Abid Şərifov

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Abid Şərifov
Abid Qoca oğlu Şərifov
Abid Şərifov.jpg
bayraqAzərbaycan Respublikasının
Baş nazirinin müavini
bayraq
20 iyul 1995[1] — 21 aprel 2018
Şəxsi məlumatlar
Partiya
Təhsili
Doğum tarixi 6 yanvar 1940 (1940-01-06) (80 yaş)
Doğum yeri Nuxa (Şəki), Azərbaycan SSR
Mükafatları "Oktyabr İnqilabı" ordeni "Şərəf Nişanı" ordeni "Şöhrət" ordeni
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Şərifov Abid Qoca oğluAzərbaycan Respublikası Baş Nazirinin sabiq müavini (1995-2018).

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Abid Qoca oğlu Şərifov 1940-cı il yanvarın 6-da Şəki şəhərində anadan olmuşdur. O, 1947-ci ildə Şəki şəhər 10 saylı orta məktəbin 1-ci sinifinə gedərək, orta təhsilini 1957-ci ildə həmin məktəbdə başa vurmuşdur. Həmin il Azərbaycan Dövlət Politexnik İnstitutunun ``İnşaat`` fakultəsinə daxil olmuş, 1962-ci ildə institutu ``İnşaat mühəndisi`` ixtisası üzrə bitirmişdir. Gənc mütəxəssis kimi ``Bakıbaştikinti`` idarəsinə təyinat alan Abid Şərifov 2 saylı trestin 25 nömrəli tikinti idarəsində tikinti ustası vəzifəsində əmək fəaliyyətinə başlamış, 1971-ci ilə qədər həmin idarədə iş icraçısı böyük iş icraçısı işləmişdir. 1971-ci ildən isə ``Bakısosialmədəntikinti`` trestinin 9 nömrəli tikinti idarəsində istehsalat şöbəsinin rəisi, sonra baş mühəndis kimi fəaliyyətini davam etdirmişdir. 1972-ci ildə ``Bakıbaştikinti`` idarəsinin 23 nömrəli tikinti idarəsinin müdiri vəzifəsinə təyin edilmişdir. 1978-ci ildə Ulyanovsk şəhərində Nəriman Nərimanovun heykəlinin quraşdırılması ölkə rəhbərliyi tərəfindən həmin idarəyə tapşırılarkən, A. Şərifovun fəal iştirakı ilə bu iş vaxtında, yüksək keyfiyyətlə yerinə yetirilmişdir. Onun səmərəli fəaliyyəti o zamanlar Azərbayacan KP MK-nin Birinci katibi işləyən ulu öndər Heydər Əliyev tərəfindən yüksək təqdir edilmiş və həmin ildən A. Şərifov öz fəaliyyətini Azərbaycan SSR Nazirlər Sovetinin əsaslı tikinti şöbəsində böyük referent kimi davam etdirməyə başlamışdır. Məsul vəzifəni bacarıqla icra edən A. Şərifov 1980-ci ildə SSRİ Nəqliyyat və Tikinti Nazirliyinin ``Azərnəqliyyattikinti`` trestinin rəisi vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Burada işlədiyi müddət ərzində o, bir çox layihələrin icrasında iştirak etmişdir. Ümummilli lider, görkəmli dövlət xadimi Heydər Əliyevin böyük uzaqgörənliklə xalqın mənafeyi naminə həyata keçirdiyi Yevlax-Balakən dəmir yolunun çəkilişində, Azərbaycanda neft sənayesinin inkişafında əhəmiyyətli rolu olan Qaradağ Dərin Dəniz Özülləri zavodunun hidrotexniki qurğularının tikintisinin və zavodu magistral dəmiryolu stansiyası ilə birləşdirən dəmir yolunun çəkilişinin vaxtında, yüksək keyfiyyətlə tamamlanıb dövlətə təhvil verilməsində Abid Şərifovun da əməyi olmuşdur. 1980-1987-ci illərdə A. Şərifovun rəhbərlik etdiyi trestin kollektivi Azərbaycan KP MK-nın (indiki Prezident Aparatının), Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin yeni inzibati binalarının inşasında və ölkə iqtisadiyyatı üçün mühüm əhəmiyyəti olan bir sıra obyektlərin tikintisində də əzmlə çalışmışdır. 1988-ci ildə SSRİ Nəqliyyat Tikinti Nazirliyinin qərarı ilə 6 nömrəli Yol Tikinti trestinin ``Yollayihə`` institutu bir neçə başqa müəssisə ilə birləşdirməklə ``Azərnəqliyyattikinti`` trestinin bazasında ``Azərnəqliyyatyoltikinti`` Layihə-Sənaye Tikinti Birliyinə çevrilmişdir və Abid Şərifov həmin birliyin rəisi vəzifəsinə təyin edilmiş. Əmək fəaliyyəti dövründə təcrübəli mütəxəssis kimi ölkə rəhbərliyi tərəfindən bir sıra beynəlxalq layihələrin icrasına cəlb edilən A. Şərifov 1990-cı ildə SSRİ Nəqliyyat Naziriyi tərəfindən Türkiyə Cümhuriyyətinə ezam olunmuşdur. Burada o, Türkiyəni Avropa ölkələri ilə birləşdirən 225 km-lik Çərkəsköl-Kapukulu dəmir yolunun elektrikləşməsi üçün yaradılan tikinti quraşdırma idarəsinə müdir müavini vəzifəsində çalışmışdır. Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətində öhdəsinə düşən vəzifəni layiqincə yerinə yetirib 1992-ci ildə Azərbaycana qayıdan A. Şərifov ``Azərnəqliyyattikinti`` Layihə-Sənaye Birliyinin rəisi vəzifəsinə təyin olunmuş, 1993-1995-ci illərdə isə ``Azərnəqliyyatyoltikinti`` Dövlət Şirkətinin prezidenti kimi fəaliyyətini davam etdirmişdir. 1995-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Heydər Əliyevin Fərmanı ilə respublikada tanınmış tikinti-inşaat mütəxəssisi olan Abid Qoca oğlu Şərifov Azərbaycan Respublikasının Baş nazirinin müavini vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Bu şərəfli vəzifədə çox böyük məsuliyyət və gərginliklə çalışan A. Şərifov müstəqil Azərbaycan Respublikasında gedən nəhəng tikinti quruculuq işlərində daha da yaxından iştirak etməyə başlamış, inşaat sənayesinə, nəqliyyat, rabitə, kommunal təsərrüfatı və regionların inkişafı sahələrinə rəhbərliyi yüksək peşəkarlıq və bacarıqla həyata keçirmişdir. Ötən müddət ərzində ölkə rəhbərliyinin tapşırığı ilə Heydər Əliyev adına Bakı-Tibilisi-Ceyhan neft kəmərinin, Heydər Əliyev adına Beynəlxalq Hava Limanın, Yenikənd su elektrikstansiyasının, ``Şimal`` DRES-də gücü 400 MVT olan buxar qaz trubinli elektrikstansiyasının, yüzlərlə digər istehsalat və sosial təyinatlı obyektlərin, avtomobil yollarının tikilib istifadəyə verilməsində əzmlə çalışmış, qarşıya çıxan irili-xırdalı bir çox problemlərin həllində hökumətin səlahiyyətli nümayəndəsi kimi zəruri istiqamət vermiş, yol göstərmiş, əhalinin çoxsaylı müraciətlərinə hər zaman həssaslıqla yanaşaraq, əlindən gələn köməyi əsirgəməmişdir. Həmişə Vətəni və xalqı naminə çalışan Abid Şərifov Azərbaycan İqtisadiyyatının, habelə sosial sferanın və infrastrukturun daha da inkişaf etdirilməsinə xüsusi önəm verən ölkə Prezidenti İlham Əliyevin rəhbərliyi altında da 2018-ci ilin aprel ayınadək dövlət əhəmiyyətli böyük layihələrin icrasına nəzarət edib. Bakdan Rusiyaya, İran və Gürcüstan sərhədlərinədək çəkilən avtomobil yolları kimi nəhəng tikintilərin icrası və respublika iqtisadiyyatı üçün xüsusi əhəmiyyət daşıyan bir çox digər layihələr məhz belələrindəndir. Bacarıqlı mütəxəssis və dövlət xadimi olan Abid Şərifov Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərman və Sərəncamları ilə bir neçə Dövlət Komissiyalarına başçılıq edib. Fövqəladə hallar üzrə (1995-2006-cı illərdə), Azərbaycan Respublikasının işğaldan azad olunmuş ərazilərinin bərpa olunması və yenidən qurulması, Yol Hərəkətinin Təhlükəsizliyi, Azərbaycan Respublikası ilə Türkiyə, Yaponiya, Çin və Bolqarıstan dövlətləri arasında iqtisadi əməkdaşlıq üzrə, Nazirlər Kabineti yanında Radiotezliklər üzrə və Azərbaycan Respublikasının Avropaya İnteqrasiyası üzrə Dövlət Komissiyalarının sədri, İxrac neft və qaz boru kəmərlərinin təhlükəsizliyinin təmin edilməsi üzrə Dövlət Komissiyasının sədr müavini olaraq Azərbaycanın iqtisadi inkişafı uğrundan səylə çalışmışdır. A. Şərifovun rəhbərlik etdiyi dövrdə Fövqəladə hallar üzrə Dövlət Komissiyasının xətti ilə 1995-2006-cı illər ərzində respublika ərazisində baş vermiş təbii və texnogen qəzaların nəticələrinin aradan qaldırlması və mümkün qəzaların qarşısının alınması üçün xeyli işlər görülmüşdür. 2000-ci 25 noyabr tarixində Bakıda baş vermiş zəlzələdən ziyan çəkən onlarla çoxmərtəbəli yaşayış binasının qəza vəziyyətdən çıxarılması, onların uçmaq təhlükəsizliyininaradan qaldırılması, 800-dən artıq yaşayış evinin və sosial obyektlərin bərpası bilavasitə A. Şərifovun rəhbərliyi ilə həyata keçirilmişdir.

	Ermənistanın hərbi təcavüzü nəticəsində zərər çəkmiş ərazilərin bərpası, və yenidən qurulması üzrə Dövlət Komissiyasının nəzdində 1996-cı ildə Bərpa Agentliyi yaradılmış və bu Agentlik vasitəsilə işğaldan azad edilmiş ərazilərdən, həmçinin cəbhəyanı zonalardan köçmüş əhalinin öz doğma torpaqlarına qayıtmaları üçün normal şərait yaradılmağa başlanmışdır. Nəticədə respublika büdcəsi və beynəlxalq təşkilatların maliyyə dəstəyi ilə Füzuli, Ağdam, Tərtər, Ağcabədi, Goranboy, Xanlar, Gədəbəy, Qazax, Tovuz, Akstafa, rayonlarında və Naxçıvan MR-da Bərpa Proqramı üzrə ümumi dəyəri 85 mln. ABŞ dolları həcmində (bunun 45 mln. ABŞ dolları - əvəzsiz maliyyə yardımı olaq qrantlar təşkil edir) irimiqyaslı quruculuq işləri görülmüşdür. Bərpa proqramı çərçivəsində münaqişədən zərər çəkmiş yaşayış məntəqələridə 4714 yaşayış evi, 36309 şagird yerlik 101 məktəb, 697 çarpayılıq 53 tibb müəssisəsi, 1038 km elektrik hava xətləri, 219 transformator yarımstansiyaları, 855 subartezyan quyuları, 300 km-dən çox su və irriqasiya xətləri bərpa edilərək istifadəyə verilmişdir. 6500-dən çox ailəyə 4,5 milyon ABŞ dolları məbləğində mikrokreditlər və 2567 baş mal-qara paylanmışdır. Yaradılan texniki və sosial infrastruktur şəbəkəsindən bu ərazilərdə yaşayan 200 min nəfərdən çox əhali istifadə edir. Bərpa Proqramı sayəsində bu rayonlara ümumilikdə 35 min nəfərdən çox əhali qayıtmışdır.

Bundan başqa 1997-2005-ci illərdə Bərpa Agentliyinin xətti ilə Avropa Birliyinin Fövqəladə Yardım Proqramları çərçivəsində ayrılmış 30 mln avro məbləğində vəsait hesabına Bakı şəhərində M. F. Axundov adına kitabxanada, 9 tibb müəssisəsində, kimsəsiz və əlil uşaqlar üçün 9 internat məktəbində yenidənqurma işləri aparılmış, ``Həzi Aslanov`` metro stansiyasının və ``İzotop`` radioaktiv tullantılar məntəqəsinin tikintisi başa çatdırılmışdır. Şəki, Qəbələ, Qax, Ağdaş, Göyçay, İsmayıllı, Şərur rayonlarında 3550 km uzunluğunda beton və daş bəndlərlə sahilbərkitmə işləri aparılmış, digər tədbirlər həyata keçirilmişdir. Agentliyin sifarişi ilə Səudiyyə İnikişaf Fondunun krediti hesabına Bakı şəhərində 6028 şagird yerlik 5 müasir tipli məktəbin tikintisi, respublika büdcəsi hesabına isə Tarix Muzeyində və Hökumət Evin-də bəra və yenidənqurma işləri aparılmışdır. 1998-ci ildə A. Şərifovun rəhbərlik etdiyi Dövlət Komissiyasınən nəzdində yaradılan Ərazilərin Minalaradan Təmizlənməsi üzrə Milli Agentlik döyüş zonalarında və keçmiş Sovet ordusuna məxsus sursat anbarının partladılması nəticəsində Ağstafa rayonunun Saloğlu kəndinə və Ceyrançöl ərazilərinə səpələnmiş mina və hərbi sursatların təmizlənməsi, zərərsizləşdirilməsi işlərini icra etmişdir. Bu işlərin yerinə yetirilməsinə 20,9 mln. ABŞ dolları məbləğində vəsait xərclənmişdir ki, bunun da 17,2 mln. ABŞ dolları müxtəlif donorların ayırdığı əvəzsiz maliyyə yardımları (qrantlar) təşkil edir. Füzuli rayonunun Horadiz qəsəbəsində və Xanlar rayonu ərazisində regional bazaların, Ağstafa rayonunun Saloğlu kəndində müvəqqəti bazanın tikintisi təmin edilmiş, 100-ə yaxın avtomaşın, o cümlədən 4 ədəd mexaniki minatəmizləyən maşın, minaaxtaranlar üçün xüsusi geyimlər və qurğular, kommunikasiya vasitələri alınaraq əməliyyatçıların istifadəsinə verilmişdir. Agentliyin gücü ilə 98127 ədəd hərbi təyinatlı sursat zərərsizləşdirilmiş, 42 milyon kv.m sahə təmizlənib müvafiq rayon icra hakimiyyətlərinə təhvil verilmişdir. Bütün bu işlərə bilavasitə nəzarət edən A. Şərifovun rəhbərliyi altında regional bazaların genişləndirilməsi, mütəxəssis hazırlığı, avadanlıqların alınması işləri davam etdirilmişdir. Məlumdur ki, bu gün 350 nəfər Avropa standartları səviyyəsində yüksək hazırlıqlı sapyor və mütəxəssislərin çalışdığı Ərazilərin Minalardan Təmizlənməsi Agentliyinin fəaliyyəti torpaqlarımız düşməndən azad edildikdən sonra daha böyük vüsətlə gedəcəkdir. Belə zəngin ömür yolunu şərəflə keçmiş Abid Qoca oğlu Şərifovun zəhməti həmişə dövlət tərəfindən yüksək qiymətləndirilmişdir. O, SSRİ dövründə Şərəf, Şöhrət, Oktyabr İnqilabi ordenləri ilə təltif edilmişdir. A. Şərifov həmçinin Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən ``Şərəf``, ``Şöhrət``, ``Azərbaycanın əməkdar inşaatçısı`` fəxri adına, ``Fəxri nəqliyyat inşaatçısı`` fəxri adına və digər yüksək orden və nişanlara layiq görülmüşdür. Bundan başqa A. Şərifov digər ölkələr Türkiyə, Özbəkistan, Qazaxıstan, Çin və Yaponiya tərəfindən də bir sıra orden və medallarla təltif edilmişdir. Bunlardan ən önəmlisi isə Yaponiyanın ən yüksək fəxri ordenləri sırasında olan Geniş lentli Gündoğar Ordenidir.

20 iyul 1995-cü il tarixindən 21 aprel 2018-ci ilə qədər Azərbaycan Respublikası Baş Nazirinin müavini vəzifəsində çalışmışdır.

Evlidir, 2 övladı, 4 nəvəsi, 1 nəticəsi var.

Mükafatları[redaktə | əsas redaktə]

  • "Şərəf nişanı" ordeni (1976)
  • "Oktyabr inqilabı" ordeni (1980)
  • "Azərbaycanın əməkdar inşaatçısı" fəxri adı
  • "Fəxri nəqliyyat inşaatçısı" fəxri adı
  • "Şöhrət" ordeni (2014)
  • Yaponiya Geniş lentli Gündoğar Ordeni – 2016[2]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]