Bannoye gölü

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Bannoye
başq. Яҡты күл
Lake Bannoye.jpg
Ümumi məlumatlar
Mütləq hündürlüyü 434 m
Eni 1900 km
Uzunluğu 4200 km
Sahəsi 7,7 km²
Həcmi 81,7 km³
Dərin yeri 28 m
Orta dərinliyi 10,6 m
Yerləşməsi
53°35′48″ şm. e. 58°37′47″ ş. u.
Ölkə Rusiya Rusiya
Region
  • Başqırdıstan
Bannoye xəritədə
Bannoye
Bannoye
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Bannoye gölü (Başqırd dili. Мауыҙлы күле — «cadügər gölü», başqırd dili. Яҡтыкүл — «işıqlı göl»)- Başqırdıstanda yerləşən göldür. Hövzəsi Baykal gölünə daxildir.[1] 1965-ci ildən təbiət abidəsidir.

Təsviri[redaktə | əsas redaktə]

Gölün sahəsi — 7,7 km², uzunluğu — 4170 m, orta eni isə — 1880 m-dir. Maksimal dərinliyi 28 m[2], orta dərinliyi isə 10,6 m-dir. Gölün ümumi həcmi 81,7 mln m³[1], hövzəsinin sahəsi isə 36,3 km²-dir.[1]

Göl Başqırdıstan Uralının zirvələri olan Kutukay (664 m), Karanyalık (620 m) və Yamankaya dağ silsiləsinin qollarının orta hissəsi arasında yerləşmişdir. Göl Başqırdıstanın Abzelovski rayonunun mərkəzi olan Askarova kəndindən 28 km şimal-şərqdə yerləşmişdir. Maqnitorskdan isə 45 km şimalda yerləşib.

Bannoye gölü tektonik mənşəli göldür. Bannoye gölü təkcə Zauralın daxilində deyil, həm də bütünlüklə respublikada ən dərin göllərdən biri hesab olunur. Gölün suyu şirin və şəffafdır. Sıldırımlı yerlərə, sərt qayalıqlara, qumlu sahillərə malikdir. Qərbdə basıq formadadır. Gölə Yangelka çayı tökülür. Çay Ural çayının sağ qoludur.

Adı[redaktə | əsas redaktə]

Bannoye gölünün adı ilə bağlı əfsanə vardır. Yemelyan Puqaçov bir gün döyüşdən əvvəl öz qoşununa yuyunmağı əmr edir. Ordu isə Bannoe gölündə yuyunur. Göl də adını buradan götürür.

Ehtimal olunur ki, Bannoye gölünün adı gündəlik həyatdan götürülmüşdür. Çünki gölün tarixən adı Yaktıkul gölü olub.

Bəzi versiyalara görə, Bannoye sözü Mauızzı (başq. Мауыҙҙы) sözündən götürülüb. Mauızzı türk xalqlarında mifik varlıqlardan hesab olunur. Sözün mənası isə hüdudsuz, acgöz deməkdir.[3]

Rekreasiya[redaktə | əsas redaktə]

Göl və onun ətrafları əsas istirahət mərkəzlərindəndir. Gölün ətrafında sanatoriyalar və istirahət bazaları yerləşir. Dağ xizək mərkəzinə də rast gəlmək olar.

Bannoye gölü. 2009-cu il

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1 2 3 Башкирская энциклопедия. В 7 т. / Гл. редактор М. А. Ильгамов. Т.1: А—Б. Уфа: Башкирская энциклопедия, 2005.
  2. Статья в Башкортостан: Краткая энциклопедия
  3. Словарь топонимов Республики Башкортостан. Уфа: Китап, 2002. 256 с. - С.147.

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  • Газета "Выбор" №118-119 (10044-10045) от 11.08.2015. Статья «Край тысячи озёр».

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]