Kazan yürüşləri

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Kazan yürüşü

Rus qoşunlarının Kazan xanlığına qarşı yürüşləri. Kazan xanlığını Osmanlı imperiyası, Krım xanlığıNoqay ordası dəstəkləyirdi. Kazan qoşunları 1534-cü ildən 1545-ci ilə qədər, hər il Rus dövlətinin şərq və şimal-şərq qıraqlarına yürüşlər edirdi. XVI əsrdə Kazan xanlığında 100 min rus əsiri var idi. Onların çoxusunu Osmanlıya və Aralıq dənizi ölkələrinə satılırdı. Bundan başqa ruslar VolqaKama üzərində ticarətlərini genişləndirərək, qaçılmaz olaraq tatarlarla toqquşmalı idilər. Eyni zamanda rus feodallarını xanlığın geniş torpaqları cəlb edirdi, bu ərazilərdə ruslar böyük mülklər əldə etmək fikrində idilər.

Mübarizənin başlanması[redaktə | əsas redaktə]

1487-ci ildə Moskva knyazı III İvan Kazanı Moskvadan 1521-ci ilə qədər vassal asılı vəziyyətə saldı. III Vasili, Volqanın sağ qollarında dayaq məntəqələri olan, Vasilsursk istehkamının əsasını qoydu(1523) və Temniklər şəhərciyini möhkəmləndirdi. Kazan yürüşləri VI İvanın vaxtında baş verdi. 1545-ci il yürüşü güc nümayişi idi, və Kazanda Moskva tərəfdarlarının mövqelərinin möhkəmləndirilməsinə, Osmanlı tərəfdarı Səfa-Gəray xan xanın qovulmasına və onun 1546-cı ildə İvan Qroznıın tərəfdarı olan Şah Əli xan ilə əvəz edilməsinə gətirdi. Lakin bir neçə aydan sonra Səfa-Gəray Şah Əlini qovdu və taxtı özünə qaytardı.

1547-48 və 1549-50 illər Kazan yürüşləri[redaktə | əsas redaktə]