BMW

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
BMW
BMW.svg
2014 BMW.JPG
Birjada listinqi
Yaranma tarixi 7 mart 1916
Sənaye avtomobil sənayesi[d]
Məhsulu avtomobil, Motosiklet
İşçi sayı
  • 134.562 nəf.
Sayt bmw.com
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

BMW (Bayerische Motoren Werke – Bavariya motor zavodları) — alman avtomobil, motosikletmühərrik istehsalçısı.

Şirkətin Almanca devizi "Freude am Fahren" kimi səslənir Azərbaycan dilinə bunu tərcümə etsək təxminən "Sürmək sevinci" kimi səslənər.

Ümumi məlumat[redaktə | əsas redaktə]

1) “BMV – qruppe” – yüksəkkeyfiyyətli avtomobil və motosikletlər istehsal edən transmilli korporasiyadır. Mənzil-qərargahı Münhen şəhərindədir (Almaniya). “BMV” adı ilk dəfə 1917-ci ildə Münhendə Karl Rappa məxsus hərbi təyyarələr üçün mühərriklər buraxan şirkətin adının dəyişdirilməsi nəticəsində meydana çıxdı. Lakin “BMV”-nin rəsmi tarixi aviasiya mühərrikləri istehsal edən “Bavariya aviasiya zavodları” – “BFV” (BFW – Bayerische Flugzeug Werke) şirkətinin təsis edildiyi 1916-cı ildən başlayır; daxiliyanma mühərrikinin ixtiraçısı N.A.Ottonun oğlu Qustav Ottonun kiçik firması da “BFV”-yə daxil idi. 1922-ci ildə “BMV” “Bavariya aviasiya zavodları”nı özünə qatdı və o vaxtdan indiyədək “BMV”-nin bütün məhsulları fırlanan təyyarə pərinin rəmzi olan nişanla markalanır. Birinci dünya müharibəsindən sonra Almaniyada aviasiya mühərriklərinin istehsalı qadağan edildiyinə görə “BMV” şirkəti motosiklet mühərriklərinin istehsalına başlamışdı. “BMV”-nin motosiklet mühərriklərinin və sonradan motosikletlərin özünün daimi olaraq sürət rekordlarını əldə etməsi firmaya istehlak bazarında şöhrət qazandırdı. “BMV” 1928-ci ildə Eyzenaxda (Türingen) əldə etdiyi zavodunda özünün ilk kiçiklitrajlı avtomobili olan “Diksi”-ni (“Dixi”) istehsal etdi (1929). “BMV” şirkəti 1936-cı ildə Münhendə yeni müəssisə açaraq yenidən aviasiya mühərrikləri istehsalına başladı. 1937-ci ildə Eyzenaxdakı zavod da təyyarə mühərrikləri istehsalını təşkil etdi. 1941-ci ildə şirkət özünün aviamühərrik proqramını Berlində yeni zavodlar yaratmaqla genişləndirdi. İkinci dünya müharibəsi zamanı “BMV” dünyada ilk dəfə təyyarə üçün reaktiv mühərrik hazırladı. Müharibədən sonra BMV şirkəti yenidən təyyarə mühərriklərinin istehsalından məhrum oldu: BMV zavodlarının bir hissəsi xarabalığa çevrilmiş, digər hissəsi isə Şərqi Almaniyada qalmışdı. “BMV” kiçik minik avtomobilləri bazarında yer tutmaq üçün cəhdlər göstərsə də, digər alman istehsalçısı – “Folksvagen” şirkəti ilə rəqabətə tab gətirmədi və nəticədə 1969-cu ildə müflisləşmə həddinə çatdı. Bavariya hökumətindən aldığı 29 mln. dollar miqdarında yardım şirkətə bazar üçün yeni avtomobillər və motosikletlər buraxmaq və öz maliyyə vəziyyətini yük- səltmək imkanı verdi.Hazırda “BMV–qruppe” üç avtomobil markasının: “BMV”, “Mini” və “Rolls-Roys”un (“Rolls-Royce”) hüquqlarına sahibdir. Şirkətin məhsulları Almaniyadakı 5 zavodunda, Avstriya, Braziliya, B.Britaniya, Vyetnam, Misir, İndoneziya, Çin, Malayziya, Rusiya, Tayland, ABŞ, Filippin və CAR-dakı 22 törəmə müəssəsində istehsal olunur. “BMV”-nin həm bir çox ölkələrdə təşkil olunmuş xidmət və istehsal sistemi, həm də sahmanlanmış satış sistemi korporasiyaya məhsullarının bütün dünyada yayılmasını təmin etmək, mütəhərrik istehsal prosesinə malik olmaq və rəqabətdə xeyli üstünlüklər qazanmaq imkanı verir.

2) “BMV” korporasiyasının istehsal etdiyi minik avtomobilləri (1929-cu ildən) və motosikletlərin (1923-cü ildən) markası. Motosikletlər 2,3 və 4 silindrli dördtaktlı mühərriklə, minik avtomobilləri isə 2,4,6 silindrli mühərriklə buraxılır. Yüksək dinamik keyfiyyətlərə malik olan minik avtomobillərinin sürəti 160–250 km/saat, mühərrikinin gücü 375 kVt-a, işlək həcmi isə 3,5 l-ə qədərdir; motosikletlərin sürəti 145–220 km/saat, mühərrikinin gücü 20–66 kVt, işlək həcmi 0,6–1 l-dir.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

BMW şirkəti Münhendə təyyarə mühərriklər zavodu kimi Karl Fridrix Rapp, Kamillo Kastilyon, Maks Frits tərəfindən 1916-cı ildə təsis edilib. İlkin dövrdə qəbul olunmuş və hal-hazırdada istifadə olunan ağ-mavi rəngli emblem fırlanan təyyarə propellerinin təsviri BMW-nin ilkin "təyinat"ının nişanəsidir.

İlkin dövrdə şirkət Avstriya-Macarıstan üçün V12 tipli mühərriklər istehsal etməyə başlayır. Tezliklə Rapp əlavə pula ehtiyac duyur və kompaniyanı tərk edir. Onun yerinə avstriyalı sərmayəçi Frans Cozef Popp firmaya rəhbərlik etməyə başlayır.

Birinci dünya müharibəsindən məğlub çıxmış Almaniyada hərbi qüvvələrə məhdudiyyət qoyulur. Bundan sonra Almaniyada təyyarə istehsal edilə bilməzdi — beləliklə BMW-nin mühərrik istehsalı Almaniya üçün yararsız oldu.

1922-ci ildə BMW Münhendə özünün bu günkü əsas binasını tikir (Hal-hazırda həmin bina şəhər Olimpiya Mərkəzi kimi də fəaliyyət göstərir).

1923-cü ildə Münhendə ilk BMW motosikletləri istehsal olunmağa başlayır.

1928-ci ildə BMW Türingiyada avtomobil zavodu alır və öz ilk maşınını istehsal etməyə başlayır — Dixi.

1934-cü ildə Şirkət ayrılır. Təyyarə mühərriklərinin istehsalı müstəqillik qazanır. BMW Flugmotorenbau GmbH bir şirkət olaraq ayrılır.

1936-cı ildə BMW şirkəti 2 litrlik mühərrikli BMW 328 istehsalına başlayıb. Bu maşın o zaman Berlində keçirilmiş Olimpiya yarışlarında Avropada idman avtomobilləri sinifində ən böyük müvəffəqiyyət əldə etmişdir.

1939-cu ildə BMW şirkəti Berlin-Şpandauda yeni Brandenburgische Motorenwerke şirkətini alır və onunla birlikdə Berlin yaxınlığındakı BasdorfSülsdorfda xüsusiləşdirilmiş zavodlara sahib olur.

İkinci dünya müharibəsi dövründə BMW əsasən Almaniya ordusu üçün reaktiv motorlar istehsal edirdi. 1945-ci ildə müharibədən sonra onun bu fəaliyyəti qalib tərəfin gözündən yayınmadı, BMW-yə 3 illik istehsal moratorisi tədbiq edildi.

Bundan əlavə müharibədən sonra BMW-nin demək olar ki, bütün zavodları bombardmanlar nəticəsində məhv olmuşdu. Hər şeyi yenidən başlamaq lazım idi…..

1948-ci ildən başlayaraq BMW R24, təksilindirli motosiklet və 1951-ci ildə isə BMW müharibədən sonra öz ilk avtomobilini istehsal edir — BMW 501.

1955BMW Triebwerk GmbH şöbəsi yenidən fəaliyyətə qayıdır. Şirkət təyyarə mühərriklər üzərində mütəxəssisləşir. Isetta modeli ilə şirkət kiçik avtomobillət klasının tarixini başladır.

1956- İdman avtomobilləri olan 503507-ci modellər istehsala buraxılır.

1959 — BMW şirkəti satışa çıxarılır.

1965 — BMW Triebwerkbau GmbH şöbəsi satılır və sonrakl 25 il ərzində şirkət təyyarə mühərriklərini düzəltməkdən imtina edir.

1974 — BMW ilk dəfə ABS sistemli 3.0 CSL avtomobillərini yarışlara çıxardır.

1980ABS sisteminin sənaye istehsalatı və Formula 1 yarışları üçün mühərrikin istehsalatı başlanır. BMW-nin motosiklləri Paris-Dakar rallisini udur. Daha sonra həmin yarışda yenidən üç dəfə qalib gəlir.

Modelləri[redaktə | əsas redaktə]

BMW SIBER BMW ULTIMATE BMW ISETTA BMW 600 BMW 2002 BMW NEW SIX BMW NEW CLASS BMW 501 BMW 503 BMW 507 BMW 700 BMW 1 SERIES BMW 2 SERIES BMW 3 SERIES BMW 4 SERIES BMW 5 SERIES BMW 6 SERIES BMW 7 SERIES BMW 8 SERIES BMW X SERIES BMW Z SERIES BMW M SERIES BMW İ SERIES

Fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Hal-hazırda BMW dünyanın ən iri avtomobil istehsal edən şirkətlərindən biridir. MİNİ, Rolce-Royce şirkətlərin səhmlərinə malikdir. Təkcə ötən 2005-ci ildə dünyada 1,3 mln. BMW avtomobilləri satılmışdır. Bunun nəticəsində ümumi gəiliri 55,3 mlrd, xalis gəlir isə 2,7 mlrd. olmuşdur.

Hal-hazırda BMW-də 106 min insan əmək fəaliyyəti ilə məşğuldur.

Azərbaycandakı rəsmi distrubütoru isə "İmprotex Motors"dur.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]