Allel

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Şəkil 1. Qara gözlü və mavi gözlü valideyn.

Allel bir genin müxtəlif formaları ifadə edir. Bir əlamətin müxtəlif formasına allel əlamətlər və onların inkişafına səbəb olan genlərə allel genlər deyirlər. Allel genlər homoloji xromosomların eyni sahəsində (lokosunda) yerləşir. Allel əlamətlərə misal olaraq insanda qara göz-mavi göz; qara rəngli saç-açıq rəngli saç; qıvrım saç-hamar saç; uza boy-qısa boy; iyi göz-xırda göz; tünd rəngli dəri-açıq rəndli dəri bə i.a. göstərmək olar. Allel əlamət və genləri hərflərlə işarə edilər. Dominant əlamət böyük hərflərlə, resessiv əlamət isə həmin hərfin kiçiyi ilə yazılır. Məsələn, qara gözü A hərfi ilə yazsaq, mavi gözü a ilə yazmaq lazımdır. Başqa allerləri yazanda da bu qayda tətbiq edilir.

Allel genlərə misal (şəkil 1.)[redaktə | əsas redaktə]

F1 -onlardan alınan birinci nəsil (övlad); AA – qara gözlü, aa – mavi gözlü valideyn; Aa – onların cinsi hüceyrələriqametləri; Aa birinci nəsil (övlad.) Vurma işarəsi (x)Genetikada çarpazlaşma və evlənməni bildirir. Bu işarə bitkilərdəheyvanlarda çarpazlaşdırmanı, insanda isə evlənməni, ailə qurmağı, nigahı göstərir.

Qeyd: F1 birinci nəsil (övladlar); F2 – ikinci nəsil (nəvələr); F3 – üçüncü nəsil (nəticələr) və i.a. kimi qeyd edilir [1].

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • M.Axundov, İnsan genetikasına səyahət, səh. 44, Azərnəşr 1975.
  1. M.Axundov, İnsan genetikasına səyahət, səh. 17, Azərnəşr 1975.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]