II Aleksandr (Kaxeti çarı)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
II Aleksandr
Kakheti-Aleksandri II.gif
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi 1527
Doğum yeri
Vəfat tarixi 12 mart 1605(1605-03-12)

İmzanın şəkli
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

II Aleksandr (gürc. ალექსანდრე) — Baqrationilər sülaləsindən olan Kaketi çarı.[1] Kaxeti çarı Levanın və Tinatin Quriyelinin oğlu.

Həyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

II Aleksandr Qafqaz üzərində nəzarət uğrunda mübarizə aparan OsmanlıSəfəvi hökümətləri arasında siyasi manevr edərək ehtiyatlı siyasət yürütməyə və eyni zamanda Rusiya ilə ittifaq qurmağa çalışırdı.

II Aleksandr 1578-ci ildə Osmanlıların hakimiyyətini qəbul etdi. O, bu dövrdə ölkənin müdafiəsini gücləndirmək üçün bir sıra addımlar atdı. Həmçinin digər ölkələr ilə ticarət əlaqələrini genişləndirdi.

II Aleksandrın hakimiyyəti dövründə çətin xarici-siyasi vəziyyətə baxmayaraq, onun dövründə şəhərlər (xüsusilə QremiZeqami şəhərləri) və əkinçilik inkişaf etdi. AvropaAsiya ölkələri ilə ticarət əlaqələri quruldu (ipək, şərab, qoz və ədviyyatın ixracına başlanıldı).

II Aleksandr 1587-ci ildə Rusiya ilə müttəfiqlik əlaqələri qurdu.[2]

1601-ci ilin oktyabrında II Aleksandr oğlu David tərəfindən hakimiyyətdən uzaqlaşdırıldı. Lakin bir il sonra, 2 oktyabr 1602-ci ildə David qəfildən öldü və II Aleksandr yenidən Kaxeti taxtına oturdu.

16-cı əsrin sonu, 17-ci əsrin əvvəllərində Səfəvilər Osmanlıları Azərbaycandan və Qafqazdan çıxarmağa başladılar. 1603-cü ilin noyabrında Səfəvi qoşunları I Şah Abbasın başçılığı altında İrəvana yaxınlaşdı. Səfəvi şahı KartliKaxeti hökümdarlarını görüşə dəvət etdi. II Aleksandr uzun müddət görüşdən yayınsa da, 1604-cü ilin aprelində görüş baş tutdu. II Aleksandr 1605-ci ilə qədər I Şah Abbasın sarayında qaldı.

Kaxetiyə qayıdan II Aleksandr müttəfiqlik öhdəliklərinə yerinə yetirən rus ordusunun Osmanlının müttəfiqi Şamxalat valisinə qarşı yürüşə başladığını öyrəndi. Lakin Rusiyanın vəd etdiyi dəstəyi tam verməməsi II Aleksandrın narazılığına səbəb oldu.[3]

Bu dövrdə Səfəvilər və Osmanlılar arasında yeni qarşıdurmalar başlamışdı. II Aleksandr Səfəvilər ilə ittifaq qurdu və özünü I Şah Abbasın vassalı olaraq qəbul etdi. Kaxeti qoşunları Səfəvi ordusunun tərkibində Osmanlılara qarşı hərbi əməliyyatlarda, xüsusilə də İrəvan qalasının mühasirəsində iştirak etdilər.

II Aleksandr 12 mart 1605-ci ildə öldürüldü. Ondan sonra hakimiyyətə I Konstantin gəldi.[4]

Həmçinin bax[redaktə | mənbəni redaktə et]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Славянская энциклопедия. Киевская Русь — Московия: в 2 т. / Автор-составитель В. В. Богуславский. — Т. 1. — С. 14.
  2. Rayfield D., Edge of Empires: A History of Georgia, London: Reaktion Books, 2012, ISBN 1-78023-030-3, OCLC 829059436. p. 181.
  3. Suny, Ronald Grigor (1994), The Making of the Georgian Nation: 2nd edition, pp. 48-50. Indiana University Press, ISBN 0-253-20915-3
  4.  (rus.) Вахушти Багратиони (Vakhushti Bagrationi (1745)."История царства грузинского. Возникновение и жизнь Кахети и Эрети. Ч.1". Archived from the original on 2010-09-05. İstifadə tarixi: 2010-09-05. . Accessed October 5, 2007.

Ədəbiyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]