fərdlər 4-5, dişi fərdlər 5-6 yaşında cinsi yetkinliyə çatırlar. Fərdi inkişaf forması: rüşeym, sürfə, körpə, yetkin fərd.

Cinsi statusu və çoxalma xüsusiyyətləri[redaktə | əsas redaktə]

İki cinsli olub, kürü tökməklə çoxalır. Reproduktivliyin forması: kürü şəklində olur. Bir dəfəlik reproduksiyanın sayı: 104.5-400 min ədəd kürü, Reproduktivliyin periodu oktyabr-yanvar, reproduktivliyin müddəti 180 gün, generasiyanın sayı: ömrü boyu 2, az hallarda 3 dəfə olur. [2]

Yayılması[redaktə | əsas redaktə]

Dünyada bir növlə təmsil olunmuşdur. Azərbaycanda Xəzər dənizində yayılmışdır.

Sayı və limit faktorları[redaktə | əsas redaktə]

Az saylıdır. Limit faktorları kürüləmə yerlərinin sıradan çıxması, süni artırılmasının məhdudluğu, brokonyerlik.

Rasionu[redaktə | əsas redaktə]

Yırtıcı olub, balıq körpələri, cücü sürfəsi, mizidlərlə qidalanır. Bədənin uzunluğu 30 sm-ə çatdıqdan sonra yırtıcı həyat tərzinə keçir – başqa balıqların körpələri ilə qidalanır. Yaşlı balıqların qidasını çəkikimi, xanıkimi, balıqlar, xullar təşkil edir.[3]

Biomüxtəliflikdə rolu[redaktə | əsas redaktə]

Biomüxtəlifliyin bir kompanenti olub, su cücülərinin, mizidlərin populyasiyasının tənzimlənməsində iştirak edir.

İnsan həyatına təsiri[redaktə | əsas redaktə]

Ekoloji əhəmiyyəti: məlum deyil. Sosial-iqtisadi əhəmiyyəti qiymətli vətəgə və qida əhəmiyyətlidir. Elmi-mədəni əhəmiyyəti mühüm elmi-təkamül əhəmiyyəti daşı-yır. Ziyanvericilik xüsusiyyətləri vətəgə əhəmiyyətli balıqların körpələrini yeməklə ziyan vurur.

Qəbul edilmiş və qəbul edilməsi vacib olan mühafizə tədbirləri[redaktə | əsas redaktə]

Təbii kürüləmə yerləri bərpa olunmalı, mühafizəsi gücləndirilməli, süni artırılmasının miqyası genişləndirilməlidir. BTMİ "Qırmızı Kitabına" daxil edilib.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərbaycanın heyvanlar aləmi. Onurğalılar, III cild. Bakı: Elm, 2004, s. 620.
  2. Казанчеев Е.Н. Рыбы Каспийского моря. М.: Легкая и пищевая промышленность, 1981, 168 с.
  3. Беляева В.Н., Казанчеев Е.Н., Распопов В.М. и др. Каспийское море. Ихтиофауна и промысловые ресурсы. М.: Наука, 1989, 236 с.

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərbaycanın heyvanlar aləmi. Onurğalılar, III cild. Bakı: Elm, 2004, s. 620.
  2. Иванов В.П., Комарова Г.В. Рыбы Каспийского моря. Астрахань: Изд-во АГТУ, 2008, 224 с.
  3. Казанчеев Е.Н. Рыбы Каспийского моря. М.: Легкая и пищевая промышленность, 1981, 168 с.
  4. Летичевский M.A. Воспроизводство белорыбиц. M.: Пищевая промышленность, 1983, 112 с.
  5. Беляева В.Н., Казанчеев Е.Н., Распопов В.М. и др. Каспийское море. Ихтиофауна и промысловые ресурсы. М.: Наука, 1989, 236 с.
  6. Атлас пресноводных рыб России. М.: Наука, 2003. с. 160 - 163.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]