Böyük Xextsir Dövlət Təbiət Qoruğu

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Böyük Xextsir Dövlət Təbiət Qoruğu
rus. Большехехцирский государственный природный заповедник
Хехцир.jpg
Xextsir dağları
BTMB kateqoriyası — Ia (Ciddi Təbiət Qoruğu)
WLE blue Logo (no text).svg
Sahəsi 45 471 ha
Yaradılma tarixi 3 oktyabr 1963
Yerləşməsi
48°12′18″ şm. e. 134°51′32″ ş. u.
Ölkə Rusiya Rusiya
Region Xabarovsk diyarı
Yaxın şəhər Xabarovsk
Böyük Xextsir Dövlət Təbiət Qoruğu xəritədə
Böyük Xextsir Dövlət Təbiət Qoruğu
Böyük Xextsir Dövlət Təbiət Qoruğu
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Böyük Xextsir Dövlət Təbiət QoruğuRusiya Federasiyasında dövlət təbiət qoruğu. Xabarovsk şəhərinin şəhərətrafi zonasında (15–20 km cənubda), Böyük Xextsir dağ massivində yerləşir. Sahəsi 454² km. 1963-cü ildə təşkil olunmuşdur.[1]

Ümumi məlumat[redaktə | əsas redaktə]

Səthi dağlıq sahələrdən (hündürlük 500 metrə qədər) və düzənliklərdən ibarətdir; çılpaq qayalıqlarvar. Böyük Xextsir Dövlət Təbiət Qoruğu üçün müxtəlif bitki növləri səciyyəvidir. Dağlarda sidr, küknar və enliyarpaqlı meşələr, sıx kolluqlar və zəngin ot örtüyü üstündür. Dağətəyi zonalarda qarışıq və törəmə tipli meşələr yayılmışdır. Dərələrdə qaraşam ağacları, cil çəmənləri, ağcaqovaq-küknar talaları və paralel uzanmış ensiz yüksəkliklərdə palıdlıqlar var; qızılağac cəngəlliyinə və bataqlıqlara rast gəlinir. Əsas meşə massivlərindən tam, yaxud qismən təcrid olunmuş Mancuriya florası qalmaqdadır. 755 bitki növü arasında RF-nin Qırmızı Kitabına daxil edilmiş çoxlu endemikrelikt bitkilər var. Heyvanat aləmi Amur-Ussuriya və Sibir tayqa faunası komplekslərinin növləri ilə təmsil olunur; samur, ağdöş ayı və qonur ayı, maral, cüyür, uçan sincab, mışovul, burunduk səciyyəvidir. Amur pişiyi və susamuruna, vaşaq və Amur pələnginə rast gəlinir. Quşlardan qara bağır, meşə qaratoyuqu və sarısinə tənək quşu, az miqdarda cənnət milçəktutanı, mavi sağsağan, qırqovul və Amuryanı ərazilərə xas növlər var. Qoruqda RF-nin Qırmızı kitabına düşmüş çay qaran quşu yaşayır. Sürünənlərdən qorunan Uzaq Şərq tısbağası daha çox maraq doğurur.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • Azərbaycan Milli Ensiklopediyası (25 cilddə). Bakı: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi. ISBN 978-9952-441-00-0. (#script_parameter)

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Особо охраняемые природные территории (ООПТ) Дальневосточного федерального округа". 2016-03-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-04-11. (#parameter_ignored_suggest) // Департамент Федеральной службы по надзору в сфере природопользования по Дальневосточному федеральному округу