Anagirayabənzər qızılıakasiya

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
<td_align="right"_width="40%">Cins:<td_align="left">Qızılıakasiya&action=edit&preload=Şablon:RedTaxLink/preload&editintro=Şablon:RedTaxLink/intro&preloadparams%5B%5D=<td%20align="right"%20width="40%">Cins:<td%20align="left">Qızılıakasiya}}, taksonun sistematikasını təsvir etməlidir [[]].
:
† 
(Qızılıakasiya]])[1]
???:
Anagirayabənzər qızılıakasiya
Anagirayabənzər qızılıakasiya
Laburnum anagyroides 03.jpg
Elmi təsnifat
XƏTA: taksonomik şablon yoxdur{{
Cins:Qızılıakasiya
Cins:Qızılıakasiya
Cins:Qızılıakasiya
Cins:Qızılıakasiya
Cins:Qızılıakasiya
Beynəlxalq elmi adı

Anagirayabənzər qızılıakasiya (lat. Laburnum anagyroides)[2] — qızılıakasiya cinsinə aid bitki növü.[3]


Sinonim[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Cytisus laburnum L.
    • Laburnum anagyroides subsp. alschingeri (Vis.) Hayek
    • Laburnum anagyroides subsp. anagyroides
    • Laburnum anagyroides subsp. jacquinianum (Wettst.) Hayek
  • Laburnum vulgare J.Presl[4]

Təbii yayılması[redaktə | mənbəni redaktə et]

Cənubi və Qərbi Avropada, Kiçik Asiyada bitir. Fransadan-Balkana qədər olan ərazilərdə yayılmışdır.

Botaniki təsviri[redaktə | mənbəni redaktə et]

5-7 m hündürlükdə, boz-yaşıl və ya boz-qonur rəngli sallanan budaqları olan ağac və ya koldur. Cavan budaqları və çiçək zoğları gümüşü tükcüklərlə örtülüdür. Yarpaqları üçər olub, uzunsaplaqlı, yarpaqcıqları uzunsov-ellipsvari və ya tərs- yumurtavaridir, 3-8 sm uzunluqda, 1,5-3 sm enində, yarpaq ayasının üst səthi çılpaq, alt səthi gümüşü, xırda tükcüklüdür. Yarpaqlaması çiçəkləmə ilə eyni vaxta təsadüf edir. Çiçəkləri qızılı-sarı rəngdə olub, 17-25 mm uzunluqda, gümüşü tükcüklərlə örtülmüş saplağa malikdir, uzunluğu 10-20 sm olan salxım çiçək qrupunda yığılmışdır. Kasacığı düzgün olmayan zəngvaridir. Aprel-may aylarında çiçəkləyir, meyvələri avqustda yetişir. Paxlası 5-8 sm uzunluqda, 8-9 mm enində, üst tərəfdən gümüşü, tükcüklü, qalın tikişə malik, toxumları qara, avqustda yetişir. Abşeronda kütləvi çiçəkləməsi üçün suvarılmalıdır. Meyvəsi zəhərlidir.

Ekologiyası[redaktə | mənbəni redaktə et]

Torpağa tələbkar deyildir. İşıqsevəndir. Şaxtaya davamlıdır, sərt şaxtalarda cavan çətirləri donur, yazda isə bərpa olunur. Küləkdən qorunan sahələrdə əkilir.

Azərbaycanda yayılması[redaktə | mənbəni redaktə et]

Bakı, Gəncə, Sumqayıt və digər şəhərlərdə yaşıllıqlarda təsadüf olunur.

İstifadəsi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Tək əkinlərdə, yol kənarlarında istifadəsi məqsədyönlüdür.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Cins:Qızılıakasiya
  2. Nurəddin Əliyev. Azərbaycanın dərman bitkiləri və fitoterapiya. Bakı, Elm, 1998.
  3. Elşad Qurbanov. Ali bitkilərin sistematikası, Bakı, 2009.
  4. Anagirayabənzər qızılıakasiya:''The Plant List saytında takson barədə məlumat. (ing.)

Ədəbiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Tofiq Məmmədov, Elman İsgəndər, Tariyel Talıbov. Azərbaycanın nadir ağac və kol bitkiləri. Bakı: Elm, 2014, 380 səh.