Karl Rocers

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Karl Rocers (8 yanvar 1902 - 4 fevral 1987) — Humanist psixologiya məktəbinə mənsub olan amerika psixoloqu.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Onun didaktik konsepsiyasının əsasını insana və onun şəxsiyyətinə inam təşkil edir. Onun zəngin pedaqoji-psixoloji irsi vardır. 16 kitabı, 200-dən artıq məqaləsi dünyanın 60 ölkəsində ayrı-ayrı dillərdə nəşr olunmuşdur. O, dünyada xüsusi təlim konsepsiyası yaradan azsaylı psixoloqlardan biri kimi tanınır. Vətəndaş müharibəsindən (1861-1865-ci illər) əvvəl onun babası Aleksandr Homilton Rocers İngiltərədən Nyu-York ştatına, oradan da Viskonsin ştatının Vayvatoşa şəhərinə köçmüşdür. Onun şərəfinə adlandırılan Rocersavenyu küçəsində vaxtı ilə yaşadığı ev tarixi abidə kimi qorunur. Həmin evdə Aleksandr Homilton Rocersin beş oğlan övladı dünyaya gəlmişdir. Onlardan da biri Karl Rocersin atası Uolter Aleksandr Rocersdir. Anasının ailəsi də köklü tarixə malikdir. Ulu nənəsi ingilis Metyu Kaşinq 1638-ci ildə okeanı keçərək Massaçusets ştatına köçsə də, onun varisləri sonralar Rocersin ailəsi kimi Viskonsin ştatında məskunlaşdı. Həmin ştatın Delafid şəhərində Metyu Kaşinqin Vətəndaş müharibəsində həlak olan üç qardaşının abidəsi indi də qorunur.

1922-ci ildə Gənc Xristian Assosiasiyasının nümayəndələri ilə birlikdə Çində olmuşdur. Bir il yarım Çində yaşaması onun dünyagörüşünün formalaşmasına güclü təsir etmişdir.

Xelen Eliotla ailə həyatı quran K.Rocers 1924-cü ildə liberal baxışları dəstəkləməsi ilə seçilən Yunion şəhərindəki teoloji seminariyaya daxil olur.

Fikirləri[redaktə | əsas redaktə]

Şəxsiyyətin strukturunun fundamental komponenti kimi mən konsepsiyasını qəbul etmişdir. Onun nəzəriyyəsi özünüaktuallaşdırma adı ilə məşhurdur. Onun fikrincə mən konsepsiya subyektdə ətraf mühit (birinci növbədə sosial mühit) arasındakı qarşılıqlı təsir prosesində formalaşır və onun davranışının özünütənziminin inteqral mexanizmini təşkil edir. Mən konsepsiya və ideal mən haqqındakı təsəvvürləri arasındakı uyğunlaşma, eləcə də bilavasitə real təcrübə və real «mən» arasındakı uyğunluğun pozulması özünüaktuallaşdırma cəhdi yaradır.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]